سه‌ره‌تا به‌ڕێزیان له‌ وته‌یه‌كدا باسی له‌ ناوه‌ڕۆكی كۆبوونه‌وه‌كان كرد و گوتی: " ئه‌مڕۆ له‌ سه‌رۆكایه‌تیی هه‌رێمی كوردستان دوو كۆبوونه‌وه‌مان هه‌بوو. یه‌كه‌میان هه‌رسێ سه‌رۆكایه‌تیی هه‌رێمی كوردستان و په‌رله‌مان و حكوومه‌ت، كۆبوونه‌وه‌یه‌كی هاوبه‌شمان له‌سه‌ر ئه‌و پێشهاتانه‌ هه‌بوو كه‌ ئه‌مڕۆ له‌ عێراق هه‌یه‌. دواتر كۆبوونه‌وه‌یه‌كی دیكه‌مان له‌گه‌ڵ لایه‌نه‌ سیاسییه‌كانی كوردستانی هه‌بوو كه‌ هه‌موو لایه‌كیان به‌ سوپاسه‌وه‌ بانگهێشتى سه‌رۆكایه‌تیی هه‌رێمی كوردستانیان قبووڵ كرد و ته‌شریفیان هێنا".

"له‌م كۆبوونه‌وه‌یه‌دا به‌ شێوه‌یه‌كی گشتی تیشكمان خسته‌ سه‌ر ئه‌و بارودۆخه‌ی ئه‌مڕۆ له‌ عێراقدا هه‌یه. به‌ شێوه‌یه‌كی گشتی هه‌رێمی كوردستان نیگه‌رانه‌ له‌ په‌ره‌سه‌ندنی ئاڵۆزییه‌كان بۆ عێراق به‌ هه‌موو پێكهاته‌كانییه‌وه‌ و جه‌ختمان له‌سه‌ر ئه‌وه‌ كردۆته‌وه‌ كه‌ پێویسته‌ هه‌موو لایه‌ك هه‌وڵی جددی بده‌ن بۆ هێوركردنه‌وه‌ی دۆخه‌كه‌ له‌ هه‌موو ڕوویه‌كه‌وه‌. ئه‌وه‌ی گرنگه‌ بۆ ئێمه‌ له‌ هه‌رێمی كوردستان، خۆشبه‌ختانه‌ فراكسیۆنه‌ كوردستانییه‌كان له‌ په‌رله‌مانی عێراق هه‌موویان به‌ سوپاسه‌وه‌ به‌ یه‌كگرتوویی هه‌ڵوێستیان هه‌یه‌ و به‌یه‌كه‌وه‌ كار ده‌كه‌ن و له‌ هه‌رێمی كوردستانیش هه‌موو ئه‌و لایه‌نانه‌ كۆك بووین له‌سه‌ر ئه‌وه‌ی كه‌ مه‌رجی سه‌ره‌كی ده‌بێت كاركردنی ئێمه‌ به‌یه‌كه‌وه‌ بێت. هه‌وڵی جددی ده‌ده‌ین كه‌ هه‌رێمی كوردستان و عێراق به‌گشتی نه‌بێته‌ گۆڕه‌پانی یه‌كلاكردنه‌وه‌ی ئه‌و ململانێیانه‌ی ئێستا هه‌یه‌. خۆم وه‌ك سه‌رۆكی هه‌رێم و هه‌روه‌ها به‌ڕێز سه‌رۆكی حكوومه‌تی هه‌رێمیش له‌سه‌ر هێڵین له‌گه‌ڵ هه‌موو ئه‌و لایه‌نانه‌ی ده‌ره‌وه‌ و ناوه‌وه‌ ‌كه‌ په‌یوه‌ندارن به‌و پرسه‌ و هه‌وڵه‌كانی ئێمه‌ به‌گشتی وه‌ك سه‌رۆكایه‌تییه‌كانی هه‌رێمی كوردستان و په‌رله‌مان و حكوومه‌ت ئه‌وه‌یه‌ بتوانین ئارامی و سه‌قامگیریی هه‌رێمی كوردستان بپارێزین و بێگومان له‌سه‌ر ئه‌م هه‌وڵانه‌ به‌رده‌وام ده‌بین".

"ئاگاداری ئه‌و ڕووداوه‌ن كه‌ به‌ره‌به‌یانیی ئه‌مڕۆ له‌ بنكه‌ی سه‌ربازيی عه‌ينولئه‌سه‌د ڕوویداوه‌، هه‌روه‌ها ئه‌و مووشه‌كانه‌ی به‌ره‌و هه‌رێمی كوردستان هاتن، خۆشبه‌ختانه‌ له‌ هه‌رێمی كوردستان هیچ زیانێكیان نه‌بووه‌ و ئه‌مه‌ جێگه‌ی دڵخۆشییه‌. هیوادارین و هه‌موو هه‌وڵێكیشمان بۆ ئه‌وه‌یه‌ ئه‌م دۆخه‌ له‌م حه‌دده‌ ڕابگیرێت و له‌مه‌ زیاتر ته‌شه‌نه‌ نه‌كات و په‌ره‌ نه‌سێنێت. هه‌موو لایه‌كمان كۆك بووین له‌سه‌ر نیگه‌رانیی جدديی هه‌رێمی كوردستان بۆ ئه‌و بڕیاره‌ی كه‌ یه‌كلایه‌نه‌ له‌ په‌رله‌مانی عێراق سه‌باره‌ت به‌ هێزی هاوپه‌یمانان درا. له‌ هه‌رێمی كوردستان پێمان وایه‌ عێراق به‌ شێوه‌یه‌كی گشتی پێویستیی به‌ هێزه‌كانی هاوپه‌یمانان هه‌یه‌ بۆ ڕووبه‌ڕووبوونه‌وه‌ی تیرۆرستان. ئه‌وه‌ی ئێمه‌ ده‌یبینین و به‌پێی ئه‌و هه‌واڵ و زانیارییه‌ هه‌واڵگریانه‌ی ڕۆژانه‌ به‌ده‌ستمان ده‌گات، ده‌بینین به‌ شێوه‌یه‌كی سیستماتیك كرداره‌كانی گرووپه‌ تیرۆرستییه‌كان له‌ عێراق به‌ره‌و زیادبوون ده‌ڕوات و ئه‌مه‌ش جێگه‌ی نیگه‌رانییه‌ بۆ هه‌رێمی كوردستان و هه‌موو عێراق".

دواتر له‌ وه‌ڵامی پرسیارێكدا سه‌باره‌ت به‌ قسه‌كردن له‌گه‌ڵ هاوپه‌یمانان و كۆماری ئیسلامیی ئێران به‌مه‌به‌ستی پارێزراوبوونی هه‌رێمی كوردستان له‌ هه‌ر هێرش و پێكدادانێكدا، سه‌رۆك نێچیرڤان بارزانی گوتی: "كوردستان به‌شێكه‌ له‌ عێراق، هه‌ر له‌و چوارچێوه‌یه‌شدا له‌گه‌ڵ هاوپه‌یمانان قسه‌مان كردووه‌ و بێگومان له‌گه‌ڵ كۆماری ئیسلامیی ئێرانیش له‌سه‌ر ئه‌م بابه‌ته‌ قسه‌ ده‌كه‌ین و دووپاتیشی ده‌كه‌ینه‌وه‌ كه‌ هه‌موو هه‌وڵێكی جدديی ئێمه‌ بۆ پاراستنی هاووڵاتیانی هه‌رێمی كوردستانه‌".

ده‌رباره‌ی ئه‌وه‌ی كه‌ پێشتر هه‌رێمی كوردستان له‌ هێرشه‌كان ئاگادار كرابێته‌وه‌، به‌تایبه‌ت له‌لایه‌ن عێراق و هاوپه‌یمانانه‌وه‌ و پێویستيی ئه‌نجامدانی كۆبوونه‌وه‌یه‌كی فراوان له‌سه‌ر ئاستی عێراق به‌ به‌شداریی هه‌رێمی كوردستان بۆ چاره‌سه‌ركردنی دۆخه‌كه‌، به‌ڕێزیان ڕایگه‌یاند: "له‌م كۆبوونه‌وه‌یه‌دا بڕیارمان داوه‌ شاندێك بۆ به‌غدا بنێرین به‌مه‌به‌ستی گفتوگۆ و قسه‌كردن له‌گه‌ڵ هه‌موو لایه‌نه‌ په‌یوه‌نداره‌كان و هه‌ر له‌و چوارچێوه‌یه‌دا به‌رده‌وام له‌گه‌ڵ جه‌نابی سه‌رۆك كۆمار و به‌ڕێز جێگری سه‌رۆك وه‌زیرانی عێراق د. فوئاد حسێن و له‌گه‌ڵ هه‌موو ئه‌و لایه‌نانه‌ له‌سه‌ر هێڵین و ئه‌و كۆبوونه‌وه‌یه‌ش ئه‌نجام ده‌ده‌ین. به‌ شێوه‌یه‌كی گشتی ئێمه‌ هیچ هۆشدارییه‌كمان وه‌رنه‌گرتووه‌ له‌وه‌ی كه‌ به‌ ئێمه‌ بڵێن له‌م كاته‌ و له‌م دۆخه‌دا مووشه‌كه‌كان دێن، ئێمه‌ هۆشداريى فه‌رمیی له‌م شێوه‌یه‌مان له‌ هیچ لايه‌ك وه‌رنه‌گرتووه‌".

هه‌ر ده‌رباره‌ی بارودۆخی عێراق و دوا پێشهاته‌كان و له‌ وه‌ڵامی پرسیارێكى ديكه‌دا به‌ڕێز نێچیرڤان بارزانی ئاشكرای كرد: "هه‌رێمی كوردستان به‌ هیچ شێوه‌یه‌ك به‌شێك نییه‌ له‌و ناكۆكییه‌ی ئێستا هه‌یه‌ و ئێمه‌ نامانه‌وێ عێراق به‌گشتی به‌شێك بێت له‌و ناكۆكییانه‌ی ئه‌مڕۆ له‌ ناوچه‌كه‌دا هه‌یه‌، به‌تایبه‌تی به‌شێك بێت له‌و ئاڵۆزیانه‌ی له‌نێوان ئه‌مه‌ریكا و ئێراندا هه‌یه‌، ئێمه‌ نامانه‌وێت عێراق به‌شێك بێت له‌و ئاڵۆزییه‌. ئێمه‌ تا ئێستا به‌ فه‌رمی به‌ هیچ شێوه‌یه‌ك و له‌ هیچ لایه‌ك ئه‌وه‌مان وه‌رنه‌گرتووه‌ كه‌ سه‌ربازه‌كان ئه‌گه‌ر له‌ شوێنه‌كانی دیكه‌ی عێراق نه‌مان دێن بۆ هه‌ولێر، سه‌باره‌ت به‌ ئێمه‌ش هه‌رێمی كوردستان به‌شێكه‌ له‌ عێراق و ئێمه‌ به‌شێكین له‌ سه‌روه‌ری و حكوومه‌تی عێراق".

سه‌باره‌ت به‌و ده‌نگۆیه‌ش كه‌ گوایه‌ شاندێكی هه‌رێمی كوردستان له‌م نزیكانه‌ سه‌ردانی تارانی پایته‌ختی كۆماری ئیسلامیی ئێران ده‌كات، به‌ڕێزیان گوتی: "له‌وانه‌یه‌ له‌ چوارچێوه‌ی شاندی حكوومه‌تی عێراقدا بۆ به‌شداریكردن له‌ پرسه‌،‌ شاندێكی هه‌رێمی كوردستان سه‌ردانی تاران بكات، به‌ڵام ئه‌م سه‌ردانه‌ ته‌نها بۆ سه‌ره‌خۆشییه‌".

ده‌رباره‌ی چۆڵكردنی باره‌گاكانی حه‌شدی شه‌عبی دوای بۆردومانكردنیان له‌لایه‌ن ئه‌مه‌ریكاوه‌ و چوونی هێزی پێشمه‌رگه‌ بۆ ئه‌و شوێنانه‌ به‌تایبه‌ت له‌ ناوچه‌ جێناكۆكه‌كان، سه‌رۆك نێچیرڤان بارزانى ئاشكرای كرد: "هیچ داواكارییه‌كی وا له‌ ئێمه‌ نه‌كراوه‌ بچین ئه‌و شوێنانه‌ بگرینه‌وه‌، بێگومان یه‌كڕیزيی ئێمه‌ به‌تایبه‌تی ئه‌وه‌ی كه‌ جێی دڵخۆشییه‌ له‌م ماوه‌یه‌دا ئه‌و هه‌ڵوێسته‌ی كورد به‌یه‌كه‌وه‌ یه‌كده‌نگ بوون له‌ به‌غدا، سه‌لماندوویه‌تی زۆر كاریگه‌ر بووه‌ و جێی خۆی گرتووه‌. وه‌ك سه‌رۆكی هه‌رێمی كوردستان و به‌ناوی هه‌ردوو جێگرانی سه‌رۆكی هه‌رێمه‌وه‌ سوپاسی هه‌موو لایه‌نه‌كان ده‌كه‌م، به‌تایبه‌تی سوپاسی فراكسیۆنه‌ كوردستانییه‌كانی په‌رله‌مانی عێراق ده‌كه‌م كه‌ زۆر به‌یه‌كه‌وه‌ و به‌ یه‌ك هه‌ڵوێست بۆ به‌رژه‌وه‌ندییه‌كانی هه‌رێمی كوردستان كاریان كرد. بێگومان هه‌رچه‌ند ئه‌م هه‌ڵوێستانه‌ یه‌كگرتوو بن، پێگه‌ی هه‌رێمی كوردستانیش زیاتر ده‌بێت. ئێمه‌ نیگه‌رانین له‌و هه‌ڵوێسته‌ی كه‌ یه‌كلایه‌نه‌ له‌ په‌رله‌مانی عێراقدا بڕیاری له‌سه‌ر درا، چونكه‌ ئه‌مه‌ ده‌ستپێكردنێكی زۆر جێگه‌ی نیگه‌رانییه‌ بۆ هه‌رێمی كوردستان، نه‌ك ته‌نها كورد، به‌ڵكو بۆ پێكهاته‌كانی دیكه‌ش كه‌ به‌داخه‌وه‌ بگاته‌ ئه‌و ئاسته‌ى یه‌كلایه‌نه‌ بڕیار له‌سه‌ر شته‌كان بدرێت. ئه‌و عێراقه‌ی ئێمه‌ پێكه‌وه‌ بنیاتمان ناوه‌، عێراقێكه‌ له‌سه‌ر بنه‌مای شه‌راكه‌ت و سازان و یه‌كترقبووڵكردن به‌پێی ده‌ستوور به‌ڕێوه‌ بچێت، نه‌ك لایه‌نێك ته‌نیا بڕیار له‌سه‌ر داهاتوویه‌كی وا بدات كه‌ كاریگه‌رییه‌كی یه‌كجار زۆری ده‌بێت. ئێمه‌ له‌ هه‌ڵوێستى سۆزدارى تێده‌گه‌ین و ده‌زانین دۆخه‌كه‌ چۆنه‌، به‌ڵام هیوادارین عه‌قل حاكم بێت له‌سه‌ر ئه‌و بڕیارانه،‌ چونكه‌ بڕیارى‌ یه‌كلایه‌نه‌ له‌ هه‌ر لایه‌كه‌وه‌ بێت، بێگومان كاریگه‌ری له‌سه‌ر هه‌موو پێكهاته‌كان ده‌بێت و له‌ ئه‌نجامیشدا كاریگه‌ری له‌سه‌ر هه‌موو عێراق ده‌بێت".

ده‌رباره‌ی ئه‌گه‌رى كشانه‌وه‌ی هێز و كۆمپانيا بيانييه‌كانى نه‌وت له‌ عێراق، به‌ڕێز سه‌رۆكی هه‌رێمی كوردستان ڕوونی كرده‌وه‌: "ئه‌وه‌ی تا ئێستا له‌ عێراقدا ڕوویداوه‌ سه‌باره‌ت به‌ هێزه‌كان زياتر خۆڕێكخستنه‌وه‌یه‌ نه‌ك ده‌رچوون له‌ عێراق، جارێ ئێمه‌ هیچ شتێكی وا نابینین كه‌ هێزه‌كانی هاوپه‌یمانان بیانه‌وێت له‌ عێراق ده‌ربچن، به‌ڵام هێزه‌كانی هاوپه‌یمان له‌ هه‌موو عێراق ده‌سیتان به‌ خۆڕێكخستنه‌وه‌ كردووه‌، له‌ هه‌ندێك شوێن كه‌ بۆ نموونه‌ هێزی كه‌میان هه‌بووه‌، هێزه‌كانیان بردووه‌ته‌ شوێنێكی دیكه‌ و ئه‌مه‌ له‌ هه‌موو عێراق هه‌یه‌، نه‌ك ته‌نیا له‌ هه‌رێمی كوردستان و له‌وانه‌یه‌ ئه‌و شوێنانه‌ی نزیكن له‌ هه‌رێمی كوردستان هێزه‌كانیان هێنابێته‌ ئه‌وێ. له‌ شوێنه‌كانی دیكه‌ش وايه‌، بۆ نموونه‌ هێزه‌كانیان بردووه‌ته‌ سه‌ربازگه‌ی تاجی ئه‌وه‌ی نزیكه‌ له‌ به‌غدا، واته‌ ئه‌م پرسه‌ په‌یوه‌ندی به‌ خۆڕێكخستنه‌وه‌ی هێزه‌كانی هاوپه‌یمانانه‌وه‌ هه‌بووه،‌ نه‌ك ده‌رچوونیان له‌ عێراق. كۆمپانیا نه‌وتییه‌كانیش وه‌ك خۆیان ماونه‌ته‌وه‌ و له‌وانه‌یه‌ ئه‌م دۆخه‌ كاریگه‌ری هه‌بێت. وه‌ك گوتم ئێمه‌ له‌گه‌ڵ هه‌موو لایه‌نه‌كان له‌ ده‌ره‌وه‌ و ناوه‌وه‌ له‌سه‌ر هێلین بۆ ئه‌وه‌ی هه‌موو شته‌كان له‌م ئاسته‌ی ئێستا هه‌یه‌ بوه‌ستێ و هیوادارين له‌مه‌ زیاتر ته‌شه‌نه‌ نه‌كات".

سه‌باره‌ت به‌ چاره‌سه‌ری بۆ دۆخی ئێستای عێراق، سه‌رۆك نێچیرڤان بارزانی گوتی: "پێمان وایه‌ كه‌ بێگومان بژارده‌ی سه‌ربازی هیچ كێشه‌یه‌ك له‌ عێراق چاره‌سه‌ر ناكات و پێویسته‌ هه‌موو كێشه‌كان له‌ ڕێگه‌ی دیالۆگ و لێكگه‌یشتنه‌وه‌ چاره‌سه‌ر بكرێن".

ده‌رباره‌ی هۆكاری دواكه‌وتنی مووچه‌ش بۆ چه‌ند ڕۆژێك به‌ڕێزیان ئاشكرای كرد: "دابه‌شكردنی مووچه‌ به‌رده‌وام ده‌بێت، چه‌ند ڕۆژێك دواكه‌وتنی مووچه‌ مانای ئه‌وه‌ نییه‌ كه‌ مووچه‌ نادرێت و تا ئێستا هیچ كێشه‌یه‌ك له‌ پرسی مووچه‌ له‌ هه‌رێمی كوردستاندا نه‌بووه‌. ئێمه‌ داوای گارانتی ته‌نیا بۆ هه‌رێمی كوردستان ناكه‌ین، به‌ڵكو داوای گارانتی بۆ هه‌موو عێراق ده‌كه‌ین و له‌و باوه‌ڕه‌داین هه‌رێمی كوردستان وه‌ك به‌شێك له‌ عێراق، له‌ به‌رژه‌وه‌ندیی عێراقدا نییه‌ به‌ هه‌رێمی كوردستانیشه‌وه‌ بكه‌ونه‌ ناو ئه‌و ناكۆكییانه‌ی له‌ ناوچه‌كه‌دا هه‌یه‌".

The post نێچيرڤان بارزانى: له‌ به‌رژه‌وه‌ندیی عێراقدا نییه‌ بكه‌وێته‌ ناو ناكۆكیى ناوچه‌كه‌ appeared first on Presidency of the Kurdistan Region of Iraq.

سه‌ره‌تا له‌ وه‌ڵامی پرسیارێكدا ده‌رباره‌ی خۆپیشاندانه‌كان له‌ عێراق و هه‌ڵوێستی هه‌رێمی كوردستان له‌باره‌ی ئاڵۆزییه‌كانی عێراقه‌وه‌، سه‌رۆك نێچیرڤان بارزانی گوتی: "هه‌ڵوێستی هه‌رێمی كوردستان له‌باره‌ی هێزه‌كانی ئه‌مه‌ریكا و هاوپه‌یمانانه‌وه‌ له‌ عێراق ڕوونه‌، ئه‌م هێزانه‌ له‌سه‌ر داوای عێراق هاتوون بۆ یارمه‌تیدانی عێراق له‌ ساڵی 2014ه‌وه‌ و تا ئێستاش وای ده‌بینین كه‌ مانه‌وه‌یان له‌ عێراق بۆ به‌ره‌نگاربوونه‌وه‌ی داعش پێویسته‌، چونكه‌ تا ئێستاش داعش مه‌ترسییه‌كی گه‌وره‌یه‌ نه‌ك هه‌ر بۆ هه‌رێمی كوردستان، به‌ڵكوو بۆ هه‌موو عێراق، بۆیه‌ پێمان وایه‌ ئه‌م هێزانه‌ ده‌بێت بمێننه‌وه‌ تا ئه‌و كاته‌ی هه‌موو لایه‌كمان به‌ بڕواوه‌ ده‌توانین بڵێین داعش كۆتایی هاتووه‌".

ده‌رباره‌ی كۆبوونه‌وه‌ و دیداره‌كانی له‌ كۆڕبه‌ندی ئابووريی جيهاندا له‌ داڤۆس و په‌یوه‌ندییه‌ دیپلۆماسییه‌كانی هه‌رێمی كوردستان له‌سه‌ر ئاستی نێوده‌وڵه‌تی، سه‌رۆك نێچیرڤان بارزانی ڕایگه‌یاند "ئێمه‌ به‌ شێوه‌یه‌كی فه‌رمی له‌لایه‌ن كۆڕبه‌ندی ئابووریی داڤۆسه‌وه‌ داوه‌ت كراوین كه‌ ئه‌مساڵ په‌نجایه‌مین ساڵی كۆنفرانسه‌كه‌یان بوو. ئێمه‌ له‌و چوارچێوه‌یه‌دا‌ به‌شداریمان كردووه‌، بۆ ئێمه‌ وه‌ك هه‌رێمی كوردستان ده‌رفه‌تێكه‌ كه‌ به‌شدار ده‌بین له‌م شوینانه‌ دید و بۆچوونی خۆمان له‌سه‌ر دۆخی هه‌رێمی كوردستان و ئه‌و پێشهاتانه‌ی ئه‌مڕۆ له‌ عێراقدا به‌ شێوه‌یه‌كی گشتی هه‌ن، له‌گه‌ڵ به‌رپرسانی باڵای واتانی دیكه‌ كه‌ به‌شدار ده‌بن له‌م كۆنفرانسه‌دا، باس بكه‌ین، چونكه‌ خۆتان ده‌زانن پرسی عێراق و ئه‌و پێشهاتانه‌ی له‌ ناوچه‌كه‌ به‌ شێوه‌یه‌كی گشتی هه‌یه‌، جێی بایه‌خی هه‌موو ئه‌و وڵاتانه‌یه‌ و هه‌ر له‌م چوارچێوه‌یه‌شدا ئێمه‌ ئه‌مڕۆ له‌گه‌ڵ به‌رپرسانی وڵاتانی ده‌ره‌وه‌، سكرتێری گشتيى نه‌ته‌وه‌ یه‌كگرتووه‌كان، سه‌رۆك ترامپ و كۆمه‌ڵێك له‌ سه‌رۆكانی وڵاتانی دیكه‌ و سه‌رۆك وه‌زیران و كۆمپانیاكانی جیهانی باسی دۆخی عێراق و دید و بۆچوونی هه‌رێمی كوردستان له‌سه‌ر ئه‌و پێشهاتانه‌ی ئه‌مڕۆ له‌ عێراق و ناوچه‌كه‌دا هه‌یه، به‌ هه‌موو لايه‌كمان گه‌ياند. ده‌توانم بڵێم ئاستی دیپلۆماسی و كاری هه‌رێمی كوردستان باشه‌ و هه‌رێمی كوردستان وه‌ك پێگه‌ی خۆی له‌ چوارچێوه‌ی عێراقدا و به‌پێی ده‌ستووری عێراق، جێی ڕێز و بایه‌خی كۆمه‌ڵگه‌ی نێوده‌وڵه‌تییه‌".

هه‌ر ده‌رباره‌ی كۆبوونه‌وه‌كانیان له‌ داڤۆس به‌تایبه‌تيش كۆبوونه‌وه‌ له‌گه‌ڵ به‌ڕێز دۆناڵد ترامپ سه‌رۆكی ئه‌مه‌ریكا، به‌ڕێز سه‌رۆكی هه‌رێمی كوردستان ئاشكرای كرد: "له‌م كۆبونه‌وه‌یه‌دا ئێمه‌ په‌یوه‌ندییه‌كانی نێوان هه‌رێمی كوردستان و عێراقمان له‌گه‌ڵ سه‌رۆك ترامپ باس كرد، ئه‌و ڕێزێكی زۆری هه‌بوو بۆ ڕۆڵی پێشمه‌رگه‌ و هه‌رێمی كوردستان به‌ شێوه‌یه‌كی گشتی له‌ ناوچه‌كه‌دا هه‌م بۆ پاراستنی پێكهاته‌كانی ناوچه‌كه‌ و هه‌م ڕێز و پێزانينى هه‌بوو بۆ هه‌رێمی كوردستان كه‌ بۆته‌ په‌ناگه‌یه‌ك بۆ خه‌ڵكی دیكه‌ و شوێنێكی ئارامه‌، ڕێز و پێزانینی هه‌بوو بۆ هێزه‌كانی پێشمه‌رگه‌ له‌ ڕووبه‌ڕووبوونه‌وه‌ی داعش".

سه‌باره‌ت به‌ چاره‌سه‌ركردنی دۆخی ئێستای عێراق و بوونی هێزه‌كانی هاوپه‌یمانان له‌ عێراق و هه‌ڵوێستی هه‌رێمی كوردستان له‌مباره‌وه‌، سه‌رۆك نێچیرڤان بارزانی ڕایگهه‌ياند: "ئێمه‌ پێشتریش هه‌ڵوێستی خۆمان به‌ ڕوونی نیشانداوه‌ و ئێستاش ده‌ڵێین هه‌بوونی هێزه‌كانی ئه‌مه‌ریكا و هاوپه‌یمانان بۆ هه‌موو عێراق پێویسته‌ و ئێمه‌ به‌ ڕوونی ئه‌مه‌مان گوتووه‌ و له‌گه‌ڵ سه‌رۆك ترامپیش باسمان كردووه‌".

ده‌رباره‌ی گرنگی و كاریگه‌ریی دانانی ئاڵای كوردستان له‌ كۆبوونه‌وه‌ی به‌ڕێزیاندا له‌گه‌ڵ به‌ڕێز سه‌رۆكی ئه‌مه‌ریكا، به‌ڕێزيان گوتی: "به‌ڕێز سه‌رۆكی ئه‌مه‌ریكا و وڵاتی ئه‌مه‌ریكا پێگه‌ی هه‌رێمی كوردستان ده‌زانن، ده‌زانن كه‌ هه‌رێمی كوردستان قه‌واره‌یه‌كی ده‌ستوورییه‌ له‌ناو عێراقدا. بێگومان دانانی ئاڵای كوردستان بۆ هه‌موو كوردێك شتێكه‌ جێگه‌ی خۆشحاڵییه‌، به‌ڵام له‌گه‌ڵ ئه‌وه‌شدا پێویسته‌ بزانین به‌پێی ده‌ستووری عێراق ئه‌م پرسه‌ ڕێپێدراوه‌ كه‌ له‌ كۆبوونه‌وه‌ له‌گه‌ڵ سه‌رۆكی ئه‌مه‌ریكا دانرا، پێموایه‌ جێگه‌ی خۆشحاڵییه‌ بۆ هه‌رموو كوردێك له‌ هه‌ر شوێنێك بێت، هه‌روه‌ها په‌یامه‌كه‌ ته‌نها بۆ كوردانی عێراق نه‌بووه‌، به‌ دیدی من بۆ هه‌موو گه‌لی كورد بووه‌ كه‌ خۆشحاڵ بن به‌وه‌ی كراوه‌، ئه‌م ڕێزلێنانه‌ ته‌نیا ڕێزلێنان نییه‌ بۆ كه‌سێك، ئه‌مه‌ ڕێزگرتنه‌ له‌ خه‌بات و قوربانيی گه‌لێك بۆ خوێنی شه‌هیدانی گه‌لێك كه‌ له‌ مێژوودا ماندوو بوون و خه‌باتیان كردووه‌ و زه‌حمه‌تیان كێشاوه‌. پێموایه‌ دانانی ئه‌و ئاڵایه‌ ڕه‌نگدانه‌وه‌ی ئه‌و هه‌موو مێژووه‌یه‌ و بۆ ته‌نیا كه‌سێك نه‌بووه‌، ئه‌مه‌ بۆ هه‌موو گه‌لی كورد بووه‌ و من پیرۆزبایی له‌ هه‌موو گه‌لی كوردستان ده‌كه‌م بۆ ئه‌وه‌ و هه‌ر كوردێك له‌ هه‌ر شوێنێك بێت".

The post سه‌رۆك نێچیرڤان بارزانی: دانانی ئاڵای كوردستان ڕێزلێنانه‌ له‌ خه‌بات و قوربانيی گه‌لێك appeared first on Presidency of the Kurdistan Region of Iraq.

دوای كۆبوونه‌وه‌كه‌، به‌ڕێز نێچيرڤان بارزانى، سه‌رۆكى هه‌رێمى كوردستان، له‌ كۆنگره‌يه‌كى ڕۆژنامه‌وانيدا باسى له‌ ناوه‌ڕۆكى كۆبوونه‌وه‌كه‌ كرد و وه‌ڵامى پرسيارى ڕۆژنامه‌نووسانى دايه‌وه‌:

سه‌ره‌تا سه‌رۆك نێچیرڤان بارزانی له‌ وته‌یه‌كدا گوتی "ئه‌مڕۆ كۆبوونه‌وه‌یه‌كی ده‌سته‌ی سه‌رۆكایه‌تیی هه‌رێممان هه‌بوو له‌گه‌ڵ به‌ڕێزان شێخ جه‌عفه‌ر مسته‌فا و مسته‌فای سه‌ید قادر، تیایدا باسمان له‌ هه‌ندێك بابه‌تی په‌یوه‌ندیدار به‌ هه‌رێمی كوردستان، دۆخی ناوخۆی هه‌رێم و په‌یوه‌ندییه‌كانی نێوان هه‌رێم و به‌غداوه‌ كرد. سه‌ره‌تا ده‌مه‌وێ ده‌ستخۆشی له‌ هه‌موو ئه‌و ڕێكارانه‌ بكه‌م كه‌ حكوومه‌تی هه‌رێمی كوردستان له‌ بابه‌تی ڕێگریكردن له‌ بڵاوبوونه‌وه‌ی ڤایرۆسی كۆرۆنا گرتوویه‌تیه‌ به‌ر كه‌ بابه‌تێكی جیهانییه‌، ئه‌م بابه‌ته‌ ته‌نها په‌یوه‌ندی به‌ هه‌رێمی كوردستان یان عێراقه‌وه‌ نییه‌، به‌ڵكو وه‌ك خۆتان به‌ده‌واداچوونی بۆ ده‌كه‌ن په‌یوه‌ندی به‌ هه‌موو جيهانه‌وه‌ هه‌یه‌ كه‌ ئه‌م ڤایرۆسه‌ له‌ هه‌موو شوێنێك بڵاو بۆته‌وه‌. حكوومه‌تی هه‌رێمی كوردستان هه‌ر له‌ سه‌ره‌تای ئه‌م بابه‌ته‌وه‌‌ ڕێكاری زۆر خێرای گرته‌ به‌ر و مه‌به‌ستیش له‌م ڕێكارانه‌ پاراستنی هاووڵاتیانی هه‌رێمی كوردستانه‌، بۆ ئه‌وه‌یه‌ كه‌ هه‌رێمی كوردستان بپارێزرێت و به‌و مه‌به‌سته‌ ئه‌م ڕێكارانه‌ له‌ هه‌رێمی كوردستان ئه‌نجام دران. له‌مباره‌یه‌وه‌ به‌ناوی خۆم و ده‌سته‌ی سه‌رۆكایه‌تیی هه‌رێمی كوردستانه‌وه‌ ده‌ستخۆشی له‌ به‌ڕێزان سه‌رۆكی حكوومه‌ت، جێگری سه‌رۆكی حكوومه‌ت، وه‌زیرانی ته‌ندروستی، ناوخۆ، كاروباری ئاینی و هه‌موو ئه‌و به‌ڕێزانه‌ ده‌كه‌م كه‌ به‌ شێوه‌یه‌كی گشتی له‌و پرۆسه‌یه‌دا ئه‌وه‌ی له‌ توانایاندا بووه‌ به‌جێیان گه‌یاندووه‌ و به‌رده‌وامن. هاووڵاتیانی هه‌رێمی كوردستان جێی ڕێز و سوپاسێكی تایبه‌تین كه‌ به‌ ڕاستی له‌م قۆناغه‌دا و هه‌ر له‌ سه‌ره‌تای ده‌ستپێكردنی ئه‌م پرسه‌وه‌ به‌ شێوه‌یه‌كی فراوان پابه‌ندى ڕێنماییيه‌كانی حكوومه‌تی هه‌رێم، ڕێنماییيه‌كانی وه‌زاره‌ته‌كانی ته‌ندروستی و ناوخۆ و وه‌زاره‌ته‌كانی دیكه‌ بوون".

هه‌ر ده‌رباره‌ی پرسی ڤایرۆسی كۆڤید نۆزده‌، سه‌رۆك نێچیرڤان بارزانی گوتی "سوپاسی تایبه‌تیم هه‌یه‌ بۆ كارمه‌ندانی وه‌زاره‌تی ته‌ندروستی كه‌ ئه‌مڕۆ ئه‌وان پێشمه‌رگه‌ی به‌ره‌ی پێشه‌وه‌ن بۆ به‌ره‌نگاربوونه‌وه‌ی ئه‌و ڤایرۆسه‌ی ئه‌مڕۆ هه‌موو جیهانی گرتووه‌ته‌وه‌ و شه‌و و ڕۆژ به‌ وه‌زیر و ستافی وه‌زاره‌ته‌وه‌ پێكه‌وه‌ كار ده‌كه‌ن تاكو هه‌رێمی كوردستان له‌م ڤایرۆسه‌ ڕزگاری ببێت. ئه‌وه‌ی گرنگه‌ ئه‌وه‌یه‌ كه‌ ده‌بێت ئێمه‌ هه‌موومان پابه‌ندی ئه‌و ڕێنمایيیانه‌ بین كه‌ تا ئێستاش به‌رده‌وامن و حكوومه‌تی هه‌رێمی كوردستان بڕیاری داوه‌ تا كۆتایيی ئه‌م مانگه‌ش ڕێكاره‌كان به‌رده‌وام ده‌بن و دواتر هه‌ڵسه‌نگاندنی دۆخه‌كه‌ ده‌كات و له‌ ئه‌نجامدا ئه‌و بڕیارانه‌ی كه‌ پێویستن ده‌یاندات. له‌وه‌ تێده‌گه‌م كه‌ بژێوی ژیانی ڕۆژانه‌ی هه‌ندێك خه‌ڵك به‌هۆی ئه‌م بابه‌ته‌وه‌ نه‌ماوه‌‌، تێده‌گه‌م له‌وه‌ی كاسبكاران و خه‌ڵكانێك هه‌ن ده‌یانه‌وێت كار بكه‌ن، ئێمه‌ش هه‌موومان پێمانخۆشه‌ وابێت، به‌ڵام شته‌كه‌ له‌وه‌ گه‌وره‌تره‌، ئێستا حكوومه‌تی هه‌رێمی كوردستان له‌به‌رده‌م ئه‌وه‌دایه‌ كه‌ ئایا ئێمه‌ ئه‌و ئازیزانه‌ له‌ ئه‌نجامی كردنه‌وه‌ی بازاڕ له‌ده‌ست بده‌ین، یان بۆ ماوه‌یه‌ك به‌رگه‌ی ئه‌وه‌ بگرین تا ئازیزانمان بپارێزین؟ به‌ دڵنیاییه‌وه‌ جیهان و هه‌موولایه‌ك شاهێدی ئه‌وه‌ن كه‌ حكوومه‌تی هه‌رێمی كوردستان زۆر به‌ باشی مامه‌ڵه‌ی له‌گه‌ڵ ئه‌م بابه‌ته‌دا‌ كردووه‌ و جێگه‌ی ده‌ستخۆشین، نه‌ك ته‌نیا له‌سه‌ر ئاستی ناوچه‌كه‌، ته‌نانه‌ت له‌سه‌ر ئاستی جیهانیش پێشبینی نه‌ده‌كرا هه‌رێمی كوردستان وا به‌ ڕێكوپێكی مامه‌ڵه‌ له‌گه‌ڵ ئه‌م پرسه‌ بكات، ئه‌مه‌ش هه‌ر وا دروست نه‌بووه،‌ به‌ڵكو له‌ ئه‌نجامی‌ كاركردنی حكوومه‌ت و سه‌رۆكی حكوومه‌ت و ئه‌و تیمه‌ی له‌ حكوومه‌ت له‌گه‌ڵیانن، هه‌موویان پێكه‌وه‌ ئه‌م ڕێكارانه‌ جێبه‌جێ ده‌كه‌ن و تاكه‌ ئامانجیش ته‌نیا پاراستنی هاووڵاتیانی هه‌رێمی كوردستان بووه‌ كه‌ لێره‌وه‌ ده‌مه‌وێ هه‌موویان دڵنیا بكه‌مه‌وه‌ ئه‌وله‌ویه‌تی یه‌كه‌م پاراستنی هاووڵاتانی هه‌رێمی كوردستان بووه‌ له‌ هه‌موو ڕێكاره‌كاندا، حه‌زیش ده‌كه‌م كه‌سیان دڵگران نه‌بن و ئه‌گه‌ر شتێكی ناخۆشیش بۆ هه‌ر كه‌سێك ڕوویداوه،‌ ده‌مه‌وێ پێتان بڵێم ڕێكاره‌كان ته‌نها بۆ پاراستنی ئێوه‌ هاووڵاتیانی هه‌رێمی كوردستان بووه‌ و به‌رده‌وامه‌ تا ئه‌و كاته‌ی هه‌ڵسه‌نگاندێكی ته‌واو ده‌كرێت‌. ئه‌مه‌ خاڵێك بوو ئێمه‌ له‌و كۆبوونه‌وه‌یه‌دا باسمان كرد و دیسان پێزانینمان هه‌یه‌ بۆ هه‌موو ئه‌و ڕێكارانه‌ی كه‌ له‌لایه‌ن حكوومه‌تی هه‌رێمی كوردستانه‌وه‌ ئه‌نجام دراون‌".

به‌ڕێزیان له‌ به‌رده‌وامی وته‌كه‌یدا گوتی "بابه‌تێكی دیكه‌ی كۆبوونه‌وه‌كه‌ په‌یوه‌ندی به‌ دۆخی ناوخۆی هه‌رێمی كوردستانه‌وه‌ هه‌بوو،‌ هه‌روه‌ك خۆتان ئاگادارن هه‌ندێك گرژی له‌ زینيی وه‌رتێ ڕوویداوه‌، لێره‌وه‌ ده‌مه‌وێت دڵنیاتان بكه‌مه‌وه‌ كێشه‌یه‌كی ئه‌وه‌نده‌ گه‌وره‌ نییه‌ چاره‌سه‌ر نه‌كرێت و به‌ره‌و چاره‌سه‌ری ئه‌و گرژیانه‌ ده‌ڕۆین، ده‌بێت له‌ هه‌رێمی كوردستان و پێویسته‌ له‌سه‌ر هه‌موو هێزه‌ سیاسییه‌كانی هه‌رێم به‌تایبه‌تی له‌م كاته‌دا كه‌ كێشه‌ی كۆرۆنا و دۆخی ئابووری له‌ هه‌رێمی كوردستان و عێراقدا هه‌یه‌، ئه‌وه‌ی گرنگه‌ له‌ ئێستادا ده‌بێت یه‌كڕیزیی خۆمان بپارێزین و ده‌مه‌وێت دڵنیاتان بكه‌مه‌وه‌ هیچ كێشه‌یه‌كی وا گه‌وره‌ نییه‌ و ئه‌وانه‌ی كه‌ هه‌یه‌ چاره‌سه‌ر ده‌بن و ئێمه‌ له‌گه‌ڵ مه‌كته‌بی سیاسیی یه‌كێتیی نیشتمانیی كوردستان كۆبوونه‌وه‌ ده‌كه‌ین كه‌ هاوبه‌شی سه‌ره‌كیی پارتی دیموكراتی كوردستانه‌ له‌ پێكهێنانی حكوومه‌تی هه‌رێمی كوردستاندا. باس له‌و هێزانه‌ ده‌كرێت كه‌ چوونه‌ته‌ زینيی وه‌رتێ، ئه‌و هێزانه‌ سه‌ر به‌ وه‌زاره‌تی پێشمه‌رگه‌ن و وه‌زاره‌تی پێشمه‌رگه‌ش وه‌زاره‌تی هه‌موو كوردستانه‌ و هیچ هێزێكی بیانی نه‌چۆته‌ ئه‌و سنووره‌ و بۆ حاڵه‌تێكی كاتی چووه‌‌ و ئه‌گه‌ر پێویست نه‌بێت ئه‌و هێزانه‌ له‌وێ بمێنن، ئه‌وا‌ له‌وێ نامێنن. زۆر لێكدانه‌وه‌ی سه‌یر و نامۆ له‌سه‌ر ئه‌و بابه‌ته‌ ده‌كرێت وه‌ك ئه‌وه‌ وایه‌ زینيی وه‌رتێ شوێنێكه‌ پرۆژه‌ی ئه‌تۆمی لێ دروست ده‌كرێت، ئه‌وه‌ی كه‌ كراوه‌ ته‌نیا بۆ پاراستنی هاووڵاتیان بووه‌ له‌ هاتوچۆكردن و كاتییه‌ و ڕێكاره‌كان هه‌موویان ئاسایی ده‌بنه‌وه‌".

سه‌رۆك نێچیرڤان بارزانی له‌ وته‌كه‌یدا باسی له‌ پرسی داعش كرد و گوتی "خاڵێكی دیكه‌ كه‌ ده‌مه‌وێ باسی بكه‌م ئه‌ویش پرسی داعشه‌، داعش ئه‌مڕۆ بۆ هه‌رێمی كوردستان و ته‌واوی عێراق مه‌ترسییه‌كی جددیيه‌، له‌ هه‌موو شوێنه‌كان هه‌ڵسه‌نگاندنمان بۆ دۆخه‌كه‌ هه‌یه‌، له‌ ناوچه‌كانی دیاله‌ و مووسڵ تا ده‌گاته‌ مه‌خموور، ڕۆژانه‌ ده‌بینین داعش كرده‌وه‌ی سه‌ربازی له‌و ناوچانه‌ زیاد كردووه‌، له‌م ماوه‌یه‌دا به‌ڕێز شێخ جه‌عفه‌رم ڕاسپارد سه‌ردانی ئه‌و سنوورانه‌ بكات و سه‌ردانی كردووه‌، ئه‌مڕۆ له‌م كۆبوونه‌وه‌یه‌دا باسی هه‌ندێك ڕێكارمان كرد تا بتوانین له‌گه‌ڵ به‌غدا و هاوپه‌یمانان قسه‌ بكه‌ین تا میكانزمێكی هاوبه‌ش و پێكه‌وه‌كاركردن بدۆزینه‌وه‌ به‌مه‌به‌ستی ڕێگریكردن له‌ زیاتر سه‌رهه‌ڵدان و زیانه‌كانیانى داعش له‌ هه‌موو سنووره‌كان و ئه‌مه‌ یه‌كێك له‌و ئه‌ركه‌ گرنگانه‌ى كه‌ ده‌بێت له‌ سه‌رۆكایه‌تیی هه‌رێمی كوردستان له‌گه‌ڵ به‌غدا قسه‌ی له‌سه‌ر ده‌كه‌ین".

هه‌ر له‌ وته‌كه‌یدا به‌ڕێز سه‌رۆكی هه‌رێمی كوردستان باسی له‌ ته‌وه‌رێكی دیكه‌ی كۆبوونه‌وه‌ كرد و گوتی "ته‌وه‌رێكی دیكه‌ی كۆبوونه‌وه‌ پرسی پێكهێنانی حكوومه‌تی نوێی عێراق بوو، ئێمه‌ وه‌ك سه‌رۆكایه‌تیی هه‌رێمی كوردستان دوای گفتوگۆكردن له‌گه‌ڵ هه‌موو لایه‌نه‌ سیاسییه‌كانی كوردستان به‌یاننامه‌مان ده‌ركرد و پشتگیریمان له‌ به‌ڕێز مسته‌فا كازمی كرد بۆ پێكهێنانی حكوومه‌ت، ئێستاش دووپاتی ده‌كه‌مه‌وه‌ كه‌ له‌ هه‌رێمی كوردستان پشتگیریی به‌ڕێزیان ده‌كه‌ین و ده‌مانه‌وێ داوكارییه‌كانی هه‌رێمی كوردستان جێبه‌جێ بكرێن كه‌ بۆ ئێمه‌ گرنگن، هه‌ر له‌م نزیكانه‌ ئه‌و بڕیاره‌مان داوه‌ له‌گه‌ڵ فراكسیۆنه‌ كوردستانییه‌كان له‌ به‌غدا قسه‌ ده‌كرێت و ئه‌وان ده‌كه‌ونه‌ دانوستان و قسه‌كردن له‌گه‌ڵ به‌رێز مسته‌فا كازمی له‌سه‌ر ئه‌و داواكارییانه‌ی كه‌ هه‌رێمی كوردستان هه‌یه‌تی. دیسان هیوادارم هه‌موو هاووڵاتیانی هه‌رێمی كوردستان سه‌لامه‌ت و پارێزراو بن و بێگومان به‌ پشتیوانی و خۆڕاگریی هه‌موو هاووڵاتیانی هه‌رێمی كوردستان به‌ هه‌موو پێكهاته‌كانه‌وه‌ ئه‌م دۆخه‌ش به‌ڕێ ده‌كه‌ین، په‌نا به‌خوا هه‌موو لایه‌كمان به‌ خۆشی و سه‌ركه‌وتوویی و به‌ باشی كوردستان ده‌بینین و به‌رده‌وام ده‌بین".

دواتر به‌ڕێزیان له‌ وه‌ڵامی پرسیارێكدا سه‌باره‌ت به‌و ئاڵۆزیانه‌ی چه‌ند ڕۆژی ڕابردوو له‌ زینيی وه‌رتێ دروست بوون و په‌یامیان له‌مباره‌یه‌وه‌، به‌ڕێزیان ئاشكرای كرد "ئه‌ركی ئێمه‌ له‌ سه‌رۆكایه‌تیی هه‌رێمی كوردستان ئه‌وه‌ بووه‌ گفتوگۆ له‌گه‌ڵ هه‌موو لایه‌نه‌كان بكه‌ین تا دۆخه‌كه‌ ئارام ببێته‌وه، ئه‌و گرژییه‌ی له‌ زینيی وه‌رتێ ڕوویدا زیاتر گرژییه‌كی ڕاگه‌یاندن بوو تا گرژییه‌كی جددی بێت و ڕاگه‌یاندن و سۆشیاڵ میدیا زۆر گه‌وه‌ریان كرد، ئه‌گينا هیچ پێویستی به‌م هه‌موو لێكدانه‌وه‌ و گرژییه‌ نه‌بوو، هێزێكی حكوومه‌تی هه‌رێمی كوردستانی سه‌ر به‌ وه‌زاره‌تی پێشمه‌رگه‌‌ چۆته‌ ئه‌و شوێنه‌، هیچ پێویست نه‌بوو ئه‌و شته‌ ئه‌وه‌نده‌ گه‌وره‌ بكرێت و ئه‌و هێزه‌ش ته‌نیا بۆ یه‌ك مه‌به‌ست چووه‌ كه‌ پرسی كۆنترۆڵكردنی ڤایرۆسی كۆرۆنایه‌ و بۆ پاراستنی هاووڵاتیانی هه‌رێمی كوردستان بووه‌، بێگومان كه‌ ئه‌م دۆخه‌ كۆتایی هات، ئه‌و هێزه‌ش له‌وێ نامێنێت. ئێمه‌ له‌ سه‌رۆكایه‌تیی هه‌رێم له‌گه‌ڵ هه‌موو لایه‌نه‌كان قسه‌مان كردووه‌ و ده‌مه‌وێ هاووڵاتیانی هه‌رێمی كوردستانیش دڵنیا بكه‌مه‌وه‌ كه‌ كێشه‌ نابێت".

ده‌رباره‌ی بنه‌ماكانی پشتگیریی هه‌رێمی كوردستان له‌ به‌ڕێز مسته‌فا كازمی بۆ پێكهێنانی كابینه‌ی نوێی حكوومه‌تی عێراق، به‌ڕێزیان ڕایگه‌یاند "له‌سه‌ر بنه‌مای ئه‌وه‌ی كه‌ ئێمه‌ پێشتر به‌ڕێز مسته‌فا كازمی ده‌ناسین و یه‌كه‌م مه‌رجیش ئه‌وه‌ بوو كه‌ هێزه‌ شیعییه‌كان به‌ كۆی ده‌نگ به‌ڕێز مسته‌فایان كاندید كردووه، چونكه‌ پرسی سه‌رۆك وه‌زیران په‌یوه‌ندی به‌ كوتله‌ی شیعه‌كانه‌وه‌ هه‌یه‌ و كاتێكیش به‌ڕێز سه‌رۆك كۆماری عێراق مسته‌فا كازمی ڕاسپارد، هه‌موو هێزه‌ شیعییه‌كان له‌وێ به‌شدار بوون، ئێمه‌ ده‌زانین ده‌بێت پێكهاته‌ی شیعه‌ بڕیار له‌سه‌ر ئه‌و پۆسته‌ بدات و وه‌ك كه‌سایه‌تیش ئێمه‌ ئه‌و به‌ڕێزه‌ ده‌ناسین و دانوستانه‌كانی ئێمه‌ش بۆ داواكارییه‌كانی هه‌رێمی كوردستان هه‌ر له‌م ڕۆژانه‌دا به‌ شێوه‌یه‌كی فه‌رمى پێكه‌وه‌ له‌گه‌ڵ هه‌موو لایه‌نه‌ سیاسییه‌كان و پێكهاته‌كان له‌گه‌ڵ به‌ڕێز مسته‌فا كازمی ده‌ستپێده‌كات".

ده‌رباره‌ی ناردنی هاوكاری له‌لایه‌ن سه‌رۆكی هه‌رێمی كوردستانه‌وه‌ بۆ ڕۆژئاوای كورستان به‌مه‌به‌ستی ڕووبه‌ڕووبوونه‌وه‌ی ڤایرۆسی كۆرۆنا، به‌ڕێزیان گوتى "ئه‌و هاوكارییانه‌ی له‌ هه‌رێمی كوردستانه‌وه‌ بۆ ڕۆژئاوا ناردوومانه‌، هاوكاريی مرۆيين و هیچ په‌یوه‌ندی به‌ سیاسه‌ته‌وه‌ نییه‌، ئه‌وان له‌وێ هیچ ده‌زگایه‌كی پشكنینیان له‌ سنووری خۆیان نه‌بووه‌ تا بتوانرێت بزانرێت كه‌سێك ڤایرۆسی كۆرۆنای هه‌یه‌ یان نا، هه‌روه‌ها دۆخه‌كه‌ كاریگه‌ری له‌سه‌ر هه‌رێمی كوردستانیش ده‌بێت و ژماره‌یه‌كی زۆری كه‌مپی ئاواره‌كان له‌ سووریا هه‌ن، ئێمه‌ یارمه‌تيی تاقيگه‌ييمان بۆ ناردوون له‌گه‌ڵ تیمی پزیشكی و ئه‌ندازه‌يی بۆئه‌وه‌ی ڕاهێنان به‌ كادره‌كانیان بكه‌ن كه‌ چۆن له‌سه‌ر ئه‌و ئامێرانه‌ كار بكه‌ن و بێگومان ئه‌مه‌ش له‌ چوارچێوه‌ی هاوكاریی مرۆيی بووه‌".

سه‌باره‌ت به‌ ده‌ستگیركردنی كوردێك له‌ لیبیا كه‌ ده‌نگۆی ئه‌وه‌ بڵاوكرایه‌وه‌ گوايه‌ په‌یوه‌ندی به‌ پێشمه‌رگه‌وه‌ هه‌یه، سه‌رۆك نێچیرڤان بارزانی گوتی "ئه‌و كه‌سه‌ی له‌ لیبیا ده‌ستگیر كراوه‌،‌ هیچ په‌یوه‌ندی به‌ پێشمه‌رگه‌ و له‌شكری ڕۆژه‌وه‌ نییه‌ و به‌یاننامه‌ی له‌شكری ڕۆژ و حكوومه‌تی هه‌رێمی كوردستانتان له‌مباره‌یه‌وه‌ بینی، به‌ڵێ ئه‌م كه‌سه‌ ماوه‌یه‌ك هاتۆته‌ هه‌رێمی كوردستان، دواتر چۆته‌ توركیا و له‌وێش وه‌ك هه‌ر كه‌سێك په‌یوه‌ندی كردووه‌ به‌وانه‌وه‌، به‌ڵام وه‌ك هێزی پێشمه‌رگه‌ یان پێشمه‌رگه‌ی ڕۆژ نه‌ دوور و نه‌ نزیك به‌شێك نین له‌و بابه‌ته‌ و به‌ ڕاستیش ئێمه‌ زۆر گله‌ییمان له‌و به‌شه‌ی لیبیا هه‌یه‌ كه‌ به‌داخه‌وه‌ ئه‌م بابه‌ته‌یان زۆر له‌ قه‌باره‌ى خۆی گه‌وره‌تر كرد و به‌رله‌وه‌ی په‌یوه‌ندی به‌ ئێمه‌وه‌ بكه‌ن، وایان پیشان دا كه‌ ئه‌مه‌ هێزی پێشمه‌رگه‌یه‌ و چوون بۆ شه‌ڕكردن له‌ به‌نغازی، ئێمه‌ نه‌ كه‌سمان ناردووه‌ و نه‌ كه‌سیش ده‌نێرین و نه‌ كێشه‌ی لیبیاش كێشه‌ی ئێمه‌یه‌ و هیچ سیاسه‌تێكیش له‌ هه‌رێمی كورستان نییه‌‌ بۆ به‌شداریكردن له‌و ئاڵۆزیانه‌ی له‌ لیبیا هه‌یه‌".

هه‌ر ده‌رباره‌ی گفتوگۆ و دانوستان له‌گه‌ڵ به‌ڕێز مسته‌فا كازمی له‌سه‌ر پرسه‌كانی نه‌وت و ناوچه‌ كێشه ‌له‌سه‌ره‌كان و هه‌ڕه‌شه‌ی داعش له‌سه‌ر هه‌رێمی كوردستان، به‌ڕێزیان ئاماژه‌ی به‌وه‌ دا "گفتوگۆكانی ئێمه‌ له‌گه‌ڵ به‌ڕێز مسته‌فا كازمی ته‌نیا په‌یوه‌ندی به‌ هه‌رێمی كوردستانه‌وه‌ نییه‌، به‌ڵكو په‌یوه‌ندی به‌ هه‌موو عێراقه‌وه‌ هه‌یه‌، ئێمه‌ ده‌خوازین هه‌موو عێراق له‌ دۆخێكی تازه‌دا بێت و به ‌شێوه‌یه‌كی گشتی باش ببێت، پێمان وایه‌ هاووڵاتیانی عێراق به‌گشتی شایسته‌ی دۆخێكی زۆر له‌مه‌ باشترن له‌ هه‌موو ڕوویه‌كه‌وه‌. سه‌باره‌ت به‌ هه‌رێمی كوردستانیش، ئێمه‌ دانوستانی له‌گه‌ڵ ده‌كه‌ین و له‌ كۆبوونه‌وه‌ی ئه‌مڕۆی سه‌رۆكایه‌تیی هه‌رێمی كوردستاندا باسمان كرد و به‌ زووترین كات شاندی هه‌رێم كه‌ پێكدێت له‌ فراكسیۆنه‌ كوردستانييه‌كان له‌ ئه‌نجومه‌نی نوێنه‌رانی عێراق له‌گه‌ڵ پێكهاته‌كانی دیكه‌ی كوردستان ده‌ست به‌ گفتوگۆ له‌گه‌ڵ مسته‌فا كازمی ده‌كه‌ن. پاڵپشتیی ئێمه‌ بۆ به‌ڕێز مسته‌فا كازمی ته‌نیا په‌یوه‌ندی به‌ هه‌رێمی كوردستانه‌وه‌ نییه‌، به‌ڵكو په‌یوه‌ندی به‌ هه‌موو عێراقه‌وه‌ هه‌یه‌ و ده‌مانه‌وێت سه‌رۆك وه‌زیرانێك بێت كه‌ بتوانێت خزمه‌تی هه‌موو هاووڵاتیانی عێراق بكات. سه‌باره‌ت به‌ مه‌ترسییه‌كانی داعش، بێگومان داعش مه‌ترسییه‌كی گه‌وره‌یه‌ بۆ هه‌موو عێراق به‌ هه‌رێمی كوردستانیشه‌وه‌، بۆیه‌ ئه‌وه‌ی بۆ هه‌رێمی كوردستان گرنگه‌ هه‌ماهه‌نگی و هاوكاریی نێوان هه‌ولێر و به‌غدایه‌ له‌سه‌ر پرسی داعش، زۆر هه‌وڵمان داوه‌ له‌سه‌ر ئه‌م دۆسیایه‌ و له‌گه‌ڵ به‌غدا قسه‌ و گفتوگۆمان كردووه‌، به‌ڵام ده‌مه‌وێ به ‌ڕاستی بڵێم كه‌ به‌غدا تا ئێستاش ئه‌م پرسه‌ی زۆر به‌ جددی وه‌رنه‌گرتووه‌ و وه‌ك پێویست له‌گه‌ڵ هه‌رێمی كوردستان هه‌ماهه‌نگییان نییه‌ كه‌ بابه‌تێكه‌ مه‌ترسی بۆ هه‌رێمی كوردستان و هه‌موو عێراق هه‌یه‌".

هه‌ر ده‌رباره‌ی ڕووداوه‌كانی زینيی وه‌رتێ و كاردانه‌وه‌ی له‌سه‌ر تۆڕه‌ كۆمه‌ڵایه‌تییه‌كان و باسكردنی دروستبوونی دووئیداره‌یی وه‌ك نموونه‌، سه‌رۆك نێچیرڤان بارزانی گوتی "ئه‌گه‌ر وای لێهات ئه‌وا ده‌بێته‌ سفر ئیداره‌ نه‌ك دوو ئیداره‌، ئه‌گه‌ر پرسی زینيی وه‌رتێ وای لێ بێت كه‌ ببێته‌ هۆی دوو ئیداره‌یی‌، ئه‌وا له‌و باوه‌ڕه‌دا نیم ببێته‌ دوو ئیداره‌ به‌ڵكو ده‌بێته‌ سفر ئیداره‌ بۆ هه‌ردوولایه‌ن، ئه‌وه‌ی كه‌ بۆ هه‌رێمی كوردستان گرنگه‌ یه‌كڕیزییه‌كه‌یه‌تی به‌ هه‌موو پێكهاته‌كانیيه‌وه‌، ناكرێت ئێمه‌ ئه‌وه‌نده‌ بێبڕوا بین له‌گه‌ڵ یه‌كتری، هه‌ر له‌به‌ر ئه‌وه‌ هێزێكی هاوبه‌ش چۆته‌ ئه‌وێ له‌لایه‌ن وه‌زاره‌تی پێشمه‌رگه‌وه‌ تاكو بێباوه‌ڕی دروست نه‌بێت و ئه‌و هێزه‌ش هێزی پارتی نییه،‌ به‌ڵكوو هێزی حكوومه‌تی هه‌رێمی كوردستانه‌، ئه‌م پرسه‌ زۆر گه‌وره‌ كرا، وه‌ك سه‌رۆكی هه‌رێمی كوردستان هه‌ر له‌ سه‌ره‌تاوه‌ له‌و باوه‌ڕه‌دام كه‌ هیچ شتێك نابێت و ئێستاش دڵنیام كه‌ هیچ نابێت له‌م سنووره‌ و له‌نێوان پارتی و یه‌كێتی هیچ كێشه‌یه‌ك نابێت، كێشه‌كه‌ چاره‌سه‌ر ده‌كرێت، ئه‌وه‌ هێزی حكوومه‌تی هه‌رێمی كوردستانه‌، پرسه‌كه‌ نه‌ پارتی و نه‌ یه‌كێتییه‌. هیوادارین لایه‌نه‌كانی دیكه‌ی ده‌ره‌وه‌ی هه‌رێمی كوردستان ده‌ست نه‌خه‌نه‌ ناو كێشه‌كه‌وه‌، زۆر جار باسمان له‌وه‌ كردووه‌وه‌ كه‌ بوونی په‌كه‌كه‌ له‌ هه‌موو كوردستانی عێراق به‌ شه‌رعی نازانین و پێویسته‌ په‌كه‌كه‌ له‌ دروستكردنی كێشه‌ بۆ هه‌رێمی كوردستان دوور بكه‌وێته‌وه‌، چونكه‌ په‌كه‌كه‌ شوێنی كاركردنی خۆی هه‌یه‌ و بێگومان هه‌رێمی كوردستان شوێنی كاركردنی په‌كه‌كه‌ نییه‌ و ناشبێت ببێت، ئێمه‌ به‌شێكین له‌ عێراق و هه‌رێمی كوردستانیش له‌ چوارچێوه‌ی عێراقدا ده‌رفه‌تی ئه‌وه‌ نادات به‌ هیچ شێوه‌یه‌ك هێزێكی دیكه‌ی ببێته‌ هۆكاری كێشه‌ بۆ دراوسێكانمان".

ده‌رباره‌ی كاریگه‌ریی دابه‌زینی نرخی نه‌وت له‌سه‌ر مووچه‌ و مووچه‌خۆرانی هه‌رێمی كوردستان، به‌ڕێزیان ئاشكرای كرد "پرسی دابه‌زینی نرخی نه‌وت كاریگه‌ری له‌سه‌ر هه‌رێمی كورستانیش ده‌بێت هه‌روه‌ك چۆن كاریگه‌ری له‌سه‌ر هه‌موو وڵاتانی ناوچه‌كه‌ هه‌یه‌، ئه‌مڕۆ هه‌رێمی كوردستان ڕووبه‌ڕووی ئه‌م پرسه‌ بووه‌ته‌وه‌ و له‌ گفتوگۆكانی بۆ چاره‌سه‌ركردنی ئه‌م كێشه‌یه‌ به‌رده‌وامه‌. هه‌روه‌ك خۆتان ئاگادارن ئێستا شاندی هه‌رێمی كوردستان له‌ به‌غدایه‌ تاكو ڕێگه‌چاره‌یه‌ك بۆ بواری ئابووری بدۆزنه‌وه‌ كه‌ بارگرانییه‌كی گه‌وره‌یه‌ بۆ هه‌موو عێراق به‌ هه‌رێمی كوردستانیشه‌وه‌، دابه‌زینی نرخی نه‌وت كاریگه‌ریی له‌سه‌ر هه‌موو شوێنێك هه‌یه‌".

لە بەشێکی دیکەی کۆنگرە ڕۆژنامەوانییەکەیدا و لە وەڵامی پرسیارێکدا سەبارەت بە چۆنیەتیی هەماهەنگی لەنێوان هەرێمی کوردستان و حکوومەتی فیدراڵیدا بۆ پێدانی مووچەی فەرمانبەران، بەڕێز سەرۆکی هەرێمی کوردستان گوتی: "ئێمە لە هەرێمی کوردستان خەریکی ئاماده‌كردنی نامەیەکین بۆ پەرلەمانی عێراق و سەرۆک وەزیرانی داهاتووی عێراقیش کە دەبێ یارمەتیی خەڵک بە شێوەیەکی گشتی خەڵکی هەموو عێراق، بدرێت. دەزانین لە هەموو وڵاتانی دونیا وایە، ئەم قەیرانە کە دروست بووە پارەیەکیان تەرخان کردووە بۆ ئەوانەی زەرەرمەندی گەورەن، ئەمە بەرپرسیاريه‌تيى حکوومەتی فیدراڵە بزانێ ئەوانەی بژێوی ژیانی ڕۆژانەیان لەسەر کارکردنە و زەرەرمەند بوون، یارمەتییان بدات و ئێمە بە ڕۆڵى خۆمان هەڵدەستین لەگەڵ بەغدا و پەرلەمان و سەرۆک وەزیران، بۆ ئەوەی بتوانین ڕیگەیەک بدۆزینەوە نەک تەنیا بۆ یارمەتیدانی هەرێمی کوردستان، بەڵکوو بۆ یارمەتیدانی هەموو ئەوانەی کە بە هه‌ر جۆرێك زەرەرمەند بوون".

سەرۆک نێچیرڤان بارزانی هەروەها گوتی: "پێکهێنانی حکوومەتی نوێ بۆ عێراق زۆر زۆر پێویستە، بۆ هەرێمی کوردستانیش وەک بەشێک لە عێراق به‌ هه‌مان شێوه‌، پێویستە ئێستا بانکی نێوده‌وڵەتی، (IMF)، ئەمانە هەموو ئامادەن بکەونە گفتوگۆ لەگەڵ عێراق بۆ چارەسەرکردنی کێشە دارایيیەکان، کە بەدڵنيايييه‌وه‌ ئەوە کاریگەری لەسەر هەرێمی کوردستانیش ده‌بێت، لەبەر ئەوە ئێمە لە هەرێمی کوردستان خوازیاری ئەوەین بە زووترین کات حکوومەتی نوێ لە بەغدا پێکبێت و دانوستاندنی جددیش لەگەڵ بانکی نێودەوڵەتی و (IMF) بكرێت ده‌رباره‌ى کێشەکانی عێراق لەڕووی داراییيەوە کە پێموایە بارگرانییەکی قورس دەبێ بۆ هەموو عێراق، بۆ ئەوەی بە زووترین کات بکەونە دانوستاندن بەڵکوو بتوانن کەمتری بکەن. بۆ نموونە عێراق ساڵانە نزیکەی چل ملیار دۆلار بۆ مووچە دەدات. پارساڵ چل ملیار بوو، ئەمساڵ بووەتە نزیکەی چل و هەشت ملیار. واتە ئەوەی عێراق دەستی دەکەوێت لە فرۆشتنی نەوت لە مانگێکدا، ئێستا دوو ملیار دۆلارە، حیساب بکەن ئەو مانگانە بۆ دابینکردنی مووچە پێویستی بە چوار ملیار دۆلار هەیە، واتە بارێکی یەکجار قورسە لەسەر ڕەوشی ئابووریی عێراق، بۆیە ئەمە پێویستی بە دانیشتن و ڕێکاری جددی هەیە، دەنا وا بە ئاسانی چارەسەر ناکرێت. ئەمانە هەمووی حکوومەتی نوێ ئەگەر بە زووترین کات دابمەزرێت لە عێراق و بکەوێتە گفتوگۆ و دانوستاندن لەگەڵ کۆمەڵگەی نێودەوڵەتی، به‌و هيوايه‌ى بتوانین دۆخه‌كه‌ باشتر بکەین".

سەبارەت بە هەڕەشەی پەکەکە لەسەر ڕەوشی ئەمنی لە ناوچەی زینيی وەرتێ، بەڕێز سەرۆکی هەرێمی کوردستان وێڕای دووپاتکردنەوەی هەڵوێستی هەرێمی کوردستان ڕایگەیاند: "پەکەکە هێزێک نییە لە هەرێمی کوردستاندا هیچ شەرعییەتێکی هەبێت هەتا بەیاننامە دەربکات بڵێت ئەم هێزە بمێنێ یان نەمێنێ، نە شەرعییەتی هەیە و نە ده‌رفه‌تى ئەو شەرعییەتەش بە پەکەکە لە کوردستانی عێراقدا دەدرێت. ئەوەی کە پەکەکە بیەوێ یارمەتیی هەرێم بدات، ئەوەیە کە دەبێ هەرێمی کوردستان چۆڵ بکات، هەرێمی کوردستان شوێنی کارکردنی (پەکەکە) نییە، ئەوەی ئێستا (پەکەکە) دەیکات، قەت یارمەتیدانی هەرێمی کوردستان نییە، بە پێچەوانەوە ڕێک دروستکردنی كێشه‌يه‌ بۆ هەرێمی کوردستان لەم کات و ساتەدا. هەڵوێستی هەرێمیش لە ڕۆژی یەکەمەوە دیار بووە، ئێمە دەمانەوێ فاکتەری سەقامگیری بین لە ناوچەکە لەگەڵ دراوسێكانمان و لە ناوخۆش، هەنگاوەکانی ئێمەش لەسەر ئەم مەسەلەیە پەیوەندییان بە هەموو عێراقەوە هەیە، هەرێمی کوردستانیش وەکوو بەشێک لە عێراق".

له‌ وه‌ڵامى پرسيارێكى ديكه‌دا دەربارەی چۆنیەتیی بەدیهاتنی متمانە و یەکڕیزی لە هەرێمی کوردستان، سەرۆک نێچیرڤان بارزانی هیواخواز بوو هەرچی زووتر ئەوە بەدی بێت و گوتی: "هەموومان لەوە تێگەیشتووین ئەگەر یەکڕیز نەبین و پێکەوە نەبین ناتوانین هیچ دەستکەوتمان هەبێ، بەڵام با واقعی سەیری شتەکان بکەین، هەر ئەو یەکڕیزییە بووە هۆکاری ئەوەی ئەگەر سەیری پارتی و یەکێتی بکەین لە ساڵی (٢٠٠٣)وە، باسی پێش (٢٠٠٣) ناکەم، ئەو دەستکەوتانەی ئێمە لە بەغدا بەدەستمان هێناوە، لە ئه‌نجامى ئەو یەکڕیزی و پێكه‌وه‌کارکردنه‌ بووە، پێکەوە کارمان کردووە، یەکێتی و پارتی لەگەڵ هەموو لایەنەکان و پێکهاتەکانی دیکەش لە عێراق، دەستووری عێراق بەو شێوەیە نووسرا. ئەو شتانەی ئەمڕۆ لەناو دەستووری عێراقدا جێگیر کراون بۆ هەرێمی کوردستان، بە یەکڕیزی کردمان، بە یەکڕیزی شەڕی داعشمان کرد، ئەو خوێنەی ڕژا لە شەڕی داعش تەنیا خوێنی یەک لایەن نەبوو، ئەو خوێنە بوو کە بەرگریی لە هەرێمی کوردستان کرد و پێکەوە خوینمان دا و خەباتمان کرد و هەرێمی کوردستانمان لە مەترسیدارترین هێرشی دڕندانەی ئەو هێزە تیرۆریستییە پاراست، بەڵام کەس نەيگوت ئەم خوێنە زەردە، ئەوه‌ سەوزە، هەموومان بە یەک شت بەرگریمان کرد، ئەوە یەکڕیزی بوو کە پێکەوە کردمان، ئەمڕۆش ئەگەر سەیر بکەن لە وێنه‌ گەوره‌كه‌دا دەبینی کە پێکەوە بۆ نموونە پاڵپشتیی موستەفا کازمیمان کردووە، هەر پارتی نەبووە، یان یەکێتی، پارتی و یەکێتی و گۆڕان و هێزەکان، ئەمانە هەمووی ئەو یەکڕیزیيه‌یە. هەندێکجار بێمتمانەیی دروست دەبێ، لە ڕاگەیاندنە، لە سۆشیال میدیایە، دەبێ ئێمە ڕێ لەوانە بگرین. بەڕاستی ئێمە کێشەی گەورەمان نییە لەگەڵ یەکتر. واتە چ کێشەیەکی گەورە هەیە؟ سوپاس بۆ خوا لە کوردستان دەتوانین بە باشی پێکەوە کار بکەین، نەک تەنیا پارتی و یەکێتی، بەڵکوو پارتی و یەکێتی و گۆڕان و کۆمەڵی ئیسلامی و یەکگرتووی ئیسلامی و پێکهاتەکانی تر کە لە هەرێمی کوردستان دەژین، برایانی مەسیحیمان، برایانی تورکمانمان، ئەمانە هەمووی پێکەوە کار دەکەین و ئەم وڵاتە بەڕێوە دەبەین. نابینم كێشه‌ ئەوە ئەوەندە گەورە بێت. بەهەرحاڵ ئێمە لەو قۆناغە نین کە لەسەر ئەو بابەتە کێشەیەکی گەورە لە هەرێمی کوردستان دروست ببێت".

بەڕێزیان ئەوەشی گوت کە "ئەگەر سۆشیاڵ میدیا ڕابوەستێ هەموو شت بە باشی دەڕوات. چ نرخى هەیە کە سیاسەت لەسەر بنه‌ماى سۆشیاڵ میدیا دابنرێت؟! بۆ دەبێ سۆشیاڵ میدیا ببێتە هۆکاری تێکدانی دۆخى کوردستان؟! هەندێ لێكدانه‌وه‌يان لەسەر زینيی وەرتی کردبوو کە سەرم سووڕمابوو، بابه‌ته‌كه‌يان بە ئەمه‌ریکاوه‌ به‌ستبووه‌وه‌ و شتی زۆر سەیریان باس دەکرد! ئەوە نابینین، ئەو هەموو پڕۆفیسۆرە، ئەو هەموو شرڤه‌يه‌ دەکەن لەسەر شتێک کە هیچ بنه‌ماى نییە! تەنیا هێزێکی هەرێمی کوردستان چۆته‌ ئەوێ بۆ پاراستن، کاتیيە و لەوێ نامێننەوە، دێنەوە و شتەکانی تریش هەموو بێ مانا بوون".

سەبارەت بە پرسی لەسێدارەدانی مستەفا سەلیمی کە بەندکراوێکی كۆمارى ئيسلاميى ئێران بووه‌ و گوایە لە ناوچەی پێنجوێن دەستگیر و ڕادەستی ئێران کراوەتەوە، سەرۆک نێچیرڤان بارزانی گوتی: "ئەم ڕووداوە ڕوویداوە؟! تا ئێستا دیار نییە کە کەس ڕاده‌ستى کردووە یان نەکردووە! پێم وایە بەیاننامەی سەرۆکی حکوومەت زۆر ڕوون بوو، بۆ ئەوەی ڕاستییەکان دەربکەون، ئەم کارە کراوە، نەکراوە؟ بەهەر جۆرێك، لیژنەیەک دروست کراوە کە ئەگەر هەموو لایەنەکان چاوه‌ڕێ بکەین ئەو لیژنەیە ئەنجام دەردەخات، سەرۆکی حکوومەت ئەو لیژنەیەیان پێکهێناوە، جێگری سەرۆکی حکوومەت لەگەڵ سەرۆکی حکوومەت پێکەوە ئەم کارەیان کردووە. دەبێ هەموو لایەک چاوەڕوانی ئەوە بین، ئایا ئەم شتە کراوە، نەکراوە؟ هیچ پێويست نییە ئێمە پێشوەختە بڕیار بدەین و حوکم بدەین، ئەمانە هەمووی پێویست ناکات! ئەوەی من بزانم دەڵێن ئەوە زیندانی سیاسییە! هیچ حزبێکی ڕۆژهەڵاتی کوردستان بەرپرسیاريه‌تیی ئەوەی کە ئەو کەسەی لەسێدارە دراوە، ئەندامی حزبیيان بووە، هیچ حزبێک نەیگوت ئەمە ئەندامی ئێمە بووە! کەواتە، شتێک ڕه‌نگه‌ ڕوویدابێت، یان بە هەر جۆرێك ڕه‌نگه‌ ڕووینەدابێت! ئەوەی گرنگە بۆ هەرێمی کوردستان ئەوەیە کە سەرۆکی حکوومەتی هەرێمی کوردستان کاک مەسروور لەگەڵ جێگری سەرۆک حکوومەت لێژنەیەکیان داناوە و خەریکی لێکۆڵینەوەن. داوا دەکەم هەم هاووڵاتیانی هەرێمی کوردستان و ئەگەر قسەیەک لە برایانمان لەو دیویش هەیە، با ڕابوەستین و چاوەڕێی ئەم لێکۆڵینەوەیە بین، دوایی بڕيار لەسەر ئەوە بدرێت کێ کردوویەتی و کێ نەیکردووە! ئەو هەموو تۆمەتبارکردنی خائین و ئەمانە، هەمووی پێويست نییە، هەتا ئەوەی ئەو لیژنەیە کاری خۆی تەواو دەکات و بەدڵنيايييه‌وه‌ بە شەفافییەتیشەوە بە هاووڵاتیانی هەرێمی کوردستان ڕادەگەیەنرێت".

دەرباری پشکی کورد لە کابینەی مستەفا کازمی، سەرۆک وەزیرانی ڕاسپێردراوی عێراق و گرەنتيی جێبەجێکردنی ماددە دەستوورییەکان بەتایبەت لەسەر کەرکووک و شه‌نگال و ناوچە کوردستانییەکانی دیکەی مادده‌ى 140، بەڕێز سەرۆکی هەرێمی کوردستان گوتی: "پێشتر كاغه‌زێك ئامادە کراوە و ئێمە لە سەرۆکایەتیی هەرێم کارمان لەسەری کردووە، فراکسیۆنەکانی خۆمان لە بەغدا کاری جددیيان لەسەر ئەم بابەتە کردووە، كاغه‌زێك ئامادە کراوە بۆ دانوستاندن لەگەڵ بەغدا، لەم كاغه‌زه‌دا هەموو ئەو شتانەی کە پەیوەندییان بە هەرێمی کوردستانەوە هەبووە، لە بابه‌تى بودجە، نەوت، شوێنە دابڕاوەکانی هەرێمی کوردستان، شه‌نگال، ئەمانە هەمووی وەکوو وەرەقەیەک ئامادە کراوە و بەدڵنيايييه‌وه‌ دانوستاندن لەگەڵ سەرۆک وەزیرانی داهاتوو لە چوارچێوەی ئەم كاغه‌زه‌دا دەبێ و وەزارەتەکان ئەوەی لە مستەفا کازمی گوێم لێبووە وەکوو خۆی دەمێنێتەوە، واتە ئەو بڕیاری نەداوە وەزارەتەکان بگۆڕدرێت، وەزیر نازانم! بەڵام وەزارەتەکان وەکوو خۆیان دەمێننەوە".

لە وەڵامی پرسیارێکى ديكه‌دا سەبارەت بە هەڵوێستی هەرێمی کوردستان لەسەر بۆردومانی ناوچەی زینيی وەرتێ لەلایەن فڕۆکە بێفڕۆکەوانەکانی تورکیاوه‌ و بەزاندنی ئاسمانی هەرێمی کوردستان، هه‌روه‌ها بۆردومانكردنى كه‌مپى مه‌خموور، سەرۆک نێچیرڤان بارزانی باسی لەوە کرد کە: "ئەوەی تورکیا کردی لە ناوچەی زینيی وەرتێ، لە ئەنجامی ئەوە بوو کە پەکەکە هێزەکانی خۆی هێنا و لەوێ لە کۆمەڵێک شوێن ڕەبایەی دانا، ئێمە هه‌واڵيشمان بۆ پەکەکە نارد کە ئەگەر ئەو شوێنانە چۆڵ نەکرێت، ئێمە ناتوانین بتانپارێزین، تەکنۆلۆژیای تورکیا پێویستی بەوە نییە حکوومەتی هەرێم یان پارتی، یەکێتی، هیچ حزبێک زانیارییان بداتێ، تەکنۆلۆژیایان زۆر پێشکەوتووە و بە ئاسانی دەتوانن ئامانجه‌كان دەستنیشان بکەن. کام سەروەری، خۆ پەکەکە حیسابی بۆ سەروەریی عێراق و کوردستان کردووە؟ پەکەکە بە شەرعی دێت لەو شوێنانە ڕەبایە دادەنێ؟ بەڵنيايييه‌وه‌ نه‌خێر! هیچ شەرعییەتێکی نییە ئەو کارە بکات، کە ئەو کارە دەکات، پێم وایە دەبێ چاوەڕوانی کاردانەوەی تورکیاش بکەین لەو بابه‌ته‌دا. کەمپی مەخموور دوو شتی لێک جیاوازە. ئەوان کەمپی مەخموور بۆ هەندێ کاری سەربازی بەکار دێنن! ئێمە لە هەرێمی کوردستان بەردەوام پێمان گوتوون کە بابه‌تى پەنابەر جیاوازە، ئێمە ڕێزمان هەیە، بەپێی یاسای نێودەوڵەتی چۆن هەڵسوکەوت لەگەڵ ئەوانە بکەین. بۆ زانیاریی ئێوە، مەخموور لەژێر کۆنترۆڵی ده‌سه‌ڵاتى هه‌رێمى کوردستاندا نییە، لەژێر دەسەڵاتی حکوومەتی فیدراڵدايە، واتە ئەوە پەیوەندی بە هەرێمی کوردستانەوە نییە. هەموو داواکارییەکانی ئێمەش لەوان ئەوەیە ناکرێ کەمپی مەخموور کە شوێنی خەڵکی سڤیلە بۆ بابەتی سەربازی و خول و دەورە و ئەم شتانە، بەکار بێت. لەبەر ئەوە شتەکە ئاڵۆزە، به‌دڵنيايييه‌وه‌ لەم حاڵەتانەشدا پێویست بەوە دەکات بەغدا خۆی دەستپێشخەری بکات و ئەو شتەی کە کردوویانە لە چوارچێوەی کارەکانی حکوومەتی فیدراڵدايە".

بەڕێز سەرۆکی هەرێمی کوردستان لەسەر پرسی دانوستان لەگەڵ حکوومەتی داهاتووی عێراق، ئەوەی دووپات کردەوە کە "ئێمە پێکەوە گفتوگۆ دەکەین، ڕۆڵی ئەوانەی لە دەرەوەی یەکێتی و پارتیشن، ڕۆڵێکی هەتا بڵێی ئه‌رێنى بووە، ئێمە پێکەوە بە بەردەوامی گفتوگۆمان کردووە لەسەر بابەتەکان و ئێستاش ئەوەی کە ئێمە دەستی پێدەکەین بۆ دانوستاندن لەگەڵ مستەفا کازمی، پێکەوە دەیکەین و فراکسیۆنەکانی خۆمان لە بەغدا هەموومان پێکەوە دەکەوینە ئەو دانوستاندنە و ڕۆڵیشیان هەتا بڵێی به‌رپرسانه‌ و ئه‌رێنى بووە لە هەرێمی کوردستان و لەسەر داوا ڕەواکانی هەرێمی کوردستانیش هەموو لایەنەکان، جگە لەوانە، هەموو فراکسیۆنەکانی ناو پەرلەمانی عێراقیش بە سوپاسەوە زۆر بە ئه‌رێنى کاریان لەسەر ئەم بابەتە کردووە".

بەڕێزیان دەربارەی ڕێکارەکانی خۆپارێزی لە تەشەنەسەندنی ڤایرۆسی کۆرۆنا، بەتایبەت ڕێکارەکان لە دەروازەی پارێزگاکان، گوتی: "لەگەڵ وەزارەتی ناوخۆ قسە دەکەین و بەدڵنيايييه‌وه‌ ئەو ڕێنماییانە کە لە وەزارەتی ناوخۆ هەیە هەرچییەک بێت بۆ پاراستنی هاووڵاتییان بووە، بەڵام ئەو حاڵەتە لەسەر هاتووچۆی هاووڵاتییانی دەرەوەی هەرێم بۆ ناو پارێزگای هەولێر لەگەڵ وەزارەتی ناوخۆ باس دەکەین".

لە کۆتایيی کۆنگرە ڕۆژنامەوانییەکەیدا، سەرۆک نێچیرڤان بارزانی گوتی: "دەمەوێ تەواوی هاووڵاتیانی خۆشەویست دڵنیا بکەمەوە کە تەنیا ئامانجی ئێمە ژیان و بژێوی و ئارامیی هەرێمی کوردستان و هاووڵاتیانی هەرێمی کوردستانە و هەر لێرەوە دەمەوێ سوپاسێکی تایبەتیی پارێزگاکان بکەم، پارێزگای هەڵەبجە، سلێمانی، ئیدارەی گەرمیان، ئیدارەی ڕاپەڕین و هەروەها پارێزگای هەولێر و دهۆک، سوپاسیان دەکەم، زۆر بە باشی تا ئەم کاتەش ئیدارەیان کردووە، تکا دەکەم، داوا دەکەم، هاووڵاتیان به‌رگه‌يان گرتووه‌، با به‌رگه‌ بگرن. ئێمە نامانەوێ ئەم هەموو ڕەنج و ماندووبوونەی کە ئێستا هەیە، جارێکیتر بە فیڕۆ بڕوات، دەزانم سەختە، زەحمەتە، بێزار بوون ئەوەندە لە ماڵەوە دانیشتوون و كەرەنتینە کراون، بەڵام زۆری نەماوە، به‌ پشتيوانيى خوا ئاسۆیەکی گەش دەبینین و تێیدەپەڕێنین".

The post سه‌رۆك نێچيرڤان بارزانى: گه‌شبينين، ئه‌م دۆخه‌ش تێده‌په‌ڕێت appeared first on Presidency of the Kurdistan Region of Iraq.

سه‌ره‌تای كۆنگره‌ ڕۆژنامه‌وانییه‌كه‌ به‌ڕێزيان باسی ناوه‌ڕۆكی كۆبوونه‌وه‌كه‌ی كرد و گوتی: "ئه‌مڕۆ له‌ سه‌رۆكایه‌تیی هه‌رێمی كوردستان، كۆبوونه‌وه‌ی هه‌رسێ سه‌رۆكایه‌تیی هه‌رێمی كوردستان و په‌رله‌مانی كوردستان و حكوومه‌تی هه‌رێمی كوردستانمان هه‌بوو. كۆبوونه‌وه‌‌ زیاتر بۆ ئه‌و یاسایه‌ بوو كه‌ له‌ په‌رله‌مانی عێراق سه‌باره‌ت به‌ وه‌رگرتنی قه‌رز په‌سه‌ند كراوه‌. ئه‌م یاسایه‌ كه‌ به‌م شێوه‌یه‌ ده‌رچووه‌، جێی نیگه‌رانییه‌كی جددیی هه‌رێمی كوردستانه‌ به‌ شێوه‌یه‌كی گشتی، هۆكاره‌كه‌یشی زۆر ڕوونه،‌ چونكه‌ شێوه‌ی ده‌ربڕینی زمانی ئه‌و یاسایه‌، شێوه‌ی سزادانه‌، سزادانی هاووڵاتیان و مووچه‌خۆرانی هه‌رێمی كوردستانه‌، به‌ نیگه‌رانییه‌كی زۆره‌وه‌ ده‌ڕوانینه‌ ئه‌و پێشهاته‌ و به‌ پێشهاتێكی مه‌ترسیدار له‌ عێراق پێناسه‌ی ده‌كه‌ین. پرسیاری گرنگ بۆ‌ هه‌موو لایه‌نه‌ سیاسییه‌كانی عێراق ئه‌وه‌یه‌، ئایا هه‌رێمی كوردستان به‌شێكه‌ له‌ عێراق یان نا؟ پرسیاری دووه‌م ئه‌وه‌یه‌ ئایا مووچه‌خۆرانی هه‌رێمی كوردستان به‌شێكن له‌ مووچه‌خۆرانی هه‌موو عێراق یان نا؟ بێگومان گه‌ر ئه‌م پرسیارانه‌ له‌ به‌غدا بكرێن ده‌ڵێن به‌ڵێ، به‌ڵام ئه‌م یاسایه‌ی كه‌ ده‌رچووه‌ و به‌و شێوه‌یه‌ی كه‌ ده‌نگیان بۆی داوه‌، ته‌واو پێچه‌وانه‌ی هه‌موو ئه‌و پره‌نسیپانه‌یه‌ كه‌ له‌ ساڵی 2003ـ‌وه‌ عێراقی نوێمان له‌سه‌ری بنیات ناوه‌، ئه‌مه‌ دژی پره‌نسیپی پێكه‌وه‌ژیان، هاوسه‌نگی‌ و هاوبه‌شییه‌،‌ ئه‌م بنه‌مایانه‌ سه‌ره‌كى بوون كه‌ عێراقی نوێمان له‌ ساڵی 2003 له‌سه‌ری بنیات نا. كێشه‌كانی عێراق به‌وه‌ چاره‌سه‌ر نابێت كه‌ ئه‌مڕۆ لایه‌نێك یان چه‌ند لایه‌نێك له‌ عێراق هێزیان هه‌یه‌ و ده‌توانن یاسایه‌ك بسه‌پێنن، كێشه‌كانی عێراق زۆر له‌وه‌ قووڵترن، نازانم چۆن هێزه‌ سیاسییه‌كانی عێراق وا بیرده‌كه‌نه‌وه‌ كه‌ سه‌ركه‌وتنیان به‌ده‌ست هێناوه‌، به ‌ڕای من له‌م كاته‌دا گه‌وره‌ترین شكستى خۆیان سه‌لماندووه‌ له‌ به‌ڕێوه‌بردنی ئه‌م وڵاته‌دا".

له‌ به‌شێكی دیكه‌ی وته‌كه‌یدا به‌ڕێزیان ڕایگه‌یاند "به‌ پشتگوێخستنی پێگه‌یه‌كی سه‌ره‌كی له‌ پێكهاته‌كانی عێراق كه‌ ئه‌ویش كوردستانیانی هه‌رێمی كوردستانن به‌ هه‌موو پێكهاته‌كانییه‌وه‌ چ كورد، توركمان و مه‌سیحی و هه‌موو پێكهاته‌كانی دیكه‌‌، ئه‌وه‌ی له‌ په‌رله‌مانی عێراق ئه‌نجام درا پشتگوێخستنی هه‌موو ئه‌و پره‌نسیپانه‌ بوو كه‌ ئه‌م هاوبه‌شييه‌ و ئه‌م عێراقه‌ی له‌سه‌ر بنیات نراوه‌. ئێمه‌ زۆر زۆر نیگه‌رانین، نیگه‌رانین له‌ هێزه‌ سیاسییه‌كانی عێراق و پێشمان وانییه‌ به‌ هیچ شێوه‌یه‌ك ئه‌مه‌ ده‌ستكه‌وت بێت بۆ ئه‌وان، به‌ڵكوو گه‌وره‌ترین شكستی به‌ڕێوه‌بردنی ئه‌و وڵاته‌یه كه‌ پێی ده‌گوترێت عێراق. ئه‌گه‌ر ئه‌وان ماف به‌ خۆیان بده‌ن شایسته‌كانى مووچه‌خۆرانی هه‌رێمی كوردستان ببڕن به‌و شێوه‌یه‌ و به‌م زمانه‌ زۆر تونده‌ كه‌ یاساكه‌یان پێی ده‌رخستووه‌، پرسیاره‌كه‌ بۆ هه‌موو هێزه‌ سیاسییه‌ عێراقییه‌كان ئه‌وه‌یه‌ چۆن هاووڵاتیانی هه‌رێمی كوردستان خۆیان به‌ به‌شێك له‌م وڵاته‌ بزانن؟ چۆن وا بیر بكه‌نه‌وه‌ كه‌ ئه‌وان به‌شێكن له‌م وڵاته‌ و مافی خۆیانه‌! ئێمه‌ له‌وه‌ تێده‌گه‌ین كه‌ مافمان هه‌یه‌ و له‌گه‌ڵ ئه‌وه‌دا ئه‌ركیشمان هه‌یه‌، هه‌رێمی كوردستان به‌ هیچ شێوه‌یه‌ك له‌ به‌رپرسیاريه‌تی ڕاناكات، هه‌رێمی كوردستان ئاماده‌یه‌ به‌رپرسیاريه‌تیی خۆی به‌رامبه‌ر عێراق جێبه‌جێ بكات. ئه‌مه‌ به‌شێكه‌ له‌و شته‌ی كه‌ ڕوویدا و جێگه‌ی نیگه‌رانیی ئێمه‌یه‌. پرسیار‌ ده‌كرێت ئه‌م یاسایه‌ له‌به‌ر ئه‌وه‌ ده‌رچووه‌ كه‌ حكوومه‌تی هه‌رێمی كوردستان له‌سه‌ر دۆسیای نه‌وت له‌گه‌ڵ به‌غدا ڕێكنه‌كه‌وتووه‌؟ من با وه‌ڵامی ئه‌و پرسیاره‌ بده‌مه‌وه‌ كه‌ ئه‌مه‌ به‌ هیچ شێوه‌یه‌ك ڕاست نییه‌! كابینه‌ی نۆیه‌می حكوومه‌تی هه‌رێمی كوردستان به‌ به‌رده‌وامی له‌ هه‌موو كۆبوونه‌وه‌كاندا، چ سه‌رۆك وه‌زیران، چ جێگری سه‌رۆك وه‌زیران و چ به‌نده‌ هه‌ر هه‌موومان ئه‌وه‌مان دووپات كردووه‌ته‌وه‌ كه‌ هه‌رێمی كوردستان ئاماده‌یه‌ له‌سه‌ر دۆسیه‌ی نه‌وت له‌گه‌ڵ به‌غدا به ‌ته‌واوه‌تی ڕێكبكه‌وێت و چه‌ند جارێكیش به‌ حكوومه‌تی فیدراڵمان گوتووه‌ ئێمه‌ ئاماده‌ین. حكوومه‌تی فیدرال له‌ به‌غدا له‌گه‌ڵ هه‌رێمی كوردستان ڕێككه‌وتوون (320) ملیارد دینار بده‌ن به‌ هه‌رێمی كوردستان كه‌ به‌شێكی زۆر كه‌مه‌ له‌ شایسته‌ داراییه‌كانی هه‌رێم، به‌ڵام په‌سه‌ندمان كردووه‌، ڕێككه‌وتوین كه‌ ئه‌م شێوازه‌ به‌رده‌وام ده‌بێت تا كۆتایيی ساڵ و له‌ كۆتایيی ساڵیشدا ئێمه‌ له‌ یاسای بودجه‌ی ساڵی 2021 ئه‌وه‌ی كه‌ پێویسته‌ سه‌باره‌ت به‌ نه‌وت و هه‌نارده‌كردنی له‌ ڕێگه‌ی كۆمپانیای سۆمۆوه‌ و شایسته‌ داراییه‌كانی هه‌رێمی كوردستان، ئاماده‌ین له‌گه‌ڵ به‌غدا ڕێككه‌وتنی له‌سه‌ر بكه‌ین، به‌ڵام ئه‌وه‌ی كه‌ ڕوویدا بۆ ئێمه‌ موفاجه‌ئه‌یه‌كی زۆر گه‌وره‌ بوو، حكوومه‌تی هه‌رێمی كوردستان به‌ ته‌واوه‌تی ئاماده‌ بووه‌ له‌سه‌ر دۆسیای نه‌وت له‌گه‌ڵ به‌غدا ڕێكبه‌كه‌وێت و هه‌ر به‌ ده‌ستپێشخه‌ریی ئه‌نجومه‌نی وه‌زیرانی هه‌رێمی كوردستان كه‌ داوای دانیشتنێكی په‌رله‌مانیان كردووه‌ له‌ یه‌ك دوو رۆژی ئاینده‌دا، هه‌موو ئه‌و ڕاستیانه‌ بۆ خه‌ڵكی هه‌رێمی كوردستان و خه‌ڵكی عێراق باس ده‌كه‌ین كه‌ چۆن له‌گه‌ڵ به‌غدا ڕێككه‌وتبووین له‌سه‌ر ئه‌م دۆسیایه‌ و هه‌موو ژماره‌كانیش ده‌خه‌ینه‌ ڕوو و هه‌موو ئه‌و شتانه‌شمان به‌ نووسراو هه‌یه‌ و له‌ په‌رله‌مان پێشكه‌شی ده‌كه‌ین و ڕاستییه‌كان بۆ خه‌ڵكی كوردستان و عێراقیش باس ده‌كه‌ین".

هه‌ر له‌ به‌رده‌وامیی وته‌كه‌یدا سه‌رۆك نێچیرڤان بارزانی ئاشكرای كرد "ئێستاش په‌یامی ئێمه‌ بۆ هێزه‌ سیاسییه‌كانی عێراق ئه‌وه‌یه‌ كه‌ هه‌رێمی كوردستان ئاماده‌یه‌ ڕێككه‌وتن له‌گه‌ڵ به‌غدا ئه‌نجام بدات له‌سه‌ر پرسی نه‌وت و هه‌موو پرسه‌كانی دیكه‌، چونكه‌ پرسه‌كه‌ ته‌نیا نه‌وت نییه‌، كێشه‌كانی ئێمه‌ زۆر جددین له‌ عێراق و به‌بێ چاره‌سه‌ریی ئه‌و كێشانه‌ مومكین نییه‌ عێراق بتوانێت سه‌قامگیریی خۆی بپارێزێت، بۆیه‌ هه‌رێمی كوردستان ئاماده‌یه. هه‌ر له‌م چوارچێوه‌یه‌شدا خۆم وه‌ك سه‌رۆكی هه‌رێم داوا ده‌كه‌م كه‌ نه‌ته‌وه‌ یه‌كگرتووه‌كان ڕۆڵێك له‌مباره‌یه‌وه‌ بگێڕن، چونكه‌ پێمان وایه‌ ئه‌وان ده‌توانن ڕۆڵ بگێڕن تا چاره‌سه‌ر بۆ كێشه‌كانی هه‌ولێر ـ به‌غدا‌ بدۆزرێته‌وه‌‌. ئه‌وه‌ی ده‌مه‌وێ بیڵێم ئه‌وه‌یه‌ كه‌ حكوومه‌تی هه‌رێمی كوردستان یه‌ك ئه‌وله‌ویه‌تی هه‌یه‌، ئه‌ویش ئه‌وه‌یه‌ بتوانێت مووچه‌ی مووچه‌خۆرانی هه‌رێمی كوردستان دابین بكات. هه‌موو لایه‌كمان سه‌رۆكایه‌تیی هه‌رێم، په‌رله‌مان و حكوومه‌ت پێزانین و سوپاسی تایبه‌تمان هه‌یه‌ بۆ خۆڕاگریی هاووڵاتیان و مووچه‌خۆرانی هه‌رێمی كوردستان كه‌ ئه‌وان له‌م دۆخه‌ ناخۆشه‌دا له‌ ڕه‌وشی هه‌رێمی كوردستان تێده‌گه‌ن و به‌رگه‌یان گرتووه‌، به‌ڵام دڵنیاتان ده‌كه‌ینه‌وه‌ له‌ سه‌رۆكایه‌تیی هه‌رێم و په‌رله‌مان و حكوومه‌ت یه‌كه‌م و دووه‌م و سێیه‌م ئه‌وله‌ویه‌تی ئێمه‌ هه‌ر ئه‌وه‌یه‌ بتوانین ئه‌م پرسه‌ چاره‌سه‌ر بكه‌ین و دڵنیام ده‌توانین به‌ گفتوگۆ ئه‌م پرسانه‌ له‌گه‌ڵ به‌غدا چاره‌سه‌ر بكه‌ین".

دواتر له‌ وه‌ڵامی ڕۆژنامه‌واناندا سه‌باره‌ت به‌وه‌ی كه‌ ئه‌نجومه‌نی دادوه‌ریی هه‌رێمی كوردستان له‌ كۆبوونه‌وه‌كانی هه‌رسێ سه‌رۆكایه‌تیی هه‌رێمی كوردستاندا به‌شدار بن چونكه‌ ئه‌م كێشه‌يه‌ى ئێستا له‌گه‌ڵ به‌غدا یاسایییه، سه‌رۆك نێچیرڤان بارزانی ئاشكرای كرد "ئێمه‌ هیچ لارییه‌كمان نییه‌ هه‌ر لایه‌نێك به‌شدار بێت له‌ گفتوگۆكانی هه‌رێم ـ به‌غدا. بێگومان شاندێكی هه‌رێم له‌سه‌ر ئه‌م بابه‌تانه‌ ده‌چێته‌ به‌غدا و هه‌وڵ ده‌ده‌ن ڕێگه‌چاره‌یه‌ك بۆ ئه‌م كێشه‌یه‌ بدۆزنه‌وه‌، بابه‌ته‌كه‌ ئه‌وه‌یه‌ پێویسته‌ به‌غدا پابه‌ندييه‌كانى‌ خۆی به‌رامبه‌ر به‌ مووچه‌خۆرانی هه‌رێمی كوردستان جێبه‌جێ بكات، ئه‌مڕۆ له‌ عێراق ده‌ست به‌ دابه‌شكردنی دوو مووچه‌ كراوه‌، ئه‌گه‌ر حكوومه‌تی عێراق مووچه‌خۆرانی هه‌رێمی كوردستان به‌ به‌شێك له‌ مووچه‌خۆرانی عێراق ده‌زانێت، ڕه‌وا نییه‌ گرنگیی به‌م كێشه‌یه‌ نه‌دات، بێگومان پێویسته‌ ئه‌م كێشه‌یه‌ له‌گه‌ڵ به‌غدا چاره‌سه‌ر بكرێت و ده‌بێت به‌غدا به‌ زووترین كات له‌سه‌ر ئه‌م پرسه‌ بوه‌ستێت و شایسته‌ داراییه‌كانی هه‌رێمی كوردستان دابین بكات تاكو هه‌رێمی كوردستانیش بتوانێت ده‌ست به‌ دابه‌شكردنی مووچه‌ بكات".

سه‌باره‌ت به‌ ڕێككه‌وتنى حكوومه‌تى هه‌رێمی كوردستان و حكوومه‌تى فيدراڵ بۆ ئاساییكردنه‌وه‌ی دۆخی شه‌نگال، به‌رێز سه‌رۆكی هه‌رێمی كوردستان گوتی "هه‌ميشه‌ هه‌واڵمان داوه‌ به‌ لێكتێگه‌یشتن و دیالۆگ له‌گه‌ڵ به‌غدا چاره‌سه‌ر بكرێت، بێگومان سوپاسی ده‌ستپێشخه‌ریی به‌ڕێز سه‌رۆك وه‌زیرانی عێراق به‌رێز مسته‌فا كازمی ده‌كه‌ین له‌ پرسی ڕێككه‌وتنی شه‌نگال، پێمان وابوو ئه‌و ڕێككه‌وتنه‌ ده‌ستپێكردنێكی باشه‌ بۆ چاره‌سه‌ركردنی كێشه‌ی هه‌موو ئه‌و ناوچانه‌ له‌ كه‌ركووك و شوێنه‌كانی دیكه‌. مه‌بده‌ئه‌كه‌ زۆر ڕوونه‌، ئایا مه‌به‌ستی هه‌موو لایه‌كمان سه‌قامگیری و ئارامییه‌ له‌ عێراقدا؟ ئه‌گه‌ر هه‌موومان له‌سه‌ر ئه‌و پره‌نسیپه‌ ڕێكبكه‌وین، پێویسته‌ به‌ گفتوگۆ ئه‌م شتانه‌ چاره‌سه‌ر بكرێن، ڕێككه‌وتنی شه‌نگال له‌ ئه‌نجامی گفتوگۆی نێوان هه‌ولێر و به‌غدا دروست بوو و پێمان وابوو، ئێستاش له‌و بڕوایه‌داین ڕێككه‌وتنێكی باشه‌ و خزمه‌تی عێراق ده‌كات به‌ هه‌موو پێكهاته‌كانییه‌وه،‌ بۆیه‌ دووپاتی ده‌كه‌ینه‌وه‌ كه‌ پێویسته‌ ئه‌م ڕێككه‌وتنه‌ جێبه‌جێ بكرێت و هیوادارین بتوانین بگه‌ین به‌ ڕێككه‌وتنێكی له‌و شێوه‌یه‌ بۆ هه‌موو ئه‌و ناوچانه‌ی ناكۆكییان له‌سه‌ره‌".

سه‌باره‌ت به‌ بژارده‌كانی هه‌رێمی كوردستان به‌رامبه‌ر ئه‌م بڕیاره‌ی په‌رله‌مانی عێراق و هه‌ماهه‌نگیی هه‌رێمی كوردستان له‌گه‌ڵ به‌ڕێز سه‌ركۆماری عێراق له‌مباره‌یه‌وه‌، سه‌رۆك نێچیرڤان بارزانی ڕایگه‌یاند "له‌گه‌ڵ جه‌نابی سه‌ركۆماری عێراق به‌رده‌وام له‌سه‌ر هێڵین، به‌ڵام ئه‌م یاسایه‌ به‌ شێوه‌یه‌ك ده‌رچووه‌ كه‌ پێویست به‌ واژۆ و په‌سه‌ندكردنی سه‌ركۆمار ناكات. بژارده‌ی ئێمه‌ له‌سه‌ر ئه‌م بابه‌ته‌ گفتوگۆیه‌ و له‌سه‌ر ئه‌و بژارده‌یه‌ش به‌رده‌وام ده‌بین و هه‌وڵی جددیی خۆمان ده‌ده‌ین كه‌ بتوانین بگه‌ین به‌ ڕێككه‌وتن"

ده‌رباره‌ی ئه‌وه‌ی كه‌ ده‌گوترێت ڕێككه‌وتنی په‌نجا ساڵه‌ی هه‌رێم له‌گه‌ڵ توركیا و هه‌روه‌ها ڕێككه‌وتن له‌گه‌ڵ كۆمپانیاى ڕۆس نه‌فت ڕێگرن له‌ ڕێككه‌وتنی هه‌ولێر ـ به‌غدا، به‌ڕێزیان ئاشكرای كرد "نه‌ ڕێككه‌وتنی په‌نجا ساڵه‌ له‌گه‌ڵ توركیا و نه‌ ڕێككه‌وتن له‌گه‌ڵ ڕۆس نه‌فت ڕێگر نین له‌ چاره‌سه‌ركردنی دۆسیای نه‌وتی هه‌رێمی كوردستان له‌گه‌ڵ به‌غدا، وه‌ك باسم كرد به‌غدا خۆی له‌و كۆبوونه‌وانه‌ی له‌گه‌ڵ شاندی هه‌رێمی كوردستان ئه‌نجامی داوه‌، داوای كردووه‌ ئه‌م بابه‌ته‌ جارێ وه‌ك خۆی بمێنێته‌وه‌، به‌غدا به‌ هه‌رێمی كوردستانی گوتووه‌ نه‌وته‌كه‌ی خۆتان بۆ خۆتان و ئێوه‌ هه‌نارده‌ی بكه‌ن و له‌و قۆناغه‌دا ئێمه‌ ناچینه‌ ناو ئه‌و بابه‌ته‌وه‌، ئه‌گينا هه‌رێمی كوردستان هه‌ر ئاماده‌ بووه‌ ئه‌م كاره‌ بكات و هیچ په‌یوه‌ندییه‌كی به‌ ڕێككه‌وتن له‌گه‌ڵ ڕۆس نه‌فت و ڕێككه‌وتنی په‌نجا ساڵه‌ی ئێمه‌ له‌گه‌ڵ توركیا نییه‌! هه‌رێمی كوردستان هه‌ر له‌ ڕۆژی یه‌كه‌مه‌وه‌ گوتوویه‌تی كه‌ ده‌خوازێت ئه‌م پرسه‌ له‌گه‌ڵ عێراق به‌ گفتوگۆ چاره‌سه‌ر بكات و ئه‌وه‌ی له‌م دواییه‌ش ڕووی دا، بڕیار وابوو ئه‌و ڕێككه‌وتنه‌مان تا كۆتایيی ساڵ به‌رده‌وام بێت و له‌ بودجه‌ی ساڵی 2021 ئه‌وه‌ی ئێمه‌ ڕێككه‌وتنی له‌سه‌ر ده‌كه‌ین له‌گه‌ڵ به‌غدا چ بابه‌تی نه‌وت‌ و چ هه‌نارده‌كردنییه‌تی و چ بابه‌تی سۆمۆیه‌، ئه‌وانه‌ هه‌مووی ئه‌وكات له‌ناو بودجه‌ی ساڵی 2021دا جێگیر بكرێت، شتێكی زیاده‌مان نه‌كردووه‌ و ڕێككه‌وتبووین، ئه‌وه‌ی بابه‌ته‌كه‌ی تێكدا، ئه‌و یاسایه‌ى بۆ په‌رله‌مانی عێراق ڕه‌وانه‌ كرا بۆ وه‌رگرتنی قه‌رز بوو بۆ مووچه‌، به‌ڵام شته‌كه‌ پێچه‌وانه‌ كرایه‌وه‌ و بوو به‌ یاسای بودجه‌، زۆر به‌داخه‌وه‌ هه‌ندێك له‌ هێزه‌ سیاسییه‌كانی ناو په‌رله‌مان ناڵێم هه‌موویان، به‌ ده‌رفه‌تیان زانی ئه‌م بابه‌ته‌ بكه‌نه‌ ماده‌یه‌ك بۆ دژایه‌تیكردنی خه‌ڵكی كوردستان كه‌ ئه‌مه‌ زۆر جێگه‌ی نیگه‌رانیی ئێمه‌یه‌. ئه‌گه‌ر باسی قه‌رز ده‌كه‌ن و قه‌رز وه‌رده‌گرن، هه‌رێمی كوردستانیش به‌شێكه‌ له‌ عێراق، مووچه‌خۆرانی هه‌رێمی كوردستانیش به‌شكێن له‌ مووچه‌خۆرانی عێراق. باشه‌ بۆ به‌و زمانه‌ تونده‌ باس له‌وه‌ ده‌كرێت كه‌ نابێت ئه‌م یاسایه‌ هیچ شایسته‌یه‌كی دارایی بۆ هه‌رێمی كوردستان ده‌سته‌به‌ر بكات؟! پرسیاری جددیی هه‌رێمی كوردستان ئه‌مه‌یه‌، بۆ ئه‌م هه‌موو زوڵمه‌ له‌ خه‌ڵكی هه‌رێمی كوردستان ده‌كرێت؟! ئەم یاسایە دژی حزبی سیاسی نییە لە کوردستان، ئەم یاسایە ڕێک دژی هاووڵاتییانی هەرێمی کوردستانە کە ئەم هاووڵاتییانە بەشێکن لە عێراق".

هه‌ر له‌ به‌رده‌وامیی قسه‌كردن له‌سه‌ر ئه‌م بابه‌ته‌ سه‌رۆك نێچیرڤان بارزانی گوتی "عێراق بە هەموو پێکهاتەکانییەوە، بە پەرلەمانەوە، بە حکوومەتەوە، ئیلتیزامێکی ئەخلاقییان بەرامبەر ئەم مەسەلەیە هەیە. خۆ ئێمە باسی وڵاتێکی دیکە ناکەین، ئێمە باسی هاووڵاتییەک دەکەین کە هاووڵاتیی ئەم وڵاتەیە و لەم وڵاتەدا دەژی. ئەم یاسایەی دەریانکردووە، سزادانی گەلی کوردستانە، گەلی کوردستان کە بەشێکە لە عێراق. هێزە سیاسییەکان ئەمە بە سەرکەوتن دەزانن؟ به‌ ڕأستى گەورەترین شکستیان بۆ خۆیان تۆمار کرد! گەورەترین زه‌بريان لە پێکەوەژیان و لە ئاشتی و لە داهاتووى ئەم وڵاتە دا! خەڵکی کوردستان چۆن بیر بکاتەوە؟! گەنجێکی کوردستان ئەمڕۆ چۆن بیر دەکاتەوە؟! دەڵێ ئەوەیە ئەو عێراقەی ئێمە بەتەما بووین لەگەڵی بژین؟ ئەوەیە ئەو عێراقەی هەموومان لە ساڵی ٢٠٠٣وە هاتین و بڕیارمان دا تێيدا بژين؟!. عێراقی نوێ هەموومان پێکەوە دامانمەزراندووە، ئەوە نەبووە کەس خێرمان پێ بکات و ئەو شایستانەی ئێمە لە عێراق وەریدەگرین مافى هەرێمی کوردستان و هاووڵاتییانی هەرێمی کوردستانە، زۆر باش دەزانین ئەگەر بڕیار وایە هەر یاسایەک لە پەرلەمانی عێراق بە زۆرینە و کەمینە دەرباز بێت، ئاشکرایە ئێمە کەمینەین! بەڵام ئایا ئەو عێراقەی دامانناوە پێکەوە بین، لەسەر ئەو بنه‌مايه‌ بوو کە بەم شێوەیەی کەمینە و زۆرینە هەڵسوکەوت لەگەڵ پێکهاتەکانی هەرێمی کوردستان بکرێت بە کورد و تورکمان و مەسیحی و هەموو پێکهاتەکانی دیکەوە؟ نەخێر، ئێمە وا تێنەگەیشتووین، لەبەر ئەوە ئێستاش داوا لە هێزە سیاسییەکانی عێراق لە هەر هەموویان دەکەم، داوای من ئەوەیە زۆر بە جددی هەڵوەستە لەسەر ئەم مەسەلەیە بکەن. ده‌توانین ئەم یاسایە چارەسەرێکی بۆ بدۆزینەوە، بەڵام هەڵوەستەکردن لەسەر ئەم مەسەلەیە دەبێ زۆر بە جددی بێت، ئەگەر هەموو لایەکمان خەمی پێکەوەژیان و خەمی ئاشتی و تەباییمان هەبێت لە عێراقدا".

سەبارەت بە وەرگرتنی قەرز لە بانکە جیهانییەکان بۆ پێدانی مووچە لەلایەن حکوومەتی هەرێمی کوردستانەوە، بەڕێز سەرۆکی هەرێمی کوردستان گوتی: "سیاسەتی نه‌ختێنه‌ له‌ ده‌ستى بەغدادایە و ناتوانین یەکلایەنە قەرز بکه‌ین، ئەگەر بمانتوانیبا یەکلایەنە قەرز بکەین، بۆ دابینکردنی مووچە ئەوەشمان دەکرد، بەڵام به‌پێى یاساکانی عێراق بەبێ ڕەزامەندیی بەغدا، هەرێم ناتوانێت بچێت قەرز لە بانکەکانی جیهانی وەربگرێت، بەداخەوە ئەوە یەکێکە لەو کێشانەی هەمانە، وەکوو دیاریشە زۆر بەداخەوە، بەغدا حەز بە هیچ بەرپرسیاريه‌تییەک بەرامبەر بە هەرێمی کوردستان ناکات".

سەرۆک نێچیرڤان بارزانی سەبارەت بە بەرپرسیاريه‌تی بەرامبەر مووچەخۆران و خەڵکی کوردستان دووپاتی كرده‌وه‌ "هەرێمی کوردستان و حکوومەتی هەرێمی کوردستان هەست بە بەرپرسیاريه‌تی دەکات بەرامبەر بە مووچەخۆران و ئەمەشی نەشاردووەتەوە و هەموو هەوڵێکیش ئەوەیە مووچەی مووچەخۆرانی هەرێم دابین بکات. لە هەرێم کێشەیەکی سه‌ره‌كى هەیە، ئەویش ئەوەیە ڕێژەی مووچەخۆرانی هەرێم زۆر لە سەرەوەیە. هەر شتێک هۆکار بووە، هەر لە کابینەی دووەمی حکوومەتی هەرێمەوە تا ئێستا بەو شێوەیە هاتووە. ئەمە خاڵێکی جەوهەرییە کە دەبێ خۆمان چارەسەری بکەین، بەڵام پرسیارەکە ئەوەیە ئایا وەک هاووڵاتیی کە لەم وڵاتە دەژین، ئایا عێراق ئیلتیزامی نییە بەرامبەر بە مووچەخۆرانی هەرێم؟ دەبێ بە پله‌ى یەکەم بەغدا هەست بەو بەرپرسیاريه‌تییە بکات".

له‌ وه‌ڵامى پرسيارێكدا سەبارەت به‌ هه‌ڵوێستى کوتلەکانی فەتح و سائیروون لە ئەنجومەنی نوێنەران، بەڕێزیان بە دووری زانی هەڵوێستی ئەوان دژی کوردستان بێت. لەو بارەیەوە گوتی: پێم وا نییە دژی کورد بن و هیوادارم واش نەبێ، چونکە ئەوە لە بەرژەوەندیی ئەوان و عێراقیشدا نییە".

لە بەردەوامیی کۆنگرە ڕۆژنامەوانییەکەیدا، دەربارەی ڕۆڵی هەرێمی کوردستان لە پاڵپشتیکردنی سەرۆک وەزیرانی عێراق، سەرۆک نێچیرڤان بارزانی گوتی: "هەڵوێستی جەنابی سەرۆک وەزیران لەم مەسەلەیەدا هەڵوێستێک بووە کە جێی سوپاس و پێزانينه‌ بۆ ئێمە. ئەو یاساکەی بەو شێوەیە نەناردبوو بۆ پەرلەمان، یاساکەی بە شێوەیەکی تر ناردبوو. ئەوەی ئێمە گلەییان لێدەکەین، هێزە سیاسییەکانی ناو پەرلەمانی عێراقن. لە مەسەلەی ئەو یاسایەدا دەمەوێ سوپاسی پەرلەمانتارانی کوردستان بکەم، ئەوانەی کە لە پەرلەمانی عێراقن و بە شێوەیەکی کۆدەنگ، سەرەڕای ئەو ناكۆكييه‌ سیاسییەی له‌نێوانمدا هەبووە، به‌رگرييان لە هەرێمی کوردستان کردووە و بە کۆی دەنگ ئامادە نەبوون بەشداری لەو کۆبوونەوەیه‌دا بكه‌ن، ئەوەش جێی پێزانينه‌".

لە وەڵامی پرسیارێکدا لەسەر پلانی داهاتووی هەرێمی کوردستان بۆ کارکردن لەگەڵ حکوومەتی فيدراڵ لە بەغدا بۆ ساڵی داهاتوو، بەڕێز سەرۆکی هەرێمی کوردستان گوتی: "بڕیارە شاندێكى حکوومەتی هەرێم سەردانی بەغدا بکات و لەگەڵ حكوومه‌تى فيدراڵ كۆببنه‌وه‌ و هەوڵ بدەن ئەم کێشەیە بە گفتوگۆ چارەسەر بکەن".

ده‌رباره‌ی بۆچوونی ژمارەیەک لە پەرلەمانتارانی کوردستان بەوەی کە ئەگەر هەرێمی کوردستان نەوتی خۆی ڕادەستی بەغدا بکات، هیچ گرفتێک نامێنێت، سەرۆک نێچیرڤان بارزانی دووپاتی کردەوە: "هەرێمی کوردستان هیچ کێشەیەکی لەسەر مەسەلەی ڕادەستکردنی نەوت به‌ بەغدا نییە، پێشتریش نەیبووە، ئەمە بە نووسین به‌ڕێز سەرۆک وەزیرانی هەرێمی کوردستان ئیمزای کردووە و بۆ بەغدای ناردووە کە ئێمە ئامادەین نەوت ڕادەست بکەین. حەز دەکەم هاووڵاتییانی هەرێمی کوردستان دڵنیا بکەمەوە کە هه‌رگيز ئەمە ڕاست نییە و پێچەوانەکەی ڕاستە. له‌گه‌ڵ حکوومەتی فيدراڵ ڕێککەوتنمان هەبووە کە ئەم شایستە داراییيانە بە هەرێمی کوردستان دەدەن تا کۆتایيی ئەمساڵ، کۆتایيی ئەمساڵ ڕێککەوتنێکی نوێ دەکەین لەسەر مەسەلەی نەوت و بودجە و ناوچە کێشە لەسەرەکان، ئێمە ڕێککەوتووین، ئەمەش هەموو بە نووسراو هەمانە. لە ڕۆژانی داهاتوودا حکوومەتی هەرێمی کوردستان بەو دەستپێشخەرییەی کە کردوویەتی لە پەرلەمان، ئەمانە هەمووی نیشانی پەرلەمانتاران و خەڵکی هەرێمی کوردستانی دەدات. دەمەوێ دڵنیاتان بکەمەوە هیچ کێشەمان لەسەر ئەوە نییە، سبەی ئامادەین ئەوە جێبەجێ بکەین، پەیامی ئێمەش بۆ بەغدا هەر وابووە، پێشتریش وابووە، دوای ئەم یاسایە شتێکی نوێمان نییە، چونکە پێشتریش حکوومەتی هەرێمی کوردستان ئامادەیيی خۆی بۆ ئەو بابەتە دەربڕیوە".

دەربارەی نیەتی حکوومەتی هەرێمی کوردستان لەسەر گەیشتن بە ڕێککەوتن لە گەڵ بەغدا، بەڕێز سەرۆکی هەرێمی کوردستان ئەو بابەتەی بۆ حکوومەتی هەرێمی کوردستان گەڕاندەوە و گوتی: "ئەوە کاری حکوومەتی هەرێمە بۆ ئەنجامدانی گفتوگۆ و گەیشتن بە ڕێککەوتن. هەرێمی کوردستان ئامادەیە بە هەموو شێوەیەک لەسەر کێشەکان لەگەڵ بەغدا ڕێککەوتن بکات. لەسەر بودجە، ناوچە کێشە لەسەرەکان، پێشمەرگە و هەموو شتەکان، بۆچوونی ئێمەش ڕوونە. پێمان وایە ئەگەر بمانەوێ سه‌قامگيرى و ئاسايش لە عێراق هەبێت، پێویستە بە جددی لەسەر مێزی گفتوگۆ ئەم کێشانە چارەسەر بکەین. کاتی ئەوە هاتووە بەغدا بیر لە شێوەی مامه‌ڵه‌ى خۆى لەگەڵ هەرێمی کوردستان بکاتەوە. هەتا ئێستا هەڵسوکەوتی بەغدا لەگەڵ هەرێمی کوردستان سیستەمێکی فیدراڵی نییە، هەتا ئێستاش بیرکردنەوەیەکی مەرکەزییە کە پێویستە هەموو شت لە بەغدا کۆنترۆڵ بکرێت، جەوهەری کێشەکە لەمەدایە. ساڵی ٢٠٠٣ ئێمە بە ئاره‌زووی خۆمان گەڕاینەوە بۆ بەغدا، کوردستان پیش ساڵی ٢٠٠٣ ڕاستە ئەندامی نەتەوە یەکگرتووەکان نەبوو، بەڵام هەموو شتێکمان جیاواز بوو، ئەوان هاتن بە ئێمەیان گوت عێراقێکی نوێیە، عێراقێکی فیدراڵییە، ئەمه‌ریکا هات، بەریتانیا هات، لەگەڵ هێزەکانی عێراقی ڕێککەوتین کە بچین پێکەوە ئەم عێراقە دابمەزرێنین. حه‌ڤده‌ ساڵ دوای ئەوە گەلی کوردستان بە هەموو پێکهاتەکانییەوە پرسیار لە خۆیان دەکەن، ئەرێ ئێمە سیستەمی فیدراڵیمان لەم وڵاتە هەیە؟ وەڵامەکەی زۆر ڕوونە، نییە!. ئەوەی ئێمە ئێستا لە عێراق هەمانە هه‌رگيز فیدڕاڵی نییە، مەرکەزییەتێکی به‌هێزه‌ کە دەیەوێ هەموو شتێک لە بەغدا کۆنترۆڵ بکات. ئێمە بەشداریمان لە عێراقی نوێدا کردووە، بەڵام ئەم هێزە سیاسییانە لە هەموو شتێک پاشەکشەیان کردووە و پەشیمان بوونەتەوە. ئەمەیە ئەمڕۆ کێشەی هەرێمی کوردستان. من ئێستا وەک سەرۆکی هەرێم و وەک ئەو بەرپرسیاريه‌تییەی هەمە پێتان بڵێم، نازانم ئایندەی نەوەی دوای ئێمە چۆن دەبێ لەم وڵاتەدا؟! چونکە تا ئێستا ڕاستە بە ڕواڵەت سیستەمێکی فیدراڵین، بەڵام لە ناوەڕۆکدا هیچ فیدڕاڵی نییە، لە ناوەرۆکدا هەتا ئێستاش دانەنیشتووین لەگەڵ یەکتر بە جددی بیر لەوە بکەینەوە شێوه‌يه‌ك بدۆزینەوە چۆن پێکەوە بتوانین لە جوگرافیای عێراقدا پێکەوە بژین و یەکتر قبووڵ بکەین، هەمیشە بە زۆرینە و کەمینه‌يە. ئەمڕۆ زۆر بەداخەوە هەندێ هێزی سیاسی لە عێراقدا پێیان وایە بە ڕاستی سەرکەوتنێکی گەورەیان بە دەست هێناوە کە ئەم یاسایەیان لە پەرلەمان دژی خەڵکی هەرێمی کوردستان تێپەڕاندووە! ئەمە سەرکەوتنە؟ دیسانەوە دەڵێم ئەمە گەورەترین شکستە بۆ هەرچی سیاسییە کە لە عێراقدا پێى وابێت دەتوانێت ئاوا ئەم وڵاتە بەڕێوە ببات. ئەوەی بەلامەوە گرنگە ئەوەیە ئەم جۆره‌ ئەقڵییەتە دەبێ بگۆڕدرێت. هەرێمی کوردستان هەم بەرپرسیاريه‌تی هەیە، هەم ئه‌ركى هەیە و هەمیش مافى هەیە، هەست بەم ئه‌رك و مافه‌ش دەکەین بۆ هەموو عێراق".

بەڕێزیان دووپاتی کردەوە "ئێمە لەگەڵ بەغدا ڕێککەوتبووین لەسەر ئەوەی ئەو ڕیککەوتنەی هەمانبوو تا کۆتایيی ساڵ بڕوات، باسی نەوتمان نەکردووە و هەموو دیکیۆمێنتەکانیش لە پەرلەمان بۆ هەموو لایەک دەخرێتە ڕوو، هەرێمی کوردستان یەک خیلافیشی نەکردووە، هەرێمی کوردستان هەرچی ئیلتیزامی هەبووە جێبەجێی کردووە، ئەوەشی کە باسی دەکەم بە ڕێککەوتن لەگەڵ بەغدا ڕێککەوتبوون تا کۆتایيی ساڵ بەم شێوەیە بڕوات و دوای کۆتایيی ساڵ دابنیشین، چونکە بابەتەکە ئەوەندە نییە تۆ نەوت ڕاده‌ست دەکەی. ئەی پرسەکانی دیکە؟ لەو ساڵانەی حکوومەتی عێراق بودجەی هەرێمی بڕیوە، ئێمە ناچار بووین هەندێ قەرزمان لە کۆمپانیاکان کردووە بۆ ئەوەی شایستە داراییەکانی هەرێمی کوردستان دابین بکەین، کۆمەڵێک ئیلتیزامات هەیە. ئەم دۆسیەیە هەر ئەوە نییە نەوت ڕاده‌ست بکەین. من ئێستا بە كراوه‌يى دەڵێم ئەگەر عێراق ئامادەیە مانگانە نۆسەد ملیار دینار بداتە هەرێمی کوردستان، ئێمە ئامادەین فەرموو هەموو نەوتەکە ببەن، بەڵام خۆ ئەمە دەبێ دانیشتنی بۆ بکرێت، خۆ دەبێ ئێمە دابنیشین قسەی لەسەر بکەین و له‌ يه‌كتر بگه‌ين. دەزانین قسەی بەغدا چۆنە؟ (مافى ئێمە بدەن و مافى تۆش خوا کەریمە). ئێ خوا هەر کەریمە، بەڵام ناکرێت هەر بەو شێوەیە بێت، ئەمە زمانێکی دروست نییە بۆ قسەکردن لەگەڵ یەکتر، فەرموون با دابنیشین. ئایا هەرێمی کوردستان، حکوومەتی هەرێم ئاماده‌یی هەیە ئەم کێشانە بە گفتوگۆ چارەسەر بکات؟ بەدڵنیاییەوە هەیەتى".

وەک وەڵامێکیش بۆ هەندێ لە پەرلەمانتارانی کوردستان کە دەڵێن حکوومەتی هەرێم بە گومرک و داهاتی نانەوتی دەتوانێ مووچەی فەرمانبەران دابین بکات. به‌ڕێز سەرۆکی هەرێمی کوردستان گوتی: "ئەگەر ئەوان ڕاست دەکەن، ئامادەم، فەرموون با بێن شوێنەکانی ئێمە وەربگرن با بزانن دەتوانن ئەو کارە جیبەجێ بکەن، من هەزار جار مەمنوونیانم. شتی وا نییە، زۆر جیاوازە تۆ لە دەرەوە قسەیەک بکەیت، بەڵام کە دێیتە سەر کورسی و دادەنیشی و بەرپرسیاريه‌تیش وەردەگریت، زۆر جیاوازە. تۆ دەتوانی لە دەرەوە هەموو شتێک بڵێی، بەڵام کە دێی واقعی شتەکان دەبینی، وا نييه‌! پێتان وايه‌ لە هیچ حکوومەتێک، هیچ سەرۆک وەزیرانێک، هیچ سەرۆکێک لەم دونیایە، هیچ جێگری سەرۆکێک حەز دەکات پارە هەبێت و بتوانێ مووچە دابین بکات و نەیکات؟ چۆن شتی وا دەبێ؟ نییە! ئەوەی پێمان دەکرێت هەر ئەوەندەیە، کێشەکە لەوەدایە، بەڵام بە دڵنیاییەوە حکوومەت هەموو هەوڵی خۆی دەدات بۆ ئەوەی بتوانێ ئەم کێشەیە چارەسەر بکات".

The post سه‌رۆكى هه‌رێمى كوردستان: ده‌توانين به‌ گفتوگۆ له‌گه‌ڵ به‌غدا كێشه‌كان چاره‌سه‌ر بكه‌ين appeared first on Presidency of the Kurdistan Region of Iraq.

سه‌ره‌تا سه‌رۆك نێچیرڤان بارزانی له‌ وته‌یه‌كدا گوتی: "دوێنێ كۆبوونه‌وه‌مان هه‌بوو له‌گه‌ڵ جه‌نابی سه‌رۆك ماكرۆن و دوای ئه‌وه‌ش له‌گه‌ڵ وه‌زیری ده‌ره‌وه‌. هه‌روه‌ك ئاگادارن فه‌ره‌نسا ڕۆڵێكی گه‌وره‌ی هه‌یه‌ له‌ پرسی پشتگیریكردنی عێراق و هه‌رێمی كوردستان له‌ شه‌ڕی داعش و هاوكاریی مرۆیی و پشتگیریی سیاسیش. جه‌نابی سه‌رۆك ماكرۆن پێش ئێستا سه‌ردانی عێراقی كردبوو، له‌و سه‌ردانه‌دا دووپاتی له‌سه‌ر ئه‌وه‌ كردبووه‌وه‌ كه‌ فه‌ره‌نسا به‌ هه‌موو شێوه‌یه‌ك ئاماده‌یه‌ یارمه‌تیی عێراق بدات بۆ سه‌قامگیریی سیاسی و ئابووری و هه‌روه‌ها له‌ هه‌مووشی گرنگتر بۆ ئه‌م قۆناغه‌ جه‌ختی له‌وه‌ كرده‌وه‌ كه‌ ئاماده‌ن هاوكاریی عێراق بكه‌ن له‌ پرسی ڕووبه‌ڕووبوونه‌وه‌ی تیرۆرستان به‌تایبه‌تی داعش. له‌ كۆبوونه‌وه‌ی دوێنێ دا دیسان هه‌ڵوه‌سته‌ كرا له‌سه‌ر پشتگیریی به‌رده‌وامی فه‌ره‌نسا بۆ عێراق و هه‌رێمی كوردستان، جه‌نابیان پیرۆزبایی له‌ هه‌رێمی كوردستان و عێراق كرد بۆ سه‌ردانی پاپای ڤاتیكان بۆ عێراق و به‌تایبه‌تی بۆ هه‌رێمی كوردستان، دیار بوو پێشتریش هه‌فته‌ی ڕابردوو به‌ ته‌له‌فۆن قسه‌یان كردبوو و زۆر پیرۆزبایی له‌ هه‌رێمی كوردستان كرد و پیرۆزبایی له‌ خه‌ڵكی عێراق كرد و به‌ سه‌فه‌رێكی زۆر سه‌ركه‌وتوو ناوی هێنا. دوێنی جه‌ختى له‌‌وه‌ كرده‌وه‌ كه‌ ئه‌و ئاماده‌یه‌ هه‌موو هه‌وڵێك بدات بۆ سه‌قامگیریی سیاسی و ئابووری له‌ عێراق و داكۆكى له‌وه‌ كرده‌وه‌ كه‌ فه‌ره‌نسا ئاماده‌ی هاوكارییه‌ چونكه‌ پرسی تیرۆرستان و پرسی داعش تا ئێستاش مه‌ترسییه‌كی زۆر جددییه‌ بۆ هه‌رێمی كوردستان و عێراق و دووپاتی كرده‌وه‌ كه‌ فه‌ره‌نسا به‌ هه‌موو شێوه‌یه‌ك له‌ چوارچێوه‌ی هاوپه‌یمانیی نێوده‌وڵه‌تيدا ئاماده‌ی پشتگیری و هاوكارییه‌ بۆ عێراق و هه‌رێمی كوردستان. له‌ كۆبوونه‌وه‌كه‌دا پرسی سووریامان تاوتوێ كرد، هه‌روه‌ها په‌یوه‌ندییه‌كانمان له‌گه‌ڵ وڵاتانی دراوسێمان بابه‌تێكی دیكه‌ی كۆبوونه‌وه‌ی دوێنێی ئێمه‌ له‌گه‌ڵ جه‌نابی سه‌رۆك ماكرۆن بوو".

دواتر له‌ وه‌ڵامی پرسیارێكدا سه‌باره‌ت به‌ بانگێشتی فه‌رمیی سه‌رۆك ماكرۆن بۆ به‌ڕێزيان له‌ دۆخی ئه‌مڕۆی دژوارى فه‌ره‌نسادا به‌هۆی ڤایرۆسی كۆرۆناوه‌ له‌كاتێكدا زۆربه‌ی كۆبوونه‌وه‌كانی سه‌ركرده‌كانی وڵاتانی جیهان به‌ شێوه‌ی ئۆنلاین ئه‌نجام ده‌درێن، به‌ڕێز سه‌رۆكی هه‌رێمی كوردستان گوتى: "هه‌روه‌ك ئاگادارن به‌تایبه‌ت دوای ڕووداوه‌كانی ساڵی 2017 سه‌رۆك ماكرۆن ڕۆڵێكی بنه‌ڕه‌تی له‌ چاره‌سه‌ركردنی كێشه‌كانمان له‌گه‌ڵ به‌غدا هه‌بوو و ڕۆڵی سه‌رۆك ماكرۆن ڕۆڵێكی دیار بوو و ئه‌گه‌ر ئه‌و ڕۆڵه‌ سیاسییه‌ نه‌بوایه‌، كاری ئێمه‌ زۆر زه‌حمه‌تتر ده‌بوو و ئه‌وان له‌ كاتی زۆر سه‌ختدا ڕۆڵی خۆیان بینی و بۆ سه‌قامگیریی عێراق و هه‌رێمی كوردستان بۆ چاره‌سه‌ركردنی ئه‌و كێشانه‌ی كه‌ له‌نێوان ئێمه‌ و به‌غدا هه‌یه‌، به ‌ڕاستی له‌ هه‌ر كۆبوونه‌وه‌ و دیارێكیشدا سوپاسیی خۆمان بۆ ده‌وڵه‌تی فه‌ره‌نسا و به‌تایبه‌ت سه‌رۆك ماكرۆن بۆ ئه‌و ڕۆڵه‌یان له‌و كاته‌دا كردۆته‌وه‌. به‌ دیدی من ئێستا سه‌قامگیریی عێراق بۆ هه‌موو ناوچه‌كه‌ و ئه‌ورووپاش گرنگه‌ و به‌ باوه‌ڕی من داوه‌تكردن و سه‌ردانی دوێنێی ئێمه‌ بۆ فه‌ره‌نسا هه‌ر له‌سه‌ر ئه‌و بنه‌مایه‌ بووه‌ تا ئه‌و پرسانه‌ زیاتر باس بكرێت. هه‌روه‌ك باسم كرد جه‌ختمان له‌سه‌ر ئه‌وه‌ كرده‌وه‌ كه‌ ئه‌م دانوستان و گفتوگۆیانه‌مان به‌رده‌وام ده‌بنۆتا بگه‌ین به‌ سه‌قامگیرییه‌كی سیاسی كه‌ خزمه‌تی هه‌موو عێراق و ناوچه‌كه‌ به‌گشتی بكات. باوه‌ڕم ئه‌وه‌يه‌ كه‌ فه‌ره‌نسا و جه‌نابی سه‌رۆك ماكرۆن زۆر جددیه‌ له‌سه‌ر ئه‌وه‌ی كه‌ هه‌ر هه‌نگاوێك بۆ سه‌قامگیریی سیاسی و چاره‌سه‌ركردنی كێشه‌كانی عێراق له‌سه‌ر ئاستی ناوخۆ و نێوده‌وڵه‌تی پێویست بێت، جه‌نابیان ئاماده‌یه‌ ئه‌و ڕۆڵه‌ ببینێت، له‌ كاتى گه‌ڕانه‌وه‌شمدا بۆ هه‌رێمی كوردستان له‌گه‌ڵ هه‌ریه‌ك له‌ به‌ڕێزان جه‌نابى سه‌رۆك وه‌زیرانی عێراق و جه‌نابی سه‌ركۆمار و لایه‌نه‌ سیاسییه‌كان له‌ به‌غدا ئه‌م بابه‌ته‌ باس ده‌كه‌ین و هیوادارم پێكه‌وه‌ بگه‌ینه‌ تێگه‌یشتنێكی هاوبه‌ش تا بزانین به‌یه‌كه‌وه‌ چی بكه‌ین".

سه‌باره‌ت به‌ هه‌وڵه‌كانی فه‌ره‌نسا له‌ بواری به‌شداریكردن له‌ ئاوه‌دانكردنه‌وه‌ی عێراق و به‌رهه‌مهێنان له‌ هه‌رێمی كوردستاندا، به‌ڕێزیان ئاماژه‌ی به‌وه‌ دا "بێگومان په‌یوه‌ندییه‌ ئابوورییه‌كانی نێوان فه‌ره‌نسا و عێراق، په‌یوه‌نديی زۆر دێرینن و فه‌ره‌نسا ئاماده‌یه‌ له‌م بواره‌دا هاوكاریی عێراق بكات. هه‌روه‌ك ئاگادارن ئێستاش ده‌ستیان پێكردووه‌ و له‌ بواری مرۆییدا ڕۆڵێكی گرنگ له‌ هه‌موو عێراق ده‌گێڕن و ئاماده‌یيیان هه‌یه‌ په‌یوه‌ندییه‌ ئابوورییه‌كانيان له‌گه‌ڵ عێراق زیاتر بكه‌ن به‌مه‌به‌ستی هاوكاریكردنی عێراق".

ده‌رباره‌ی ئه‌وه‌ی كه‌ ئایا فه‌ره‌نسا چی بۆ هه‌رێمی كوردستان ده‌كات و چی له‌ هه‌رێم داوا ده‌كات سه‌رۆك نێچيرڤان بارزانى دووپاتی كرده‌وه‌ "هه‌روه‌ك پێشتر باسم كرد له‌ كۆبوونه‌وه‌كانی دوێنێدا باسی په‌یوه‌ندییه‌كانی نێوان هه‌رێمی كوردستان و فه‌ره‌نسامان كرد و به ‌شێوه‌یه‌كی گشتی سه‌رۆك ماكرۆن ده‌یه‌وێت بزانێت چ پێویسته‌، ڕۆڵی فه‌ره‌نسا چۆن بێت بۆ سه‌قامگیریی سیاسی، سه‌قامگیریی ئابووری له‌ عێراق، ئێمه‌ باسمان له‌م پرسانه‌ كرد، هه‌روه‌ها پرسی په‌یوه‌ندییه‌كانی ئێمه‌ له‌گه‌ڵ وڵاتانی دراوسێ و پرسی سووریا، ئه‌مانه‌ هه‌موو ئه‌و ته‌وه‌رانه‌ بوون كه‌ زۆر به‌ درێژی له‌گه‌ڵ جه‌نابی سه‌رۆك ماكرۆن قسه‌مان له‌سه‌ری كرد"

ده‌رباره‌ی ڕێككه‌وتنه‌كانی نێوان هه‌رێم و به‌غدا و پرسى بودجه‌، به‌ڕێزیان ئاشكرای كرد "سه‌باره‌ت به‌ پرسی بودجه‌ من له‌ وه‌ڵامدانه‌وه‌ی ئه‌و پرسیاره‌ ده‌ست پێده‌كه‌م كه‌ بۆچی ساڵانه‌ وایه‌؟ كێشه‌یه‌كی جه‌وهه‌ری هه‌یه‌ له‌ پرسی په‌یوه‌ندییه‌كانی نێوان هه‌رێمی كوردستان و به‌غدادا، له‌ عێراق سیستمێكمان هه‌یه‌ كه‌ سیستمێكی فیدراڵییه‌ و ده‌ستوورێكیشمان هه‌یه‌ كه‌ زۆرینه‌ی گه‌لی عێراق ده‌نگیان بۆی داوه‌. جه‌وهه‌ری كێشه‌كه‌ له‌وه‌دایه‌ كه‌ تا ئێستا ئه‌و شێوه‌ مامه‌ڵه‌یه‌ی به‌غدا له‌گه‌ڵ هه‌رێمی كوردستان ده‌یكات مامه‌ڵه‌ی سیستمێكی فیدرالی نییه‌، كێشه‌ جه‌وهه‌رییه‌كه‌ لێره‌وه‌ ده‌ست پێده‌كات، له‌ هیچ سیستمێكی فیدراڵيی جیهاندا ئه‌وه‌ی كه‌ ئێستا به‌غدا له‌گه‌ڵ هه‌رێمی كوردستانی ده‌كات نييه‌، ئه‌مه‌ له‌ سیستمی فیدرالی جیهاندا نییه‌، بێگومان ئه‌و سیستمه‌ به‌ شێوه‌یه‌كی گشتی بۆ عێراق نوێیه‌ و تا ئێستا ئه‌م سیستمه‌ به‌ ته‌واوه‌تی جێگیر نه‌بووه‌. له‌ هه‌موو سیستمه‌كانی جیهاندا مینحه‌یه‌ك ده‌درێت به‌ هه‌رێمه‌كان، هه‌رێمه‌كان په‌رله‌مانی خۆیان هه‌یه‌ و تێیدا ئه‌و بودجه‌یه‌ په‌سه‌ند ده‌كه‌ن و ته‌واو ده‌بێت، ئه‌وه‌ی ئێستا له‌ هه‌رێمی كوردستان هه‌یه‌ ده‌بێت له‌ په‌رله‌مانی خۆمان بودجه‌ په‌سه‌ند بكه‌ین و دوایی ده‌چێته‌ به‌غدا و له‌وێش دیسانه‌وه‌ ده‌بێت په‌سه‌ند بكرێت، واته‌ كێشه‌كه‌ له‌وه‌دایه‌ كه‌ ئه‌م سیستمه‌ هه‌ڵه‌یه‌ و چۆنییه‌تیی مامه‌ڵه‌ی به‌غدا له‌گه‌ڵ هه‌رێمی كوردستان ڕاست نییه‌ له‌ پرسی بودجه‌دا، زوو یان دره‌نگ ده‌بێت ئه‌مه‌ چاره‌سه‌ر بكرێت، هه‌ر له‌به‌ر ئه‌وه‌شه‌ كه‌ ئێمه‌ ساڵانه‌ ڕووبه‌ڕووی ئه‌م كێشه‌یه‌ ده‌بینه‌وه‌. ئه‌وه‌ی كه‌ گرنگه‌ شاندی دانوستاندكاری حكوومه‌تی هه‌رێم كه‌ به‌ سوپاسه‌وه‌ زۆر ماندوو بوون، جێگری سه‌رۆكى حكوومه‌ت كاك قوباد و ئه‌وانه‌ی كه‌ له‌گه‌ڵی بوون، وه‌زیری دارایی و تیمی ئه‌نجومه‌نی وه‌زیران و هه‌موو ئه‌و براده‌رانه‌ و خودی سه‌رۆك وه‌زیرانیش به‌رده‌وام به‌دواداچوونيان كردووه‌ و هه‌موویان گه‌یشتوونه‌ته‌ شێوازێك له‌نێوان حكوومه‌تی هه‌رێم و حكوومه‌تی فيدراڵى بۆ چۆنیه‌تیی چاره‌سه‌ركردنی ئه‌و كێشه‌یه‌، ئه‌وه‌ی كه‌ ئێمه‌ هیوادارین ئه‌وه‌یه‌ ناوه‌ڕۆكی ئه‌و تێكسته‌ی هه‌ردوولا له‌سه‌ری ڕێككه‌وتوون جێبه‌جێ بكرێت. به‌داخه‌وه‌ به‌رده‌وام هه‌وڵی ئه‌وه‌ ده‌درا وا پیشان بدرێت كه‌ له‌ جێبه‌جێنه‌كردن و تێنه‌په‌ڕاندنی پرۆژه‌یاسای بودجه‌ زیاتر خه‌تاكه‌ بۆ حكوومه‌تی هه‌رێمی كوردستانه‌، به‌ڵام خۆشبه‌ختانه‌ ئێستا ئاشكرا بوو ئه‌وه‌ی كه‌ كێشه‌ نییه‌ له‌به‌رده‌م تێپه‌ڕاندنی بودجه‌ ئه‌وه‌یه‌ كه‌ حكوومه‌تی هه‌رێمی كوردستان به‌رپرسیار نییه‌ له‌و پرسه‌ و هیوادارین به‌ زووترین كات ده‌نگ له‌سه‌ر ده‌قی ئه‌و یاسایه‌ بدرێت، چونكه‌ پرسی بودجه‌ نه‌ك ته‌نیا بۆ هه‌رێمی كوردستان، به‌ڵكو بۆ هه‌موو عێراق گرنگه‌ له‌ بواری خزمه‌تگوزارییه‌كان و زیاتر په‌ره‌سه‌ندنی شاره‌كان و چاره‌سه‌ركردنی ئه‌و كێشانه‌ی كه‌ هه‌یه،‌ بۆیه‌ هیوادارین به‌ زووترین كات پرۆژه‌یاسای بودجه‌ له‌ په‌رله‌مان تێپه‌ڕێنرێت".

له‌ وه‌ڵامی پرسیارێكی دیكه‌دا ده‌رباره‌ی ئه‌وه‌ی كه‌ ئایا فه‌ره‌نسا له‌ سیاسه‌تی ده‌ره‌وه‌ی خۆیدا چۆن سه‌یری هه‌رێمی كوردستان و كوردستانى سووريا ده‌كات، به‌ڕێزيان گوتى: "بێگومان پێش ئێستاش به‌ڕێز وه‌زیری ده‌ره‌وه‌ی فه‌رنسا گه‌ر هه‌ڵه‌ نه‌بم نزیكه‌ی هه‌شت جار سه‌ردانی هه‌رێمی كوردستانی كردووه‌ كاتێك كه‌ وه‌زیری به‌رگری بوو، ئێستاش كه‌ وه‌زیری ده‌ره‌وه‌يه‌. ئه‌و دۆستێكی نزیكی گه‌لی عێراقه‌ به‌ شێوه‌یه‌كی گشتی و ئاگاداری هه‌رێمی كوردستانیشه‌. هه‌رێمی كوردستان به‌رده‌وام خاوه‌نی سیاسه‌تێك بووه‌ كه‌ ویستوویه‌تی به‌رده‌وام فاكته‌رێك بێت بۆ سه‌قامگیریی و ئارامی له‌ ناوچه‌كه‌دا و په‌یوه‌ندییه‌كانی هه‌رێمی كوردستان له‌گه‌ڵ وڵاتانی دراوسێ هه‌ر له‌سه‌ر ئه‌م بنه‌مايه‌ بووه‌، ئه‌مه‌ وه‌ك پره‌نسیپێك فه‌ره‌نسا و ئه‌ورووپییه‌كان ئاگادارن و دانوستانه‌كانیشمان هه‌ر له‌سه‌ر ئه‌و بنه‌مایه‌ بوون كه‌ چۆن پێكه‌وه‌‌ بتوانین هاوكار بین بۆ سه‌قامگیرییه‌كی سیاسیی زیاتر له‌ هه‌موو ناوچه‌كه‌دا له‌ سووریا و عێراق و ناوچه‌كانی دیكه‌ و زیاتر قسه‌كانمان له‌سه‌ر ئه‌م بابه‌ته‌ بوو و دووپاتمان كرده‌وه‌ كه‌ ڕۆڵی پۆزه‌تیڤی هه‌رێمی كوردستان له‌مباره‌یه‌وه‌ به‌رده‌وام ده‌بێت به‌مه‌به‌ستی جێگیربوونی سه‌قامگیری و ئارامی له‌ هه‌موو ناوچه‌كه‌دا".

سه‌باره‌ت به‌ باشترین بژارده‌ بۆ ده‌رچوونی په‌رله‌مانی عێراق له‌و كه‌موكوڕییه‌ی كه‌ هه‌یه‌تی سه‌باره‌ت به‌ په‌سه‌ندكردنی پرۆژه‌یاساكان، سه‌رۆك نێچیرڤان بارزانی گوتی "هه‌روه‌ك پێشتر باسمان كرد، ئێستا هه‌رێمی كوردستان كێشه‌ نییه‌ له‌ تێپه‌ڕاندنی بودجه‌ی عێراق، هه‌رێمی كوردستان به‌ ته‌واوی پابه‌ندی ئه‌و ڕێككه‌وتنه‌ ده‌بێت كه‌ ئێستا له‌گه‌ڵ حكوومه‌تی جه‌نابی سه‌رۆك وه‌زیران به‌رێز مسته‌فا كازمی كراوه‌ و هیوادارين ئه‌م پرسه‌ تێپه‌ڕێت و كێشه‌ له‌سه‌ر هه‌رێمی كوردستان نییه،‌ به‌ڵكو كێشه‌ی دیكه‌ هاتوونه‌ته‌ ناو بابه‌ته‌كه‌وه‌، ئه‌وه‌ی گرنگه‌ ئه‌وه‌یه‌ گه‌لی عێراق بزانێت كه‌ هه‌رێم له‌ پرسی بودجه‌دا كێشه‌ نییه‌ و به‌ پێچه‌وانه‌وه‌ ئاوه‌دانكردن و جێبجێكردنی پرۆژه‌ی خزمه‌تگوزاری له‌ هه‌ر شارێكی عێراق له‌ فاوه‌وه‌ تا مووسڵ و شوێنه‌كانی دیكه‌ و به‌سرا و كه‌ربه‌لا و نه‌جه‌ف وه‌ك هه‌رێمی كوردستان پێی خۆشحاڵ ده‌بین، هه‌ر ئاوه‌دانییه‌ك له‌ عێراق ئه‌نجام بدرێت، جێگه‌ی خۆشحاڵیی هه‌رێمی كوردستانه‌، هه‌ر شارێكی عێراق ئاوه‌دان بكرێته‌وه‌ و خزمه‌تگوزاری تیایدا پێشكه‌ش بكرێن، وای داده‌نێین كه‌ شارێكی هه‌رێمی كوردستانه‌، هیوادارین په‌رله‌مان ئه‌م پرسه‌ به‌ جددی وه‌رگرێت، چونكه‌ گه‌لی عێراق شایسته‌ی ژیانێكی خۆشتره‌ له‌وه‌ی كه‌ ئێستا تیایدایه‌ و شایسته‌ی ئه‌وه‌یه‌ خزمه‌تگوزاريی باشتریان پێشكه‌ش بكرێت و هیوادرین ئه‌م پرسه‌ له‌ په‌رله‌مان تێپه‌ڕێنرێت".

له‌ وه‌ڵامی پرسیارێكدا سه‌باره‌ت به‌ ئه‌نجامی كۆبوونه‌وه‌كانی به‌ڕێزیان له‌ فه‌ره‌نسا و دڵنیاییدان به‌ هه‌رێمی كوردستان و چاوه‌ڕوانيی فه‌ره‌نسا له‌ هه‌رێمی كوردستان، به‌ڕێزیان گوتی: "فه‌ره‌نسا وه‌ك وڵاتێكی گرنگی ئه‌ورووپا و ئه‌ندامی ئه‌نجومه‌نی ئاسایشی نێوده‌وڵه‌تی، بێگومان ڕۆڵێكی گرنگی له‌ سه‌قامگیریی سیاسی له‌ ناوچه‌ی ڕۆژهه‌ڵاتی ناوه‌ڕاستدا هه‌یه‌، هه‌ر له‌م چوارچێوه‌یه‌دا ئێمه‌ چاوه‌ڕێی ئه‌وه‌ له‌ فه‌ره‌نسا ده‌كه‌ین به‌تایبه‌تی ئه‌وه‌ی من له‌ جه‌نابی سه‌رۆك ماكرۆن دوێنێ بیستم، زۆر به‌ گه‌رمی و زۆر به‌ جددی هه‌وڵ ده‌دات بۆ ئه‌وه‌ی ئه‌وه‌ی كه‌ پێویست بێت بۆ سه‌قامگیریی سیاسی و ئابووری و ئه‌منی له‌ عێراقدا ئاماده‌یه‌ یارمه‌تی بدات و هاریكار بێت. به‌ دیدی من ئه‌م پرسه‌ بۆ هه‌رێمی كوردستانیش زۆر گرنگه‌، چونكه‌ وه‌ك باسم كرد كێشه‌ی سه‌ره‌كیی ئێمه‌ چه‌سپاندنی سیستمی فیدرالییه‌ له‌ عێراقدا، ئه‌مه‌ كێشه‌یه‌كی گه‌وره‌ی عێراقه‌ و هه‌ر له‌ ساڵی 2003 و تا ئێستا په‌م پرسه‌ وه‌ك خۆی ماوه‌ته‌وه‌ و هیچ گۆڕانكارییه‌كی به‌سه‌ردا نه‌هاتووه‌، بۆیه‌ به‌مه‌به‌ستی ئاینده‌یه‌كی گه‌شتر بۆ هه‌موو عێراق و له‌ چوارچێوه‌ی عێراقیشدا بۆ هه‌رێمی كوردستان و بۆ سه‌قامگیریی سیاسی و دڵنیابوون له‌ ئاینده‌ی كوردستان و سه‌قامگیریی هه‌موو ئه‌و پێكهاتانه‌ى له‌ عێراقدا ده‌ژین به‌ كورد و توركمان و مه‌سیحی و هه‌موو پێكهاته‌كانی دیكه‌، كاتی ئه‌وه‌ هاتووه‌ به‌ شێوه‌یه‌كی جددی دانوستان له‌سه‌ر مێزی گفتوگۆ بكه‌ین و بتوانین له‌ یه‌كتری تێبگه‌ین و یه‌كه‌م شت ده‌ستنیشانی بكه‌ین هه‌ڵه‌كانمان له‌ كوێ بووه‌ و چۆن ده‌توانین چاكی بكه‌ینه‌وه‌ و چۆن ده‌توانین ئه‌وه‌ی پێویسته‌ بۆ سه‌قامگیریی هه‌موو عێراق ئه‌نجامی بده‌ین. كێشه‌ی عێراق به‌ هیچ شێوه‌یه‌ك له‌سه‌ر ئه‌و بنه‌مایه‌ چاره‌سه‌ر ناكرێت كه‌ كێ ئه‌مڕۆ به‌هێزه‌ و كێ بێ هێزه‌! كێشه‌ی عێراق به‌وه‌ چاره‌سه‌ر ده‌كرێت به‌ شێوه‌یه‌كی جددی و به‌ نه‌رمی له‌سه‌ر مێزی گفتوگۆ دانیشین تا دڵنیا بین له‌وه‌ی ئاینده‌یه‌كی گه‌ش بۆ هه‌موو گه‌لی عێراق به‌ هه‌رێمی كوردستان و هه‌موو پێكهاته‌كانی دیكه‌ی عێراقه‌وه‌ دابین بكه‌ین، ئه‌مه‌ بۆ ئێمه‌ زۆر گرنگه‌ و له‌و چوارچێوه‌یه‌شدا فه‌ره‌نسا ده‌توانێت بۆ ئه‌م پرسه‌ یارمه‌تیده‌رێكی جددی و به‌هێزی ئێمه‌ بێت".

ده‌رباره‌ی ئه‌وه‌ی كه‌ له‌ دۆخی بڵاوبوونه‌وه‌ی مه‌ترسیداری ڤایرۆسی كۆرۆنادا به‌ڕێزیان سه‌ردانه‌كه‌ی بۆ فه‌ره‌نسا ئه‌نجام دا، سه‌رۆك نێچیرڤان بارزانی گوتی "له‌مباره‌یه‌شه‌وه‌ هه‌ر سوپاسی فه‌ره‌نسا ده‌كه‌ین و پێموایه‌ ئه‌مه‌ نیشانه‌ی گرنگیدانی سه‌رۆك ماكرۆن و فه‌ره‌نسایه‌ بۆ عێراق و هه‌رێمی كوردستان كه‌ له‌م كاته‌دا ده‌بینین كۆرۆنا له‌ هه‌موو شوێنێك بڵاوبووه‌ته‌وه‌ و كێشه‌یه‌كی گه‌وره‌ و جددیه‌‌ بۆ هه‌موو جیهان، ئه‌مه‌ گرنگیدانی سه‌رۆك ماكرۆنه‌ بۆ سه‌قامگیریی سیاسی و ئه‌منی له‌ عێراقدا".

The post سه‌رۆك نێچيرڤان بارزانى: فه‌ره‌نسا به‌ هه‌موو شێوه‌يه‌ك يارمه‌تيى عێراق و هه‌رێمى كوردستان ده‌دات appeared first on Presidency of the Kurdistan Region of Iraq.

دوای پرۆسه‌ی ده‌نگدانیش له‌ كۆنگره‌یه‌كی ڕۆژنامه‌وانیدا سه‌رۆك نێچیرڤان بارزانی له‌ وته‌یه‌كدا گوتی: "ئه‌مڕۆ لێره‌ ده‌نگمان بۆ به‌ربژێره‌كانی خۆمان بۆ په‌رله‌مانی عیراق دا، هیوادارم ئه‌م هه‌ڵبژاردنه‌ به‌ خێر و خۆشی بۆ هه‌موو عیراق بگه‌ڕێته‌وه‌، هیوادارم هه‌مووان وه‌كو مافێكی یاسایی و دیموكراسی ئه‌ركی خۆیان جێبه‌جێی بكه‌ن و هه‌موومان پێكه‌وه‌ ئه‌مڕۆ له‌ سه‌رانسه‌ری عیراق بچینه‌ سه‌ر سه‌ندووقه‌كانی ده‌نگدان و ئه‌و مافه‌ی هه‌مانه‌ وه‌ك پرۆسه‌یه‌كی دیموكراسی، جێبه‌جێی بكه‌ین. به ‌هیوای ئه‌وه‌ی ئه‌م هه‌ڵبژاردنه‌ به‌ خێر و خۆشی بۆ هه‌موو گه‌لی عیراق بگه‌ڕێته‌وه‌ و هیوادارم په‌نا به ‌خوا ئه‌وانه‌ی ده‌چنه‌ په‌رله‌مانی عێراق له‌ هه‌موو لایه‌كه‌وه‌ بتوانین داكۆكی له‌سه‌ر مافه‌كانی هه‌موو عیراق بكه‌ن و له‌مه‌ودوا شاهدی ئه‌وه‌ بین كه‌ له‌ هه‌موو ڕوویه‌كه‌وه‌ دۆخی هه‌رێمی كوردستان، دۆخی هه‌موو عیراق به‌ره‌و باشتر بڕوات. هيوا ده‌خوازم هه‌ڵبژاردنێكی سه‌ركه‌وتوو بێت له‌ هه‌موو ڕوویه‌كه‌وه‌".

دواتر له‌ وه‌ڵامی پرسیارێكدا گوتى: "ئه‌وه‌ی ئێمه‌ له‌ هه‌رێمی كوردستان ده‌مانه‌وێت و دوای ته‌واو بوونی هه‌ڵبژاردن هيواى بۆ ده‌خوازم ئه‌وه‌یه‌ كه‌ هه‌موو هێزه‌كانی كوردستان پێكه‌وه‌ له‌ به‌غدا كۆده‌نگ بین بۆ داكۆكیكردن له‌سه‌ر مافه‌كانی هه‌رێمى كوردستان له‌ چوارچێوه‌ی عێراقی فیدراڵیدا. هه‌روه‌ها هیوادارین په‌رله‌مان و حكوومه‌تی داهاتووی عیراق زۆر به‌ جددی هه‌وڵ بده‌ن بۆ چاره‌سه‌ركردنی كێشه‌كانی هه‌موو عیراقییه‌كان. ئێمه‌ هه‌ميشه‌ گوتوومانه‌ و داكۆكى له‌سه‌ر ده‌كه‌ینه‌وه‌ كه‌ گه‌لی عیراق شایسته‌ی ژیانێكی باشتره‌ له‌وه‌ی هه‌یه‌. گه‌لی عیراق پێویستی به‌وه‌يه‌ به‌ جددی هه‌وڵ بدرێت دۆخی باشتر ببێت به‌تایبه‌تی له‌ڕووی ئابوورییه‌وه‌، له‌ڕووی هه‌لی كار بۆ گه‌نجانی عیراق، هیوادارین ئه‌م هه‌ڵبژاردنه‌ قورساييى جددی بخاته‌ ‌سه‌ر مه‌سه‌له‌ی دۆزینه‌وه‌ی ده‌رفه‌تی كار بۆ گه‌نجان، له‌سه‌ر نه‌هێشتنی گه‌نده‌ڵی، له‌سه‌ر دروستكردنی دامه‌زراوه‌كانى عیراق به‌ ڕێكوپێكی، هه‌رێمی كوردستانيش وه‌ك ئه‌ركى خۆی له‌ چوارچێوه‌ی عیراقدا، له‌ چوارچێوه‌ی ده‌ستووردا هه‌موو ئه‌و ئه‌ركانه‌ی كه‌ له‌سه‌ریه‌تی، په‌نا به ‌خوا جێبه‌جێیان بكات".

سه‌باره‌ت به‌وه‌ی كه‌ یه‌كه‌م كه‌س بووه‌ له‌سه‌ر ئاستی سه‌رۆكايه‌تييه‌كانى عیراق ده‌نگ بدات، هه‌روه‌ها ده‌رباره‌ى په‌ياميان بۆ عيراق، به‌ڕێزيان گوتی: "خۆشحاڵم به‌وه‌ی یه‌كه‌م كه‌س بووم ده‌نگم دا، خۆشحاڵم و پێموایه‌ ئه‌مه‌ مافێكی یاسایيی هه‌ر كه‌سێكه‌ ده‌نگ بدات. په‌یامی ئێمه‌ بۆ هه‌موو گه‌لی عيراق، په‌یامی ئاشتییه‌، په‌یامی برایه‌تییه‌، په‌یامێكه‌ كه‌ هه‌موومان ده‌بێت پێكه‌وه‌‌ هه‌وڵ بده‌ین دۆخی عیراق به‌ره‌و باشتر ببه‌ین، هه‌موومان له‌ یه‌ك پاپۆڕداین و پێویسته‌ هه‌موومان هه‌وڵی جددی بده‌ین كه‌ په‌نا به‌ خوا عیراق سه‌ركه‌وێت".

ده‌رباره‌ی ڕه‌گدانه‌وه‌ی بانگه‌شه‌ی هه‌ڵبژاردنی لایه‌نه‌ كوردستانییه‌كان به‌سه‌ر یه‌كڕیزييه‌وه‌ له‌ به‌غدا و هه‌نگاوه‌كانی سه‌رۆكایه‌تیی هه‌رێمی كوردستان له‌مباره‌یه‌وه‌، به‌ڕێز سه‌رۆكی هه‌رێمی كوردستان ئاشكرای كرد: "بێگومان بانگه‌شه‌ی هه‌ڵبژاردن كۆتایی هات و ئه‌مڕۆش هه‌ڵبژاردنه‌ و په‌نا به ‌خوا ئه‌م هه‌ڵبژاردنه‌ش له‌ هه‌موو ڕوویه‌كه‌وه‌ له‌ هه‌موو عیراق و له‌ هه‌رێمی كوردستانیش به‌ باشی و بێكێشه‌ تێده‌په‌ڕێت. هه‌نگاوی یه‌كه‌م ئه‌وه‌یه‌ ئێمه‌ دوای ئه‌م هه‌ڵبژاردنه‌ لایه‌نه‌ سیاسییه‌كانی كوردستان بانگهێشت ده‌كه‌ین و گفتوگۆیه‌كی جددی ده‌كه‌ین له‌سه‌ر ئه‌وه‌ی كه‌ بتوانین به‌ چ شێوه‌یه‌ك به‌شدار بین، بتوانین به‌ چ شێوه‌یه‌ك له‌ حكوومه‌تی داهاتوو له‌ به‌غدا هه‌موومان پێكه‌وه‌ به‌شدار بین و هه‌نگاوه‌كه‌ وا ده‌بێت كه‌ بانگهێشتیان ده‌كه‌ین بۆ سه‌رۆكایه‌تیی هه‌رێمی كوردستان، قسه‌یان له‌گه‌ڵ ده‌كه‌ین، له‌گه‌ڵ هه‌موو لایه‌نه‌كان، به‌ هیوای ئه‌وه‌ی هه‌موومان له‌ به‌غدا پێكه‌وه‌ بین بۆ داكۆكیكردن له‌ مافه‌كانی هه‌رێمی كوردستان".

له‌ وه‌ڵامى پرسيارێكى ديكه‌دا سه‌باره‌ت هه‌وڵه‌كان بۆ گه‌ڕاندنه‌وه‌ی متمانه‌ له‌نێوان هاووڵاتیان و ده‌سه‌ڵات دوای هه‌ڵبژاردن، سه‌رۆك نێچیرڤان بارزانی گوتى: "ئامانجی ئێمه‌ ئه‌وه‌یه‌ ئه‌و متما‌نه‌يه‌ دروست بكرێته‌وه‌، ڕاسته‌، به‌ڵام ئه‌گه‌ر سه‌یری ڕووداوه‌كانی عیراق بكه‌ین بانگه‌شه‌ی هه‌ڵبژاردن وه‌ك جارانی پێشوو نه‌بوو له‌ دژی هه‌رێمى كوردستان، ئه‌مه‌ خۆی شتێكی باشه‌، پێموایه‌ ئه‌وه‌ی به‌ شێوه‌یه‌كی گشتی هه‌ر حكوومه‌تێك بێته‌ سه‌ر كار له‌ به‌غدا، ده‌بێت قورسايى بخاته‌ ‌سه‌ر ئه‌وه‌ی‌ كه‌ چۆن بتوانێت خزمه‌تگوزارى دابین بكات بۆ هاووڵاتیانی هه‌موو عێراق. پێموایه‌ خه‌ڵك ماندوو بووه‌، خه‌ڵك له‌ ده‌ست ئه‌م هه‌موو دروشمه‌ بێ ناوه‌ڕۆكانه‌ ماندوو بووه‌، خه‌ڵك ده‌یه‌وێ بزانن به‌ جددی چی ده‌كرێت و خه‌ڵكی عێراق وه‌ك باسم كرد به‌ شێوه‌یه‌كی گشتی شایسته‌ی ژیانێكی باشترن. هیوادارم ئه‌م حكوومه‌ت و په‌رله‌مانه‌ جیاواز بێ، هیوادارم قورسايى بخرێته‌‌ سه‌ر ئه‌و لایه‌نه‌ كه‌ چۆن ده‌توانین ئه‌م متامه‌نه‌یه‌ له‌گه‌ڵ هه‌موو گه‌لی عیراق دروست بكه‌ین، چۆن ده‌توانین ئه‌و شتانه‌ی مه‌به‌ستی خه‌ڵكه‌ بۆیان جێبه‌جێ بكه‌ین، پێموایه‌ ئه‌مه‌ گه‌وره‌ترین ته‌حه‌دييه‌‌ كه‌ له‌ حكوومه‌تی داهاتوودا ده‌بێت به‌ جددی كاری له‌سه‌ر بكرێت".

سه‌باره‌ت به‌ داهاتووى په‌یوه‌ندییه‌كانى نێوان هه‌ولێر و به‌غدا دوای هه‌ڵبژاردنه‌كان، سه‌رۆك نێچیرڤان بارزانی گوتی: "هه‌رێمی كوردستان وه‌ك هه‌رێمێكی ده‌ستووری له‌ چوارچێوه‌ی عێراقدا هه‌یه‌، هه‌رێمی كوردستان خوازیاری ئه‌وه‌یه‌ هه‌موو ئه‌و كێشانه‌ی تا ئێستا ماونه‌ته‌وه‌ و هه‌ن به‌ گفتوگۆ و له‌سه‌ر مێزی گفتوگۆ له‌گه‌ڵ به‌غدا چاره‌سه‌ر بكرێن. پێشتر هه‌رێمی كوردستان ئه‌م سیاسه‌ته‌ی هه‌بووه‌، ئێستاش هه‌رێمی كوردستان ئه‌م سیاسه‌ته‌ی هه‌یه‌. هه‌رێمی كوردستان ده‌زانێت هه‌م ماف و هه‌م ئه‌ركیشی هه‌یه‌ له‌ چوارچێوه‌ی حكوومه‌تی فیدرالیی عیراقدا، له‌م چوارچێوه‌یه‌دا هه‌رێمی كوردستان ده‌یه‌وێت ئه‌و كێشانه‌ی ماون و ئه‌و كێشانه‌ی هه‌ن چاره‌سه‌ر بكرێن. ئه‌وه‌ی بۆ هه‌رێمی كوردستان گرنگه‌، سه‌قامگیریی سیاسیی عیراق زۆر گرنگه‌، پێمان وایه‌ به‌ چاره‌سه‌ركردنی ئه‌و كێشانه‌ی له‌نێوان به‌غدا و هه‌ولێردا هه‌ن‌، ده‌توانین بگه‌ینه‌ ئه‌و ئامانجه‌ كه‌ ئامانجێكه‌ هه‌موو گه‌لی عێراق سوودی لێ ده‌بینین".

سه‌باره‌ت كاريگه‌ريى هه‌ڵبژاردن له‌سه‌ر پێگه‌ى كورد له‌ ناوچه‌ كێشه‌ له‌سه‌ره‌كان و كردنه‌وه‌ى باره‌گاكانی پارتی دیموكراتی كوردستان له‌و ناوچانه، به‌رێزیان گوتى: "ئه‌مه‌ هه‌نگاوێكی دروست بوو، هه‌نگاوێكی دروست بوو چونكه‌ هه‌ر كه‌س و حزبێك به‌پێی یاسا مافی خۆیه‌تی بانگه‌شه‌ی هه‌ڵبژاردن بكات، ئه‌و هه‌نگاوه‌ گرنگ بوو بۆ بانگه‌شه‌ی هه‌ڵبژاردن، به‌ڵام بابه‌ته‌كه‌ كردنه‌وه‌ی باره‌گای حزبێك نییه‌ له‌ كه‌ركووك یان له‌ شوێنێكی دیكه‌، ماده‌یه‌كی ده‌ستووریمان هه‌یه‌ كه له‌ ده‌ستووردا نووسراوه‌ ئه‌ویش ماده‌ی 140ـه‌، هه‌رێمی كوردستان ده‌یه‌وێت له‌ چوارچێوه‌ی عیراقدا ئه‌و ماده‌ ده‌ستوورییه‌ جێبه‌جێ بكات، به‌ جێبه‌جێكردنی ماده‌ی 140ى ده‌ستوور، پێمانوایه‌ هه‌م سه‌قامگیری له‌و ناوچانه‌ زیاتر ده‌بێت و هه‌م خه‌ڵكیش زیاتر له‌ هه‌موو عیراق خۆشحاڵ ده‌بن كه‌ ببینن كێشه‌كان چاره‌سه‌ر كراون".

ده‌رباره‌ی گرنگیی ڕۆڵی كورد له‌ به‌غدا و هه‌ڵبژاردنه‌كانی داهاتووی هه‌رێمی كوردستان، به‌ڕێز سه‌رۆكی هه‌رێمی كوردستان ڕایگه‌یاند: "زۆر گرنگه‌ كورد یه‌كگرتوو بێت و پێگه‌ی له‌ عیراق به‌هێز بێت. كورد وه‌ك نه‌ته‌وه‌یه‌كی سه‌ره‌كی له‌ عیراقدا ده‌ژیت، بۆیه‌ ڕۆڵی كورد دوای ساڵی 2003 له‌ به‌غدا زۆر گرنگ بووه‌ و ده‌مانه‌وه‌ێ ئه‌م ڕۆڵه‌ نه‌ك ته‌نها بۆ هه‌رێمی كوردستان بێت، پرسه‌كه‌ ته‌نیا هه‌رێمی كوردستان نییه‌، ده‌مانه‌وێت ڕۆڵی خۆمان ببینین بۆ باشكردنه‌وه‌ی دۆخی عیراق به‌گشتی نه‌ك ته‌نها هه‌رێمی كوردستان. ئه‌وه‌ی نوێنه‌رانی ئێمه‌ له‌ به‌غدا ده‌یكه‌ن ته‌نیا بۆ هه‌رێمی كوردستان نابێت، به‌ڵكو هه‌وڵی جددیی خۆمان له‌ هه‌موو لایه‌نێكه‌وه‌ ده‌ده‌ین تا دۆخی هه‌موو عیراق باشتر ببێت، دۆخی گه‌لی عیراق باشتر ببێت و له‌و نه‌هامه‌تييانه‌ى ئێستا تیایدایه‌ په‌نا به‌ خوا ده‌ربچێت. ئه‌وه‌یتر، به‌ڵی هه‌ڵبژاردنه‌كانی هه‌رێمی كوردستانیش ئه‌نجام ده‌درێت و هێشتا ئه‌و ماوه‌یه‌ ماوه‌، به‌ڵام بێگومان هه‌ڵبژاردنه‌كانی هه‌رێمی كوردستانیش وه‌ك ئه‌وه‌ی له‌ یاسادا هه‌یه‌، له‌ هه‌رێمی كوردستانیش جێبه‌جێی ده‌كرێت".

The post سه‌رۆك نێچيرڤان بارزانى: په‌يامى ئێمه‌ بۆ عيراق، په‌يامى ئاشتى و برايه‌تييه‌ appeared first on Presidency of the Kurdistan Region of Iraq.

ده‌رباره‌ی پۆستی سه‌رۆك كۆماری عیراق و پارێزگاری كه‌ركووك و چاره‌سه‌ركردنی گرژییه‌كان له‌سه‌ر ئه‌م پۆستانه‌ له‌لایه‌ن لایه‌نه‌ سیاسییه‌كانی كوردستانه‌وه‌‌، سه‌رۆك نێچیرڤان بارزانی ئاشكرای كرد "پێموایه‌ سۆشیال میدیا زیاتر ئه‌و گرژیانه‌ی دروست كردووه‌ و ئه‌وه‌ی ڕاستی بێت تا ئێستا نه‌هاتووین دانیشین له‌سه‌ر ئه‌وه‌ی كه‌ چ پۆستێك بۆ كێ بێت و به‌ چ شێوه‌یه‌ك بێت، ئه‌وه‌ی كه‌ گرنگه‌ له‌ هه‌ر پرۆسه‌یه‌كدا بیكه‌ین ده‌مانه‌وێ كورد سه‌ركه‌وتوو بێت و مه‌سه‌له‌ پۆست نییه،‌ گرنگ ئه‌وه‌یه‌ به‌یه‌كه‌وه‌ بچین بۆ به‌غدا و به‌یه‌كه‌وه‌ بین و پۆسته‌كان به‌ پله‌ی دووه‌م دبێت نه‌ك پله‌ی یه‌كه‌م. تا ئێستا قسه‌ له‌سه‌ر پۆستی پارێزگاری كه‌ركووك نه‌كراوه‌ و نه‌چووینه‌ته‌ ئه‌و قۆناغه‌ قسه‌ له‌سه‌ر ئه‌و بابه‌ته‌ بكه‌ین".

سه‌باره‌ت به‌ زیادكردنی ڕێژه‌ی كورسییه‌كانی سوننه‌ له‌ عیراق، به‌ڕێز سه‌رۆكی هه‌رێمی كوردستان ڕایگه‌یاند "شێوه‌ی هه‌ڵبژاردن به‌ جۆرێك بوو زیاتر ئه‌و حزبانه‌ی كه‌ ڕێكخستنیان هه‌بووه‌ به‌ ڕێكوپێكی خه‌ڵكی خۆیان بردۆته‌ سه‌ر سه‌ندووقه‌كانی ده‌نگدان، ئه‌وانه‌ براوه‌ بوون. خۆشحاڵین به‌وه‌ی كه‌ هێزه‌كانی دیكه‌ به‌ شێوه‌یه‌كی گشتی و سوننه‌كانیش كورسییه‌كانیان به‌ شێوه‌یه‌كه‌ كه‌ ده‌توانن به‌ شێوه‌یه‌كی باش به‌شداری له‌ پرۆسه‌ی سیاسیی عیراقدا بكه‌ن".

ده‌رباره‌ی كاره‌ له‌پێشینه‌كانی داهاتووی هه‌رێمی كوردستان له‌گه‌ڵ حكوومه‌تی به‌غدا، سه‌رۆك نێچیرڤان بارزانی گوتی "ئه‌وله‌ویه‌تی ئێمه‌ وه‌ك حكوومه‌تی هه‌رێمی كوردستان ئه‌وه‌یه‌ كه‌ له‌گه‌ڵ به‌غدا دانیشین و ئه‌وه‌ی بۆ ئێمه‌ گرنگه‌ جێبه‌جێكردنی ده‌ستووری عیراقه‌، وه‌ك هه‌رێمی كوردستان هه‌م ئه‌ركمان هه‌یه‌ و هه‌میش مافمان هه‌یه‌ و له‌وه‌ تێده‌گه‌ین و ده‌مانه‌وێت ئه‌م كێشانه‌ له‌م چوار ساڵه‌دا له‌گه‌ڵ به‌غدا چاره‌سه‌ر بكه‌ین".

ده‌رباره‌ی مه‌ترسییه‌كانی ئه‌وه‌ی جارێكی دیكه‌ عیراق به‌ چه‌كی قورسه‌وه‌ هێرش بكاته‌ سه‌ر هه‌رێمی كوردستان كاتێك به‌هێز بێت، به‌ڕێز سه‌رۆكی هه‌رێمی كوردستان ئاماژه‌ی گوتى "هیوادارم شتی وا دووباره‌ نه‌بێته‌وه‌".

ده‌رباره‌ی كورسییه‌كانی كريستیانه‌كانیش له‌ عیراق و هه‌رێمی كوردستان، به‌رێزیان ڕایگه‌یاند "پێموایه‌ ئه‌و لایه‌نانه‌ی زانییان ته‌كنیكی هه‌ڵبژاردنیان به‌كار بهێنن، زیاتر ئه‌وان توانییان سه‌ركه‌وتوو بن".

سه‌باره‌ت به‌ هه‌ڵسه‌نگاندنیشی له‌سه‌ر هه‌ڵبژاردنه‌كان، سه‌رۆك نێچیرڤان بارزانی گوتى "به‌راورد به‌ هه‌ڵبژاردنه‌كانی دیكه‌ی عیراق، پێموایه‌ هه‌ڵبژاردنێكی سه‌ركه‌وتوو بوو".

له‌ وه‌ڵامى دوا پرسياردا ده‌رباره‌ى دۆخی ئێستای عیراق و ڕه‌تكردنه‌وه‌ی ئه‌نجامی هه‌ڵبژاردن له‌لایه‌ن هه‌ندێك لایه‌نه‌وه به‌ڕێز سه‌رۆكی هه‌رێمی كوردستان گوتی "خاڵی یه‌كه‌م ئه‌وه‌ ده‌بێت كۆمسیۆنی باڵای هه‌ڵبژاردن به‌ جددی كار له‌سه‌ر ئه‌وه‌ بكات كه‌ نیگه‌رانیی ئه‌و لایه‌نانه‌ بڕه‌وێنێته‌وه‌ و ئه‌مه‌ ڕای ئێمه‌یه‌، به‌ڵام له‌ ئه‌نجامدا پێموایه‌ ئه‌مانه‌ له‌نێو خۆیان ده‌گه‌نه‌ ڕێككه‌وتن، به‌ڵام مافی خۆیانه‌ كه ئه‌وان هه‌ندێك‌ قسه‌یان هه‌یه‌ و سكاڵایان هه‌یه‌ و كۆمسیۆنمان هه‌یه‌، پێموایه‌ له‌ ڕێگه‌ی یاساییه‌وه‌ ده‌كرێ داوای مافه‌كانی خۆیان بكه‌ن".

The post سه‌رۆك نێچيرڤان بارزانى: گرنگ بۆ ئێمه‌ جێبه‌جێكردنی ده‌ستووره‌ appeared first on Presidency of the Kurdistan Region of Iraq.

سه‌ره‌تا گوتى: "بە شێوەیەكی گشتی ئەم جۆرە كۆنفرانسانە چ لە ميونشن چ لە داڤۆس، چ ئەوانەی دیكە، دەرفەتێكە بۆ هەرێمی كوردستان كە بتوانێت بیر و بۆچوونی بە شێوەیەكی ئاسایی بێ پرۆتۆكۆلی زۆر، بگەیەنێتە هاوبەشەكانی خۆی لە كۆمەڵگەی نێودەوڵەتی. ئەم دیدارانە گرنگن بۆ ئەوەی ئەوان ئاگاداری بۆچوونەكانی هەرێمی كوردستان بن، هەرێمی كوردستانیش ئاگاداری بۆچوونی نێودەوڵەتی بێت. لەم كۆنفرانسەدا ئێمە كۆمەڵێك دیدارمان ئەنجام دا، دیدارەكان زیاتر پەیوەندیی بە دۆخی ئێمەوە هەیە و زیاتر بۆ تیشك خستەسەر پەیوەندیی ئێمە لەگەڵ بەغدا بوو كە تەوەرێكی سەرەكی بوو لە هەموو كۆبوونەوەكان. كۆمەڵگەی نێودەوڵەتی بە شێوەیەكی گشتی دەیەوێت یارمەتیدەر بێت بۆ چارەسەركردنی كێشەكانی نێوان هەولێر و بەغدا، چونكە ئەوان لەو باوەڕەدان، دروستیش هەر وایە، زۆر گرنگە لە ڕووی سیاسییەوە سەقامگیری لە وڵاتدا هەبێت و بە چارەسەركردنی كێشەكانی نێوان هەرێم و بەغدا ئەو سەقامگیرییە سیاسییە لە عێراق بە شێوەیەكی باشتر جێبەجێ دەبێت كە ئەمە دروستە و ئێمەش بۆ هەموو هاوبەشانمان دووپاتمان كردەوە كە هەرێمی كوردستان پشتگیری لە بەڕێز سەرۆك وەزیران و حكوومەتی نوێی عێراق دەكات و هەرێمی كوردستان دەیەوێت كێشەكانی خۆی بەپێی دەستووری عێراق لەگەڵ بەغدا چارەسەر بكات، هیوادارین بەغداش هەمان بۆچوونی هەبێت و هەوڵێكی جددی بۆ چارەسەركردنی كێشەكان بدات."

"تەوەری دیكەی كۆبوونەوەكان، داكۆكييه‌ لەسەر پرسی شەڕی ئۆكراینا و ڕووسیا. هەر لەم چوارچێوەیەشدا بابەتی وزە بابەتێكی گرنگە بۆ ئەو وڵاتانە و بێگومان عێراق بە شێوەیەكی گشتی هەرێمی كوردستانیش لە چوارچێوەی عێراقدا ئه‌گه‌ر ڕوانگه‌يه‌كى ڕێكوپێك و بۆچوونێكی دروستى لە عێراق هەبێت، دەتوانێت یارمەتییەكی گەورە بدات لەم ڕوویەوە. ئەمەش تەوەرێكی دیكە بوو كە ئێمە لە كۆبوونەوەكانی خۆمان باسمان كرد. هەروەها باسم كرد ئەم كۆبوونەوانە دەرفەتن بۆ ئەوەی لە نزیكەوە بە ماوەیەكی كورت ئەم شاندانە ببینین و قسەیان لەگەڵدا بكرێت. بێگومان ئەوەی هەست دەكەم هەرێمی كوردستان بە شێوەیەكی گشتی جێگەیەكی تایبەتی هەیە لە كۆمەڵگەی نێودەوڵەتیدا، تا ئێستاش بابەتی تیرۆر و هەڕەشەی داعش بە هەڕەشەیەكی جددی دەزانن، ئەمەش بە هەمان شێوە بۆچوونی ئێمەشە كە لەو باوەڕەدا نین داعش كۆتایی هاتووە، بەڵكو ئێستاش دەتوانێت هەڕەشەیەكی جددی بێت بۆ ئەوەی سەقامگیریی عێراق تێك بدات، ئەمەش یەكێك لەو تەوەرانە بوو كە لە كۆبوونەوەكانماندا باسمان كرد. بێگومان پرسیاری دیكەشیان و هاندانی هەموو ئەو شاندانەی كە بینیمان ئەوەیە كە كورد پێویستە یەكڕیز بێت و كێشەكانیان لە ناوخۆیاندا چارەسەر بكەن بۆ ئەوەی بتوانن كوتلەیەكی بەهێز بن بۆ چارەسەركردنی هەموو ئەو كێشانەی كە لەگەڵ بەغدا هەیانە. ئێمەش جه‌ختمان لەوە كردەوە كە ڕاستە كێشە هەیە و نكۆڵی لێ ناكرێت، بەڵام لەگەڵ ئەوەشدا كێشەكان ئەوەندە گەورە نین كە نەتوانین چارەسەریان بكەین. ئەوە پوختەیەكی كورتی دیدارەكانمان بوو."

دواتر لە وەڵامی پرسیاری ڕۆژنامەواناندا سەبارەت بە پێگە و ڕۆڵی هەرێمی كوردستان لە بوارەكانی ئاسایش و وزە و چارەسەركردنی كێشەكاندا، بەڕێزیان ڕایگەیاند: "پرسی ئاسایش و تیرۆر، پرسێكی هاوبەشی هەموو لایەكمانە، هەڕەشەی تیرۆر لە عێراق و هەرێمی كوردستان و وڵاتانی ڕۆژئاواش هەیە. بێگومان ئێمە ئەزموونێكی زۆرمان لەگەڵ وڵاتانی ڕۆژئاوا و ئەمەریكا هەیە و لەم كۆبوونەوانەدا چ لەگەڵ ئەمەریكییەكان و چ لەگەڵ ئەورووپییەكاندا، سوپاسمان كرد و سوپاسی پشتگیری و پشتیوانیی بەردەوامی ئەو وڵاتانەمان كرد كە یارمەتيی ئێمەیان داوە لە پرس و هەڕەشەی تیرۆر هەم لەسەر عێراق و هەم لەسەر وڵاتانی ڕۆژئاوا. ئەوەی هەستمان پێكرد ئەوانیش تێدەگەن كە ئەم پرسە كۆتایی نەهاتووە و ئامادەیيی خۆمان دەربڕی بۆ ئەوەی بەردەوام بین لە هاوكاری لەگەڵ یەكتر و بۆمان ڕوون كردنەوە كە لە ساڵی 2014ەوە پێشمەرگە چ ڕۆڵێكی بینیوە، هێزە ئەمنییەكانمان چ ڕۆڵێكيان بینیوە، گەلی ئێمە چ ڕۆڵێكی بینیوە بۆ تێكشكاندنی تیرۆر. بێگومان هەرێمی كوردستان لەسەر ئەو سیاسەتە بەردەوام دەبێت."

دەربارەی دیاریكردنی وادەی هەڵبژاردنەكانی هەرێمی كوردستان و كۆبوونەوەیان لەگەڵ لایەنە سیاسییەكان و چارەسەركردنی كێشەكان، سەرۆك نێچیرڤان بارزانی گوتی: "زۆر بەداخەوە دەبوایە ساڵی ڕابردوو هەڵبژاردن بكەین، بەڵام لەبەر كۆمەڵێك هۆكار تا ئێستا نەكراوە. هیوادارین ئەمساڵ بێگومان هەڵبژاردن بكرێت. سیاسەتی سەرۆكایەتیی هەرێم ئەوەیە كە دوای گەڕانەوە لە ميونشن دەست بە هەندێك دیدار لەگەڵ هێز و لایەنە سیاسییەكانی كوردستان دەكەین و بابەتی هەڵبژاردن سەرەكی دەبێت هەم لەگەڵ لایەنە سیاسییەكان و هەم لەگەڵ پێكهاتەكانی دیكە. دواى ئەوە ئێمە پابەندین بە هەندێك كات و وادەوه‌ كە من وەك سەرۆكی هەرێم دەبێت وادەیەك بۆ ئەنجامدانی هەڵبژاردن دەستنیشان بكەم، دەبێت هەڵبژاردن بكرێت، زۆر بەداخەوە كە نەكراوە، ئەنجامنەدانی هەڵبژاردن هەموو پرۆسەی سیاسی و شەرعییەتی هەرێمی كوردستان دەخاتە ژێر پرسیارەوە. لەبەر ئەوە هیوادارم هەموو لایەنە سیاسییەكانی هەرێمی كوردستان ئەم پرسە بە گرنگ و جددی وەرگرن. بۆ من وەك سەرۆكی هەرێم كە ئەو بەرپرسیارەتییە یاساییەم لەسەر شانە، ئەوەی پێویستە و بەپێی یاسای سەرۆكایەتیی هەرێم، جێبەجێی دەكەم."

سەبارەت بە كۆبوونەوەی بەڕێزیان لەگەڵ بەڕێز سەرۆك وەزیرانی عێراق لە ميونشن و چارەسەركردنی كێشەكانی نێوان هەولێر و بەغدا، بەڕێزیان ئاشكرای كرد: "لەگەڵ بەڕێز سەرۆك وەزیران لێرە كۆبووینەوە و هاوڕا بووین كە پێویستە ئەم پرسانه‌ بە زووترین كات چارەسەر بكرێن. هەفتەی ڕابردوو شاندی حكوومەتی هەرێمی كوردستان لە بەغدا بوون و ئەم پرسە باس كراوە. وەك باسم كرد جددین لەسەر ئەوەی ئەم كێشانە لەگەڵ بەغدا چارەسەر بكرێن. چارەسەر لە چوارچێوەی دەستووری عێراقدا. هیوادارم چارەسەر بكرێن و ڕێگەی دیكەمان نییە. ئەم حكوومەتە كە پێكهێنراوە لە ئەنجامی هاوبەشیی نێوان كورد و لایەنی شیعە و سوننی دروست بووە و لەسەر بەرنامەیەك ڕێككەوتووین و بە نووسین نووسیومانەتەوە و ئیمزامان كردووە. ئەگەر لایەنەكانی دیكە نایانەوەی پابەندی ئەو ڕێككەوتنە بن، ئەو كات هیچ مانایەك نامێنێت ئێمە وەك كورد لەناو ئەو حكوومەتەدا بمێنین و پێموایە ئەوان ئەوە تێدەگەن. ئەوەی ئێمە داوای دەكەین، ئەو ڕێككەوتنەی كە بە نووسین نووسیومانە و دەستنیشانی نەخشەڕێگەی چارەسەری هەموو ئەو كێشانەی تێدا كراوە، هیوادارین ئەوە جێبەجێ بكرێت. ئەوەی كە جیاوازە، زۆر جار باس لەوە دەكەین ئەو حكوومەته‌ی ئێستا لە عێراق پێكهێنراوە، جاوازییەكەی لەگەڵ حكوومەتەكانی دیكە ئەوەیە كە یەكەم جارە شتێكمان بە نووسین هەیە و لەم نووسینەدا نەخشەڕێگەی چۆنییەتیی چارەسەركردنی كێشەكان دەستنیشان كراوە، بۆیە هەم سەرۆك وەزیران و هەم لایەنی شیعە و هەم لایەنی سوننی و هەم لایەنی كوردیش دەبێت پابەند بن بۆ جێبەجێكردنی ئەم ڕێككەوتنە. بێگومان هێشتا زۆر زووە، ئەمە چوار مانگە بەڕێز سەرۆك وەزیران لە ئۆفیسی خۆیەتی و دەستی بە كار كردووە. گەشنبینین و دەمانەوێت ئەم كێشانە بە ڕێگەی دیالۆگ و لە چوارچێوەی دەستووری عێراقدا چارەسەر بكرێن، ڕێگایەكی دیكەشمان نییە و دەبێت چارەسەر بكرێن."

دەربارەی وادەی ئەنجامدانی كۆبوونەوەی پارتی و یەكێتیش، سەرۆك نێچیرڤان بارزانی ڕایگەیاند: "وەك باسم كرد كێشە لەنێوان پارتی و یەكێتیدا هەیە، بەڵام هەموو ئەو كێشانە ئەوە نییە كە نیگەرانییەكی یەكجار زۆرى بەدوای خۆیدا هێنابێت. نامەوێ كەمی بكەمەوە لەوەی كە كێشە نییە، نامەوێ ئەوە ببینم كە شتەكان هەمووی ڕێكوپێكن، وا نییە، چونكە كێشە هەیە، بەڵام پرسیارەكە ئەوەیە ئایا گەیشتووینەتە ڕاده‌يه‌ك كە هەڕەشەیەكی زۆر گەورە بێت لەسەر هەرێمی كوردستان؟ پێموایە نەخێر. ئەوەی كە گرنگە دەبێت هەرێمی كوردستان بە هەموو پێكهاتە و هێزە سیاسییەكانییەوە بزانن كە بەیەكەوە دەتوانین كار بكەین و گەر بەیەكەوە نەبین ناتوانین هیچ شتێك بۆ هەرێمی كوردستان جێبەجێ بكەین. دەبێت هەموو هێزە سیاسییەكان ئەمە بزانن، دەبێت یەكتری قبووڵ بكەین. ڕاستە جیاوازیمان هەیە و حزبى جیاوازمان هەیە، بەڵام لە ئەنجامدا وڵاتێكمان هەیە، ئەم وڵاتە و ئەم میللەتە دەمێننەوە. پێویستە هێزە سیاسییەكان لە چوارچێوەی بەرژه‌وەندیی هاووڵاتیانی هەرێمی كوردستاندا بڕیار بدەن و دەبێت بەرژه‌وەندیی هاووڵاتیان و هەرێمی كوردستان لە سەرووی هەموو شتێكەوە بێت. پێویست بوو كۆبوونەوە پێشتر ئەنجام بدرابا و لەو باوەڕەدام لە ماوەیەكی نزیكدا ئەو كۆبوونەوەیەش دەكرێت."

سەبارەت بە پەیوەندییەكانی هەرێمی كوردستان و قەتەر و پرۆژەی هاوبەش لە داهاتوودا لەنێوان هەردوولا، بەڕێزیان گوتی: "پەیوەندییەكانمان لەگەڵ وڵاتانی عەرەبی، دۆستانە و برایانەن، لەگەڵ وڵاتی قەتەریش هەمان شتە. لێرە لەگەڵ وەزیری دەرەوەی قەتەر كۆبووینەوە، پێش ئێستاش سەردانی قەتەرمان كردووە و جەنابی سەرۆك وەزیرانی هەرێمی كوردستانیش سەردانی قەتەری كردووە. بۆ ئێمە وەك هەرێمی كوردستان پەرەپێدانی پەیوەندییەكانمان لەگەڵ وڵاتانی عەرەبی گرنگیی خۆی هەیە، ئێستا لەگەڵ قەتەر دەگەڕێین تا بزانین چ بوارێكی ئابووری هەیە كە ئەوان بتوانن لە عێراق و هەرێمی كوردستان هاریكاری بكەن، ئەمانە ئەو بابەتانەن كە لەگەڵ وەزیری دەرەوەی قەتەر و لە دیداری ئێستاشدا باسمان كرد. پەیوەندیی دووقۆڵی نێوانیشمان زۆر باشە و بێگومان بە هاوكاریی بەغدا لە ماوەیەكی نزیكدا كونسوڵخانەی خۆیان لە هەولێر دەكەنەوە، ئەمەش نیشانەی پێشكەوتنی پەیوەندییەكانی دووقۆڵیی هەرێمی كوردستان و قەتەرە."

The post سه‌رۆك نێچيرڤان بارزانى: كۆمه‌ڵگه‌ى نێوده‌وڵه‌تى ده‌يه‌وێت هاوكاريى هه‌ولێر و به‌غدا بكات بۆ چاره‌سه‌ركردنى كێشه‌كانيان appeared first on Presidency of the Kurdistan Region of Iraq.

سه‌رۆك نێچيرڤان بارزانى:‏

ڕۆژ باش،

زۆر خۆشحاڵم كه‌ ئه‌مڕۆ لێره‌ پێشوازى له‌ به‌ڕێز لۆيد ئۆستن وه‌زيرى به‌رگريى ‏ئه‌مه‌ريكا و دۆستى ‏دێرينى گه‌لى كوردستان و عێراق ده‌كه‌م. بێگومان هاتنی بەڕێزیان په‌يامێكى ‏گرنگ و ڕوونى ‏دڵنياكردنه‌وه‌ و پشتگيريى ئه‌مه‌ريكايه ‌له‌ هه‌رێمى كوردستان و ‏عێراق. ‏ كۆبوونه‌وه‌يه‌كى باشمان هه‌بوو. باسمان له‌ په‌يوه‌ندييه‌كانى هه‌ردوولا له‌سه‌ر بنه‌ماى ‏ڕێككه‌وتنى ‏چوارچێوه‌ى ستراتيژيى عێراق و ئه‌مه‌ريكا كرد.‌ جه‌ختمان له‌ پێويستيى ‏به‌رده‌واميى هاريكاريى ‏هاوبه‌ش و پشتگيريى ئه‌مه‌ريكا و هاوپه‌يمانانی نێوده‌وڵه‌تى بۆ ‏عێراق و هه‌رێمى كوردستان كرده‌وه‌ ‏بۆ به‌ره‌نگاربوونه‌وه‌ى تيرۆر. هه‌روه‌ها باسمان ‏له‌ گرنگيى هاريكاريى پێشمه‌رگه‌ و سوپاى عێراق ‏كرد بۆ ڕووبه‌ڕووبوونه‌وه‌ى داعش.‏

جه‌ختمان له‌ گرنگيى به‌رده‌واميى پشتيگريى ئه‌مه‌ريكا و وڵاتانى دۆست له‌ پرۆسه‌ى ‏چاكسازى له‌ ‏وه‌زاره‌تی پێشمەرگە و ڕێكخستنه‌وه‌ى پێشمه‌رگه‌ كرده‌وه‌. دڵنيامان كرده‌وه‌ كه‌ ‏سوورين‌ له‌سه‌ر ‏ڕيكخستنه‌وه‌ى پێشمه‌رگه‌ و ته‌گه‌ره‌كانى به‌رده‌میان تێده‌په‌ڕێنين. ‏هه‌روه‌ها له‌ هه‌وڵه‌كانمان ‏به‌رده‌وام ده‌بين بۆ يه‌كڕيزى و چاره‌سه‌ركردنى كێشه‌كانی ‏ناوخۆى هه‌رێمى كوردستان. ‏

هاوڕا بووين كه‌ چاره‌سه‌ركردنى كێشه‌كانى هه‌ولێر ـ به‌غدا، ئارامى و سه‌قامگيريى ‏سياسى و ‏ئه‌منى و ئابوورى بۆ عێراق له‌گه‌ڵ خۆيدا ده‌هێنێت. هاوڕا بووين له‌سه‌ر ‏گرنگيى پشتگيرى له‌ ‏حكوومه‌تى فيدراڵيى عێراق و كاركردنى پێكه‌وه‌ى هاوبه‌شمان له‌ ‏ناوچه‌كه‌ بۆ پاراستنى ‏سه‌قامگيرى. هه‌روه‌ها ‏دووپاتمان كرده‌وه‌ كه‌ هه‌رێمى كوردستان وه‌ك هه‌ميشه‌ فاكته‌ر‌ى ئارامى و ‏‏سه‌قامگيرى ده‌بێت.‏

جه‌نابى وه‌زير، ‏ دووباره‌ زۆر زۆر به‌خێر بێن بۆ هه‌ولێر، سوپاسى ڕۆڵى تايبه‌تى جه‌نابتان ده‌كه‌ين له‌ ‏هاوكاريكردنى ‏پێشمه‌رگه‌. سوپاسى ئه‌مه‌ريكا ده‌كه‌ين بۆ پشتگيريى به‌رده‌وامى له‌ ‏عێراق و هه‌رێمى كوردستان. ‏ئێمه‌ به‌رژه‌وه‌ندى و به‌هاى هاوبه‌ش لەگەڵ ئەمەریكا كۆمانده‌كاته‌وه‌. ‏پێكه‌وه‌ ده‌توانين ئارامى و ‏سه‌قامگيريى عێراق و به‌رژه‌وه‌نديى‌ هاوبه‌ش بپارێزن.‏

زۆر سوپاس بۆ هاتنتان، ڕۆژێكى خۆش. ‏

به‌ڕێز لۆيد ئۆستن، وه‌زيرى به‌رگريى ئه‌مه‌ريكا:‏

جەنابی سەرۆك، ‏ زۆر خۆشحاڵ بووم كە ئەمڕۆ جەنابتانم بینی. هەستێكی خۆشم هەیە كە ئەمڕۆ لە هەولێرم. بۆ ‏ماوەی دەیان ساڵ شان بە شانی یەكتر لە هەندێك كاتی زۆر سەختدا پێكه‌وه‌ كارمان كردووە. لە ‏سەردەمی ”ئۆپەراسیۆنی دابینكردنی ئارامی” تا شەڕی ئێستا و هاوبەشمان لە دژی داعش بە ‏بەردەوامی پێكه‌وه‌ كارمان كردووە.‏

‎‏ ئەمەریكا و عێراق بە هەرێمی كوردستانیشەوە هەنگاوی زۆر مەزنمان بۆ گەڕانەوەی سەروەریی ‏عێراق ناوە. لە چوارچێوەی هاوپەیمانیی نێودەوڵەتیدا بۆ تێكشكاندنی داعش، زیاتر لە پەنجا هەزار ‏كیلۆمەتری دووجامان لە مۆتەكەی داعش ئازاد كردووە، هەروەها زیاتر لە چوار ملیۆن و پێنجسه‌د ‏هه‌زارمان لە خەڵكی عێراق ڕزگار كردووە.‏

‎بۆیە لە جێی خۆیەتی دەستخۆشی لەو ڕۆڵ و یارمەتیدانە پڕ بەهایە بكەم كە بەتایبەتى لەلایەن ‏پێشمەرگەوە وەك بەشێك لە هێزەكانی ئاسایشی عێراق، لەو جەنگەدا پێشكەش كراوە.‏

‎دەبێت جەخت لەوە بكەمەوە كە هێزەكانی ئەمەریكا ئامادەن لەسەر بانگێشتی حكوومەتی عێراق ‏لە عێراقدا بمێننەوە بۆ پشتگیریكردنی هەڵمەتی شەڕی عێراق دژی داعش. ئێمە خۆشحاڵین كە ‏توانیمان پشتگیری لە هێزەكانی ئێوە بكەین و بەرگری لە خەڵكی عێراق بكەین.‏

‎هەروەها حەز دەكەم پشتگیریی خۆمان بۆ ئەو یاداشتى لێكگەیشتنە ڕابگەیەنين كە وەزارەتی ‏بەرگریی ئەمەریكا ساڵی پار لەگەڵ وەزارەتی پێشمەرگەی ئێوە واژۆی كرد. ئەو یاداشتە جەخت ‏لە ئامادەیيی ئێمە دەكاتەوە بۆ بەردەوامبوون لە دابینكردنی یارمەتیی ئەمنی بۆ هێزەكانی ئێوە و لە ‏هەمان كاتدا بۆ چاكسازیی دامەزراوەیی.‏

‎داعش بەردەوامە لە هەڕەشە لە ژیان و گوزەرانی خەڵكی عێراق، بۆیە هاوبەشی و هاوكاریی ‏بەردەوامی ئێمە زۆر گرنگە، هەروەها هەماهەنگیی هێزەكانی پێشمەرگەی هەرێمی كوردستان ‏لەگەڵ هێزەكانی ئاسایشی عێراقی پێویستە، بەتایبەتی لە لیوا هاوبەشەكاندا.‏

‎بەداخەوە داعش تاكە هەڕەشەی سەر هەرێم نییە. وڵاتە یەكگرتووەكانی ئەمەریكا سەركۆنەی ‏هێرشە بەردەوامەكانی ئێران دەكات كە لەودیوی سنوورەوە دەكرێن. ئەم هێرشانە پێشێلكارین بۆ ‏سەر سەروەریی عێراق، ژیانی عێراقییەكان دەخاتە مەترسییەوە و خەڵكی عێراق لە پێشكەوتن ‏ڕادەگرێت. ‏

ئەمەریكا بەردەوام دەبێت لە پاڵپشتی لە خەڵكی عێراق. عێراق بۆ ئەوەی بتوانێت هەموو تواناكانی ‏خۆی بەكاربهێنێت، پێویستە هەولێر و بەغدا پێكه‌وه‌ كار بۆ بەرژوەندیی هەموو عێراقییەكان بكەن. ‏پێویستە سەركردە كوردەكانیش ناكۆكی و جیاوازییەكانیان بەلاوە بنێن و یەك بگرن بۆ ‏مسۆگەركردنی هەرێمی كوردستانی عێراقی خۆشگوزەران و ئارام. ‏ جەنابی سەرۆك، سوپاس بۆ خانەخوێیی جەنابتان و تیمەكەتان. ‏ سوپاس بۆ ئەو گفتوگۆیە زۆر باشەی كە هەمانبوو و بە پەرۆشییەوە دەڕوانینە بەهێزكردنی زیاتری ‏هاوبەشیمان.‏

The post سه‌رۆك نێچيرڤان بارزانى: به‌رژه‌وه‌ندى و به‌هاى هاوبه‌ش لەگەڵ ئەمەریكا كۆمانده‌كاته‌وه‌‏ appeared first on Presidency of the Kurdistan Region of Iraq.

سه‌ره‌تا له‌ وه‌ڵامی پرسیارێكدا سه‌باره‌ت به‌و په‌یامه‌ی كه‌ سه‌رۆك مه‌سعوود بارزانی له‌ ڕێوڕه‌سمه‌كه‌دا پێشكه‌شی كرد، گوتی: "په‌یامی جه‌نابی سه‌رۆك بارزانی، په‌یامی ئاشتی و په‌یامی یه‌كترقبووڵكردن و په‌یامی پێكه‌وه‌دانیشتن بوو‌. په‌نا به‌خوا ئه‌وه‌ ده‌بێته‌ ده‌ستپێك و سه‌ره‌تایه‌كی باش بۆ ئه‌وه‌ی هه‌موو كێشه‌كان له‌سه‌ر مێزی گفتوگۆ و به‌ دیالۆگ چاره‌سه‌ر بكرێن. پێموایه‌ ئه‌مه‌ گرنگترین په‌یامه‌ كه‌ ئه‌مڕۆ له‌ هه‌رێمی كوردستان ده‌رچوو".

ده‌رباره‌ی دوا پێشهاته‌كانی ناكۆكیی نێوان پارتی دیموكراتی كوردستان و یه‌كێتیی نیشتمانیی كوردستان له‌سه‌ر پرسی هه‌ڵبژاردن، سه‌رۆك نێچیرڤان بارزانی ڕایگه‌یاند: "ئه‌م ده‌ستپێشخه‌رییه‌ی ئه‌مڕۆی جه‌نابی سه‌رۆك ڕوونه‌. داوا ده‌كات كه‌ هه‌موو لایه‌نه‌كان پێكه‌وه‌ دانیشن. له‌و بڕوایه‌دام كه‌ ئه‌مه‌ ده‌ستپێكێكی باش ده‌بێت بۆ ئه‌وه‌ى‌‌ هه‌موو كێشه‌كان به‌ دیالۆگ له‌نێوان هه‌موو هێزه‌ سیاسییه‌كانی كوردستاندا چاره‌سه‌ر ببێت".

سه‌باره‌ت به‌ كۆبوونه‌وه‌ی لایه‌نه‌ سیاسییه‌كان بۆ چاره‌سه‌ركردنی ناكۆكییه‌كان، به‌ڕێزیان ئاشكرای كرد: "گرنگ ئه‌وه‌یه‌ لایه‌نه‌كان كۆببنه‌وه‌، له‌ هه‌ر شوێنێك كۆببنه‌وه‌ ئێمه‌ پشتگیری ده‌كه‌ین، بانگه‌وازيی ئه‌مڕۆی جه‌نابی سه‌رۆك بارزانی ئه‌وه‌ بوو كه‌ به‌ زووترین كات كۆببنه‌وه‌".

ده‌رباره‌ی ئه‌وه‌ی كه‌ په‌یامی بۆ ئه‌نجامدانی هه‌ڵبژاردن چییه‌ و ئه‌گه‌ری ئه‌نجامدان و ئه‌نجامنه‌دانی چه‌نده‌؟ سه‌رۆك نێچیرڤان بارزانی گوتی: وه‌ك ده‌سه‌ڵاتی خۆم وه‌ك سه‌رۆك هه‌رێم، ڕۆژی هه‌ڵبژاردنم دیاری كردووه‌ به‌پێی ئه‌ركی یاسایی، ئه‌وه‌ی دیكه‌ له‌سه‌ر په‌رله‌مان ده‌مێنێته‌وه‌ كه‌ ده‌بێت كۆمسیۆن سه‌رله‌نوێ دابڕێژرێته‌وه‌ و كار بكرێت. ئێستا چاوه‌ڕێی ئه‌و هه‌نگاوانه‌ین، هیوادارین ئه‌م هه‌نگاوانه‌ دوای ئه‌وه‌ی هه‌موو لایه‌نه‌كان پێكه‌وه‌‌ دابنیشن، ئه‌و هه‌نگاوانه‌ش چاره‌سه‌ر بكرێن و هه‌ڵبژاردن له‌و واده‌یه‌‌ی كه‌ دامانناوه‌، ئه‌نجام بدرێت".

له‌ وه‌ڵامی پرسیارێكی دیكه‌شدا سه‌باره‌ت به‌وه‌ی كه‌ ئه‌م ڕێككه‌وتنه‌ تا چه‌ند كاریگه‌ری ده‌بێت له‌ به‌غدا، به‌ڕێزیان ئاشكرای كرد: "ڕێككه‌وتنی هه‌رێمی كوردستان له‌گه‌ڵ به‌غدا له‌ چوارچێوه‌ی حكوومه‌تى هه‌رێمی كوردستاندا كراوه‌، به‌ڵام ڕێككه‌وتنێكی دیكه‌ش كراوه‌ كه‌ ڕێككه‌وتنی پێكهێنانی حكوومه‌تی عێراقه‌، ئه‌ويش هاوپه‌يمانيى به‌ڕێوه‌بردنى ده‌وڵه‌ته‌ كه‌ یه‌كێتیی نیشتمانیی كوردستان و پارتی دیموكراتی كوردستان هه‌ردووكیان پێكه‌وه‌ تيايدا به‌شدارن. بێگومان هه‌رچه‌ند ئێمه‌ وه‌ك هێزه‌ سیاسییه‌كانی كوردستانی پێكه‌وه‌ بین، زیاتر ده‌توانین ده‌سته‌به‌ری مافه‌كانی هه‌رێمی كوردستان بكه‌ین. تا ئێستا له‌ چوارچێوه‌ی هاوپه‌يمانيى به‌ڕێوه‌بردنى ده‌وڵه‌تدا، یه‌كێتی و پارتی و ئه‌و لایه‌نانه‌ی كه‌ به‌شدارن له‌ به‌غدا به ‌ڕاستی هه‌ماهه‌نگییه‌كی باش كراوه‌ له‌وێ، هیوادارم له‌ كوردستانیش ئێمه‌ شاهدی فه‌سلێكی نوێ بین له‌ ڕێككه‌وتن و لێكگه‌یشتن و له‌ پێكه‌وه‌كاركردن بۆ خزمه‌تی هه‌موو كوردستان و هه‌موو عێراق".

ده‌رباره‌ی ئه‌وه‌ی كه‌ پێشبینی ده‌كرێت پرۆژه‌یاسای بودجه‌ی عێراق له‌م مانگه‌دا په‌سه‌ند بكرێت، سه‌رۆك نێچیرڤان بارزانی ڕایگه‌یاند: "ئه‌وه‌ی كه‌ دوێنی له‌ هاوپه‌يمانيى به‌ڕێوه‌بردنى ده‌وڵه‌ت بڕیاری له‌سه‌ر دراوه‌، ئه‌وه‌یه‌ كه‌ كاتێكی دیاریكراو دانراوه‌ كه‌ تا هه‌ڤده‌ و هه‌ژده‌ی ئه‌م مانگه‌ بودجه‌ په‌سه‌ند بكرێت".

The post سه‌رۆک نێچیرڤان بارزانی: چاوه‌ڕێی هه‌نگاوه‌کانین بۆ ئه‌نجامدانی هه‌ڵبژاردن appeared first on Presidency of the Kurdistan Region of Iraq.

"هەموومان هەوڵمان داوە، مەسەلە ئەوە نییە لایەنێك بێت، سەرۆك وەزیرانی خۆمان بە بەردەوام لەگەڵ سەرۆك وەزیرانی عێراق لەسەر هێڵه‌ و بەندە خۆم لەسەر هێڵم، بێگومان بۆ هەرێمی كوردستان و حكوومەتی هەرێمی كوردستان، ئەم مەسەلەیە مەسەلەیەكی ڕەوایە و مافى خۆیانە، ئەوەی گرنگه‌ ئه‌وه‌يه‌ كە نابێت پرسی مووچە تێكەڵی هیچ بابەتێك بكرێت. حكوومەتی هەرێمی كوردستان هەر پابه‌ندييه‌كى لە ماوه‌ی پێش یاسای بودجەدا، هەمووی جێبەجێ كردووە، بەوپەڕی شەفافییەتیشەوە لەگەڵ بەغدا هەڵسوكەوتی كردووە. لەو باوەڕەداین بەغداش هەر بەم شێوەیە هەڵسوكەوت لەگەڵ هەرێمی كوردستاندا بكات. پرسی مووچە بابەتێك نییە هەر قسه‌ى لەسەر بكرێت، مافی خەڵكی هەرێمی كوردستانە وەك بەشێك لە هاووڵاتیانی عێراق كە دەبێت حكوومەتی فیدراڵى بۆ مووچەی فەرمانبەرانی هەرێمی كوردستان بە زووترین كات ئەو كێشەیە چارەسەر بكات، هەر بۆ ئەم مەبەستە لەسەر هێڵين، لەم نزیكانەش شاندێكی پایەبەرز لە هەرێمی كوردستانه‌وه‌ بە سەرۆكایەتیی خودی به‌ڕێزان سەرۆكی حكوومەت و جێگرەكەی و وەزیری دارایی سەردانی بەغدا دەكەن و هیوادارین ئەم كێشانە و كێشەكانی دیكەش بە لێكگەیشتن لەگەڵ بەغدا چارەسەر بكرێن.

دەربارەی ئەوەی كە هەڵوێستی هەرێمی كوردستان بۆ قۆناغی داهاتوو چی دەبێت، سەرۆك نێچیرڤان بارزانی ئاشكرای كرد:

"ئەم حكوومەتەی ئێستا كاتێك پێكهێنرا لە ئەنجامی گفتوگۆیەكی دورودرێژ لەنێوان هەموو لایەنە سیاسییەكانی عێراقدا دروست بووە. كورد بەشدار بووە، سوننە بەشدار بووە و شیعەش بەشدار بووە. ئێمە ڕێككەوتنێكی نووسراومان هەیە بۆ بەشداریكردن لەم حكوومەتەدا و ئێمە بەشێكی سه‌ره‌كين لەم حكوومەتە، لەبەر ئەوە دەبێت هەموو هەوڵێكی خۆمان بدەین و ئەو كێشانەی كە هەن بە دایەلۆگ و گفتوگۆ چارەسەر بكەین لەگەڵیان، چونكە ئێمە بەشێكی سه‌ره‌كين و بەشێكی سه‌ره‌كين لە پێكهێنانی ئەم حكوومەتە. پێویستە ئەم پرسە لە بەغدا زۆر بە باشی چارەسەر بكرێت. دەبێت مافی مووچەخۆرانی هەرێمی كوردستان بدرێت، واتە ئەمە زیاتر مەبەستە كە جێبەجێ بكرێت.

سەبارەت بە هەڕەشەكانی كۆماری ئیسلامیی ئێران بۆ هێرشكردنە سەر بارەگاكانی حزبە ئۆپۆزسيۆنه‌كان و هەوڵی هەرێمى كوردستان بۆ چارەسەركردنی ئەم بابەتە، بەڕێزیان گوتی:

"ڕێككەوتنێكی ئەمنی لە نێوان بەغدا و تاراندا ئیمزا كراوە و ئێمە لە هەرێمی كوردستان وەك بەشێك لە عێراق پابەندی ئەو ڕێككەوتنەین و نامانەوێ هەرێمی كوردستان سەرچاوەی هەڕەشە بێت بۆ هیچ یەك لە دراوسێكانمان، نە بۆ ئێران و نە بۆ توركیا و نە بۆ هیچ لایەنێك. لەم چوارچێوەیەدا لە هەماهەنگی و هاوكاری لەگەڵ بەغدا هەندێك هەنگاوی گرنگ نراوە و هیوادارین ئەم هەنگاوانە ببنە هۆى ئەوەی هیچ كێشەیەكی ئەمنی و سەربازی دروست نەبێت. من خۆم باوەڕ ناكەم هیچ بەهانەیەك بۆ كردەوەیەكی سەربازی هەبێت".

دواتر لە وەڵامی پرسیارێكدا دەربارەی پرۆسەی هەڵبژاردن له‌ هه‌رێمى كوردستان، سەرۆك نێچیرڤان بارزانی دووپاتی كردەوە:

"لە پرسی هەڵبژاردن خۆتان دەزانن كێشەیەك دروست بوو و دوای ئەوە ڕۆژی هەڵبژاردنم دەستنیشان كردووە. ئێستا ئەم بابەتە پەیوەندی بە كۆمسیۆنی هەڵبژاردنی عێراقەوە هەیە كە نامەشم بۆیان نووسیوە و چاوەڕوانین ئەوان دەست بە هەنگاوی كردەیی بكەن بۆ بەڕێوەبردنی هەڵبژاردن و لە هەموو لایەنەكانەوە پابەندین بەم بابەتەوە.

ده‌رباره‌ى ئه‌و داتايانه‌ش كه‌ حكوومه‌تى هه‌رێمى كوردستان بۆ به‌غداى ناردووه‌، به‌ڕێز سه‌رۆكى هه‌رێمى كوردستان گوتى:

"نەخێر ئەوە ڕاست نییە كه‌ ده‌ڵێن داتاكان دروست نين، دەتوانم پێتان بڵێم حكوومەتی هەرێمی كوردستان بەوپەڕی شەفافییەتەوە مامەڵەی لەگەڵ بەغدا كردووە، هەموو داتاكانیش داتای دروستن و هیچ داتایەكیش نییە كە بە هەڵە ڕەوانەی بەغدا كرابێت. هیوادارین دیسانەوە ئەم بابەتە تێكەڵ بە بابەتی سیاسی نەكرێت، پرسی مووچەی هاووڵاتیانی هەرێمی كوردستان، مافی هاووڵاتیانی هەرێمی كوردستانه‌ وەك دەستووری عێراق باسی دەكات. ئێمە ئەو چاوەڕوانییە لە سەرۆك وەزیرانی عێراق وەك سەرۆك وەزیرانی هه‌موو عێراق دەكەین كە پێویستە ئەم بابەتە بە زووترین كات چارەسەر ببێت. كێشەكانی ئێمە لەگەڵ بەغدا تەنیا پرسی مووچە نییە، كێشەی ماددەی سەد و چلمان هەیە كە بۆ ئێمە زۆر گرنگە، پرسی ڕێككەوتنی شەنگال هەیە كە بۆ ئێمه‌ زۆر گرنگە و دەبێت چارەسەر بكرێت. له‌وە گرنگتر ئەوەی كە دەبێت بە ڕاستی چارەسەر بكرێت ئەوەیە ئایا سیستمی عێراق سیستمێكی فیدراڵييه‌، یان سیستمێكی مەركەزییە؟ ئەو مامەڵەیەی ئێستا لەگەڵ هەرێم دەكرێت، مامەڵەیەكی فیدراڵی نییە و هیوادارین لە هاوكاری لەگەڵ بەغدا بگەینە لێكگەیشتنێكی هاوبەش لەسەر پرسی سیستمی فیدرالی لە عێراق".

سەبارەت بە هەوڵەكان بۆ ئاساییكردنەوە و نەهێشتنی ناكۆكییەكانی نێوان پارتی و یەكێتی، بەڕێزیان گوتی:

"گەر سەیری هەموو قسەكانم بكەن لە چەندین ساڵی ڕابردوو، هەمووى داكۆكييه‌ و ئێستاش داكۆكييه‌ لەسەر ئەوەی هه‌تا ئێمە تا ڕادەیەكی زۆر لەنێو خۆماندا بە یەكێتی و پارتی و لایەنەكانەوە هەموومان تێگەیشتنێكی دروستمان لەسەر دۆخه‌كه‌ نەبێت و پێكەوە نەبین، بەردەوام ئەم كێشانە دێنە پێش و چارەسەریش تەنیا ئەوەیە كە دەبێت زمانێكی هاوبەش پەیدا بكەین بۆ مامەڵەكردن و چارەسەركردنی كێشەكان لەناوخۆ و لەگەڵ عێراقیش، چونكە با پێتان بڵێم، پرسی بودجه‌ پەیوەندی بە یەك لایەنەوە نییە، مەسەلە ئەوە نییە بڵێی پەیوەندی بە یەك حزبەوە هەبێت، ئەمە پەیوەندی بە هەموو هەرێمی كوردستانەوە هەیە و هەموو لایەنە سیاسیيەكان و گەلی كوردستان بە هەموو پێكهاتەكانییەوە دەبێت لەسەر ئەمە یەك هەڵوێست بێ و پشتگیریی تەواوی حكوومەتی هەرێمی كەوردستان بكات".

دەربارەی ئەوەی كە ئایا لەمبارەیەوە هیچ كۆبوونەوەیەك لە سەرۆكایەتیی هەرێمی كوردستان ئەنجام دەدرێت، بەڕێزیان ئاشكرای كرد:

"نەخێر تا ئێستا نە".

دەربارەی پرسی یەكخستنەوەی پێشمەرگە و سستيی هەنگاوەكانی ئەم پرۆسەیە و نیگەرانیی هاوپەیمانان لەمبارەیەوە و هەڵوێستی ئەمەریكا دەربارەی پەیوەندییەكانی نێوان بەغدا و هەولێر، سەرۆك نێچیرڤان بارزانی ئاشكرای كرد:

"پرسی پێشمەرگە بابەتێكی گرنگە و گلەیيیەكی گەورە هەیە، بەتایبەتی گلەیيی گەورە لە پارتی و یەكێتی هەیە، ئەمەریكییەكان گلەییيان هەیە كە پرۆسەكە زۆر بە خاوی دەڕوات، ڕاستیشە زۆر بە خاوی دەڕوات، بەڵام ئەوە نییە كە هیچ نەكراوە، شت كراوە، بەڵام ئەو هەنگاوانەی كە تا ئێستا لە یەكگرتنەوەی هێزی پێشمەرگە نراون، هەنگاوی گەورە نین. هیوادارین ئەم هەنگاوانە زیاتر پەره‌ی پێ بدرێت و ئەم هێزانە ببنە یەك. ڕۆڵی ئەمەریكا ئەوەیە كە بەردەوام هەوڵی ئەوە دەدەن كێشەكانی نێوان هەرێم و بەغدا چارەسەر بكرێن و ڕۆڵی ئەمەریكا ڕۆڵێكی یارمەتیدەرە بۆ چارەسەركردنی كێشەكان."

سەبارەب بە ڕۆڵی به‌ڕێزيان بۆ چاره‌سه‌ركردنى كێشه‌كان، گوتی:

"وەك بەرپرسیاريه‌تیی خۆم، بەڵێ ئێمە ڕۆڵی خۆمان دەبینین و هەموو لایەكمان لە هەرێمی كوردستان دەبێت ئەو ڕۆڵە ببینین بۆ چارەسەركردنی كێشەكان."

لە وەڵامی پرسیارێكی دیكەدا سەبارەت بەوەی كە ئایا هەرێمی كوردستان لە پرسی ئابووريدا شكستی هێناوە، سەرۆك نێچیرڤان بارزانی ئاشكرای كرد:

"پێموانییە هەرێمی كوردستان شكستی هێنابێت لەو بابەتە. سەیری دۆسیەكانی پێشوو بكەن لەو پرسەدا ئیشی زۆر باش كراوە، كێشەش هەبوو، كێشەكانیش دەبێت بە گفتوگۆ و دایەلۆگ چارەسەر بكرێن، بەڵام لەم پرۆسەیەدا هەرێمی كوردستان شكستی نەهێناوە."

لە وەڵامی كۆتا پرسیاریشدا سەبارەت بە ئەگەری سەردانی بەڕێزیان بۆ بەغدا بەمەبەستی چارەسەركردنی كێشەكان، بەڕێزیان گوتی:

"وەك پێمگوتن بەڕێزان سەرۆك وەزیران و جێگری سەرۆك وەزیرانی هەرێمی كوردستان سەردانی بەغدا دەكەن، هەركاتێكیش پێویست بێت، بەڵی سەردانی بەغداش دەكەین. پرسی چوونی ئێمە بۆ بەغدا زۆر ئاساییيە و ئێمە لەم وڵاتەدا دەژین، ئێمە لەم جوگرافیایەكدا دەژین كە جوگرافیای عێراقه‌ و ئێمە بەشێكین لەم جوگرافیایەی عێراق و دەبێت سەردانی ئێمە زۆر بە ئاسایی وەربگیرێت و هەركاتێك پێویست بوو بچینە بەغدا، دەچینە بەغدا."

The post سه‌رۆك نێچيرڤان بارزانى: ده‌بێ كێشه‌كان به‌ لێكگه‌يشتن چاره‌سه‌ر بكرێن appeared first on Presidency of the Kurdistan Region of Iraq.

سه‌ره‌تا سه‌رۆك نێچیرڤان بارزانی گوتی "ئه‌مڕۆ له‌گه‌ڵ جه‌نابی سه‌رۆك ماكرۆن كۆبوونه‌وه‌یه‌كی باشمان هه‌بوو و باسمان له‌ كۆمه‌ڵێك بابه‌ت كرد له‌وانه‌ بره‌ودان به‌ په‌یوه‌ندییه‌كانی عێراق و هه‌رێمی كوردستان له‌گه‌ڵ فه‌ره‌نسا، هه‌روه‌ها وه‌ك هه‌موو لایه‌كتان ئاگادارن فه‌ره‌نسا ڕێككه‌وتنێكی ستراتیژی له‌گه‌ڵ عێراقدا هه‌یه‌، له‌م كۆبوونه‌وه‌یه‌دا جه‌ختمان له‌سه‌ر ئه‌وه‌ كرده‌وه‌ كه‌ پێویسته‌ به‌ زووترین كات هه‌ردوولا پابه‌ند بین به‌و ڕێككه‌وتنه‌ ستراتیژیه‌وه‌‌، هه‌روه‌ها وه‌ك ده‌زانن فه‌ره‌نسا ڕۆڵێكی گرنگی هه‌بووه‌، فه‌ره‌نسا یارمه‌تیده‌رێكی سه‌ره‌كیی عێراق بووه‌ چ له‌ڕووی سیاسی، چ له‌ڕووی سه‌ربازییه‌وه‌، له‌ شه‌ڕی داعش و له‌ هه‌موو ئه‌و وێستگانه‌ی كه‌ له‌ڕووی سیاسییه‌وه‌ پێویست بووه‌، پاڵپشتی و پشتگیرییه‌كی ته‌واوی عێراق و هه‌رێمی كوردستانی كردووه‌ و له‌و كۆبوونه‌وه‌یدا سوپاسی سه‌رۆك ماكرۆنمان كرد. هه‌روه‌ها باسمان له‌ په‌یوه‌ندیی هه‌ولێر و به‌غداش كرد و داكۆكيمان له‌وه‌ كرده‌وه‌ كه‌ پێویسته‌ ئه‌و كێشانه‌ی هه‌ن‌ له‌نێوان هه‌ولێر و به‌غدا به‌ گفتوگۆ و لێكگه‌یشتنی به‌غدا و هه‌ولێر چاره‌سه‌ر بكرێن. سه‌رۆك ماكرۆن دووپاتی پایه‌ندیی فه‌ره‌نسای كرده‌وه‌ بۆ پشتگیری و پاڵپشتيی عێراق و هه‌رێمی كوردستان."

دواتر له‌ وه‌ڵامی پرسیارێكدا ده‌رباره‌ی گفتوگۆی هه‌ولێر ـ به‌غدا و یه‌كلاییكردنه‌وه‌ی دۆسییه‌كانی نێوان هه‌ردوولا و هه‌نارده‌كردنه‌وه‌ی نه‌وت، سه‌رۆك نێچیرڤان بارزانی ڕایگه‌یاند "ئه‌م بابه‌ته‌ پێش ئه‌وه‌ی كێشه‌ی نێوان فه‌ره‌نسا و عێراق بێت، كێشه‌یه‌كه‌ له‌نێوان هه‌رێمی كوردستان و به‌غدادا، به‌ڵام ئه‌وه‌ی له‌ سه‌رۆك ماكرۆن بیستم، ئه‌مڕۆ زیاتر جه‌ختی له‌وه‌ كرده‌وه‌ كه‌ ئه‌و‌ چۆن ده‌توانێت یارمه‌تیده‌ر بێت بۆ هه‌ردوولا تا بتوانن كێشه‌كانیان چاره‌سه‌ر بكه‌ن؟ له‌م كۆبوونه‌وه‌یه‌دا باسی پرسی نه‌وتیشمان كرد و خۆتان ده‌زانن له‌م پرسه‌دا توركیا ئاماده‌یى پیشانداوه‌ بۆ ئه‌وه‌ی ڕێگه‌ بدات نه‌وته‌كه‌ هه‌نارده‌ بكرێته‌وه‌ و ئێستا له‌سه‌ر به‌غدا ماوه‌ته‌وه‌. شاندی هه‌رێمی كوردستان ئێستا له‌گه‌ڵ به‌غدا له‌ گفتوگۆیه‌كی چڕدایه‌ بۆ ئه‌وه‌ی ئه‌و كێشانه‌ چاره‌سه‌ر ببن. به ‌هیوای ئه‌وه‌ی‌ به ‌زووترین كات ده‌ست به‌ هه‌نارده‌كردنه‌وه‌ی نه‌وتى هه‌رێمى كوردستان بكرێته‌وه".

سه‌باره‌ت به‌ هه‌ڵبژاردنی هه‌رێمی كوردستان و ده‌نگۆی پاشخستنی، به‌ڕێزیان ئاشكرای كرد "له‌م كۆبوونه‌وه‌ی ئه‌مڕۆدا باسی ئه‌و بابه‌ته‌مان نه‌كرد، به‌ڵام ئه‌وه‌ی جه‌نابت باسی ده‌كه‌ی كه‌ ئێمه‌ و یه‌كێتی ڕێككه‌وتبین له‌سه‌ر ئه‌وه‌ی هه‌ڵبژاردنه‌كان دوا بخرێت، نه‌خێر شتی وا نییه‌، ئێمه‌ وه‌ك ئه‌و ئه‌ركه‌ی له‌سه‌ر شانمان بووه‌، وه‌ك سه‌رۆكایه‌تیی هه‌رێم و سه‌رۆكی هه‌رێم، ڕۆژی هه‌ڵبژاردنمان ده‌ستنیشان كردووه‌ و خۆمان پابه‌ندی ئه‌وه‌ین، هه‌موو لایه‌كیش ده‌بێت پابه‌ند بێت به‌وه‌ی هه‌ڵبژاردن له‌ كاتی خۆیدا بكرێت. هه‌ڵبژاردن بابه‌تێكی گرنگه‌ و په‌یوه‌ندیی به‌ شه‌رعییه‌تی هه‌رێمی كوردستانه‌وه‌ هه‌یه‌ و هیچ له‌گه‌ڵ ئه‌وه‌ نین، له‌گه‌ڵ هیچ لایه‌نێكیش ڕێكنه‌كه‌وتووین و باسمان له‌وه‌ نه‌كردووه‌ كه‌ هه‌ڵبژاردنه‌كان دوا بخرێن. هه‌ر له‌م چوارچێوه‌یه‌شدا له‌وانه‌یه‌ ئه‌م هه‌فته‌یه‌ كۆبوونه‌وه‌یه‌كمان ده‌بێت له‌گه‌ڵ برایانی یه‌كێتیی نیشتمانی و ئه‌م بابه‌تانه‌ و ئه‌و بابه‌تانه‌ی په‌یوه‌ندییان به‌ هه‌رێمی كوردستانه‌وه‌ هه‌یه‌ له‌م هه‌فته‌یه‌دا په‌نا به ‌خوا له‌گه‌ڵ برایانی یه‌كێتی باس ده‌كه‌ین. به ‌هیوای ئه‌وه‌ی بگه‌ینه‌ چاره‌سه‌رێكی گونجاو بۆ هه‌موو ئه‌و كێشانه‌ی كه‌ هه‌ن‌".

ده‌رباره‌ی هۆكاری سه‌ردانی به‌ڕێزیان بۆ وه‌زاره‌تی به‌رگریی فه‌ره‌نسا و بانگهێشتكردنی سه‌رۆك ماكرۆن بۆ سه‌ردانی هه‌رێمی كوردستان، به‌ڕێز سه‌رۆكی هه‌رێمی كوردستان گوتی "له‌ به‌رنامه‌ی ئێمه‌دا بوو وه‌زیری ده‌ره‌وه‌ی فه‌ره‌نساش ببینین، به‌ڵام وه‌ك ئاگادارن به‌ڕێز وه‌زیری ده‌ره‌وه‌ لێره‌ نییه‌ و وه‌زیری به‌رگریی فه‌ره‌نسا پێشتریش سه‌ردانی هه‌رێمی كوردستانی كردووه‌، ئێمه‌ش له‌م چوارچێوه‌یه‌دا و بۆ ئه‌وه‌ی زیاتر باسی بابه‌تی ئه‌منيی عێراق و هه‌رێمی كوردستان بكه‌ين، سه‌رۆك ماكرۆن خۆیشی پێشنیاری ئه‌وه‌ی كرد له‌گه‌ڵ وه‌زیری به‌رگریی قسه‌ بكه‌ین له‌سه‌ر ئه‌و بابه‌تانه‌. هه‌روه‌ك ئاگادارن بڕیار وا بوو كۆنفرانسی سێيه‌مى به‌غدا ئه‌نجام بدرێت، ئێستا ئه‌و كۆنفرانسه‌ دوا خراوه‌، ئه‌وه‌ی له‌ جه‌نابی سه‌رۆك ماكرۆن تێگه‌یشتم ئه‌و پابه‌نده‌ به‌وه‌ی سه‌ردانی عێراق بكات و له‌ چوارچێوه‌ی سه‌ردانيدا بۆ عێراق، بانگهێشتم كرد و داوام لێ كرد سه‌ردانی هه‌رێمی كوردستانیش بكات،‌ به‌ خۆشحاڵییه‌وه‌ جه‌نابیان قبووڵی كرد له‌ چوارچێوه‌ی سه‌ردانيدا بۆ به‌غدا، سه‌ردانی هه‌رێمی كوردستانیش ده‌كات".

له‌ وه‌ڵامی پرسیارێكی دیكه‌دا‌ سه‌باره‌ت به‌ باسكردنی كێشه‌كانی عێراق و ناوچه‌كه‌ و چاره‌سه‌ركردنی پرسی مووچه‌ و بودجه‌ی هه‌رێمی كوردستان، سه‌رۆك نێچیرڤان بارزانی ڕایگه‌ياند "بێگومان ته‌وه‌ری گفتۆگۆكانمان ته‌نیا پرسی عێراق نه‌بوو. بێگومان ئه‌وه‌ی ئێستا له‌ ناوچه‌كه‌ ده‌گوزه‌رێ به‌ شێوه‌یه‌ك له‌ شێوه‌كان كاریگه‌ری له‌سه‌ر عێراق و هه‌رێمی كوردستانیش هه‌یه‌، ئه‌مه‌ ته‌وه‌رێكى سه‌ره‌كی بوو له‌ گفتوگۆی به‌نده‌ له‌گه‌ڵ جه‌نابی سه‌رۆك ماكرۆن، هه‌روه‌ك به‌ر له‌ كۆبوونه‌وه‌ ئه‌و خۆیشی ئاماژه‌ی پێكرد. ئێمه‌ به‌ وردی له‌سه‌ر ئه‌م بابه‌ته‌ قسه‌مان كردووه‌. له‌سه‌ر بابه‌تی مووچه‌، بێگومان وه‌ك ئاگادارن و پێشتریش گوتوومه‌ و ده‌مه‌وێ جه‌ختى لێ بكه‌مه‌وه‌، حكوومه‌تی هه‌رێمی كوردستان به‌ هه‌موو شێوه‌یه‌ك چۆته‌ پێش له‌وه‌ی به‌ شه‌فافیه‌تیش له‌سه‌ر ئه‌م بابه‌ته‌ هه‌ڵسوكه‌وتی كردووه‌ و هه‌موو داتاكان به‌ ڕێكوپێكی له‌گه‌ڵ به‌غدا باس كراون. ئه‌وه‌ی ده‌مه‌وێ بڵێم ئێستا به‌ ڕاستی هیچ به‌هانه‌یه‌ك نییه‌ بۆ ئه‌وه‌ی به‌غدا مووچه‌ی مووچه‌خۆرانی هه‌رێمی كوردستان وه‌ك به‌شێك له‌ عێراق نه‌نێرێت. ئێمه‌ پابه‌ند بووین به‌ هه‌موو ڕێككه‌وتنه‌كانه‌وه‌ و چاوه‌ڕوانیی هه‌رێمی كوردستانیش له‌ به‌غدا ئه‌وه‌یه‌ ئه‌م بابه‌ته‌ ده‌بێت به‌ زووترین كات چاره‌سه‌ر بكرێت. به‌ هیچ شێوه‌یه‌ك ناكرێت بۆ ماوه‌یه‌كی دوورودرێژ پرسی مووچه‌ی خه‌ڵك ببێته‌ هه‌واڵی میدیاكان چ له‌ عێراق، چ له‌ هه‌رێمی كوردستان. چاوه‌ڕوانیی ئێمه‌ له‌ به‌غدا ئه‌وه‌یه‌ و هیوادارین ئه‌م كێشه‌یه‌ به‌ زووترین كات چاره‌سه‌ر بكرێت".

ده‌رباره‌ی ئه‌گه‌ری نزیكبوونه‌وه‌ی هه‌نارده‌كردنه‌وه‌ی نه‌وتی هه‌رێمی كوردستان و ڕێگرییه‌كانى به‌رده‌مى، به‌ڕێزیان ئاشكرای كرد "ئه‌وه‌ی ئێستا هه‌یه‌ كێشه‌كه‌ به‌غدایه‌، چونكه‌ توركیا باسی كردووه‌ و ڕایگه‌یاندوه‌ كه‌ ئه‌وان ئاماده‌ن و قبووڵی ده‌كه‌ن، ئێستا له‌سه‌ر ئه‌وه‌ ماوه‌ته‌وه‌ هه‌ندێك ڕێكار هه‌یه‌ ده‌بێت له‌گه‌ڵ به‌غدا ڕێككه‌وتنیان له‌سه‌ر بكرێت، وه‌ك ئه‌وه‌ی كۆمپانیاكان، ئه‌و كۆمپانیایانه‌ی له‌ هه‌رێمی كوردستان نه‌وت ده‌رده‌هێنن، كۆنتراكته‌كانی هه‌رێمی كوردستان جیاوازه‌ له‌گه‌ڵ ئه‌وه‌ی له‌ عێراق هه‌یه‌، ئه‌وه‌ی عێراق هه‌يه‌ پێی ده‌ڵێن سێرڤس، هی ئێمه‌ وا نییه‌، هى ئێمه‌ هه‌موویان هاوبه‌شن، به‌ هاوبه‌شی له‌گه‌ڵ كۆمپانیاكان كردوومانه‌. وه‌ك نموونه‌ ئه‌وان له‌ یاسای بودجه‌دا بۆ هه‌ر به‌رمیلێك له‌ نه‌وتی كوردستان ته‌نیا شه‌ش دۆلاریان داناوه‌ كه‌ زۆر زۆر كه‌مه‌، ئه‌مه‌ پێویسته‌ زیاد بكرێت، چونكه‌ بۆ خۆیان ئه‌مه‌یان داناوه‌ به‌ زیادیشه‌وه،‌ به‌ڵام بۆ هه‌رێمی كوردستان دایاننه‌ناوه‌ و یه‌كێك له‌ كێشه‌كانه‌ كه‌ ده‌بێت ئه‌م كێشه‌ ته‌كنیكییه‌ له‌گه‌ڵ به‌غدا چاره‌سه‌ر بكرێت. تا ئه‌م كاته‌ش ناتوانم بڵێم كێشه‌كه‌ سیاسییه‌ و به‌غدا ناهێڵێت ئه‌و نه‌وته‌ بڕوات. به‌ بۆچوونی من كێشه‌كه‌ كێشه‌یه‌كی ته‌كنیكییه‌ كه‌ ده‌بێت چاره‌سه‌ری گونجاوی بۆ بدۆزینه‌وه‌ له‌نێوان هه‌رێمی كوردستان و به‌غدادا. به‌ ڕاگرتنی هه‌نارده‌كردنی نه‌وت له‌ هه‌رێمی كوردستان ژماره‌یه‌ك به‌ نزیكه‌ی پێنج ملیار دۆلار ئێستا زیان به‌ر عێراق كه‌وتووه‌. واته‌ ده‌كرا هه‌رێمی كوردستان له‌م پرسه‌دا یارمه‌تیده‌ر بێت، هه‌نارده‌نه‌كردنی نه‌وت ته‌نیا زیانی بۆ هه‌رێمی كوردستان نییه‌، ئه‌مه‌ زیانێكه‌ بۆ هه‌موو عێراق، هیوادارین به‌غداش هه‌ر به‌و شێوه‌یه‌ بیبینێت و چاره‌سه‌ری گونجاو بدۆزێته‌وه‌ و ئه‌و بابه‌ته‌ ده‌بێت به‌ زووترین كات چاره‌سه‌ر بكرێت".

سه‌باره‌ت به‌ كاریگه‌ریی كێشه‌كانی ناوچه‌كه‌ له‌سه‌ر هه‌رێمی كوردستان، په‌یوه‌ندییه‌كانی هه‌رێم و فه‌ره‌نسا بۆ پاراستنی هه‌رێمی كوردستان له‌و كێشانه‌ و بوونى ترس له‌سه‌ر قه‌واره‌ی هه‌رێمی كوردستان، به‌ڕێز سه‌رۆكی هه‌رێمی كوردستان گوتی "ئه‌م كێشه‌یه‌ی كه‌ ئێستا له‌ ناوچه‌كه‌ هه‌یه‌، بێگومان هه‌ر ئه‌وه‌نده‌ نییه‌ ته‌نیا په‌یوه‌ندی به‌و شوێنه‌وه‌ هه‌بێت كه‌ كێشه‌ی تێدایه‌. بێگومان كاریگه‌ری له‌سه‌ر هه‌موو ناوچه‌كه‌ هه‌یه‌ و هه‌ڵوێستی ئێمه‌ كه‌ له‌گه‌ڵ جه‌نابی سه‌رۆك ماكرۆنیش باسمان كرد، ئه‌وه‌یه‌ ده‌بێت به‌ زووترین كات پرسی هاوكاریی مرۆیی بگاته‌ خه‌ڵك له‌ غه‌ززه‌، ئه‌مه‌ هه‌نگاوی یه‌كه‌مه‌. پێمان وایه‌ پێویسته‌ ئه‌وانه‌ی له‌ ده‌ست بزووتنه‌وه‌ی حه‌ماسیشدان ده‌بێت ئازاد بكرێن و ده‌بێت ڕێگه‌ خۆش بكرێت بۆ ئه‌وه‌ی له‌ درێژمه‌ودادا چاره‌سه‌رێكی ستراتیژی بۆ ئه‌م پرسه‌ بدۆزرێته‌وه‌. به‌ بۆچوونی ئێمه‌ چاره‌سه‌ری دروست، چاره‌سه‌ری دوو ده‌وڵه‌ته‌. دوو ده‌وڵه‌ت له‌وێ، ئه‌مه‌ چاره‌سه‌رێكی ستراتیژییه‌ كه‌ پێمان وایه‌ تاكه‌ چاره‌سه‌ره‌. بۆ هه‌موو لایه‌ك ئه‌وه‌ ئاشكرا بوو كه‌ شه‌ڕ كێشه‌كه‌ چاره‌سه‌ر ناكات. ئه‌م كێشه‌یه‌ به‌ ساڵ و زه‌مان له‌و ناوچه‌یه‌دا هه‌یه‌، به‌ڵام ئیسبات بوو كه‌ شێوه‌ی كێشه‌كه‌ ئه‌وه‌ نییه‌ به‌ سه‌ربازی چاره‌سه‌ر بكرێت و ده‌بێت به‌ شێوه‌یه‌كی سیاسی چاره‌سه‌ر بكرێت. پێمانوایه‌ چاره‌سه‌ره‌كه‌ش پێكهێنانی دوو ده‌وڵه‌ته‌. نه‌خێر هیچ مه‌ترسییه‌ك له‌سه‌ر قه‌واره‌ی هه‌رێمی كوردستان نییه‌، به‌ڵام ئه‌وه‌ی ئێستا له‌ عێراقدا ده‌كرێت، ئه‌و هێزه‌ چه‌كدارانه‌ كه‌ ناوه‌ ناوه‌ درۆن ده‌نێرن بۆ هه‌ولێر و بۆ عه‌ينولئه‌سه‌د و ئه‌و شوێنانه‌، به‌ بڕوای ئێمه‌ ئه‌مه‌ به‌ هیچ شێوه‌یه‌ك خزمه‌ت به‌ ‌عێراق ناكات. پێمانوانییه‌ ئه‌مه‌ خزمه‌ت به‌ هه‌رێمی كوردستان ده‌كات و هه‌ڵوێستی ئێمه‌ ئه‌وه‌یه‌ كه‌ ده‌بێت هه‌موو شتێك بكرێت بۆ ئه‌وه‌ى‌ عێراق نه‌كه‌وێته‌ ناو ئه‌و كێشانه‌ی هه‌یه‌. دۆخی عێراق دۆخێكی زۆر زۆر تایبه‌ته‌ و عێراق پێویسته‌ دووره‌په‌رێز بێت و هه‌وڵی جددی بدات ئه‌م كێشه‌یه‌ به‌ شێوه‌یه‌كی ئاشتیانه‌ چاره‌سه‌ر بكرێت".

سه‌باره‌ت به‌ پرسیارێكی كه‌ناڵ هه‌شت ده‌رباره‌ی هه‌ڕه‌شه‌كانی هێزی نوجه‌بائی سه‌ر به‌ حه‌شدی شه‌عبی دژی ئیسرائیل، ڕێككه‌وتنی ئه‌منیی عێراق و ئێران له‌سه‌ر هێزه‌ ئۆپۆزسیۆنه‌كانی كوردستانى ئێران و ڕۆڵی هه‌رێمی كوردستان له‌و ڕێككه‌وتنه‌دا، سه‌رۆك نێچیرڤان بارزانی جیا له‌ پێشكه‌شكردنی پیرۆزبایی بۆ كردنه‌وه‌ی كه‌ناڵ هه‌شت، ڕایگه‌یاند "هه‌ڵوێستی ئێمه‌ ئه‌وه‌یه‌ كه‌ به‌ هیچ شێوه‌یك نامانه‌وێ عێراق ببێته‌ به‌شێك له‌م كێشانه‌ و گوێم لێنه‌بووه‌ حه‌ره‌كه‌ی نوجه‌باء چ ڕاگه‌یه‌نراوێكیان بڵاو كردووته‌وه‌، به‌ڵام هیوادارین سه‌رۆك وه‌زیران وه‌ك فه‌رمانده‌ی گشتیی هێزه‌ چه‌كداره‌كان ده‌بێت ڕۆڵی خۆی ببینێت، هه‌موو لایه‌كیشمان یارمه‌تیده‌ری سه‌رۆك وه‌زیرانی عێراق بین كه‌ به‌ هیچ شێوه‌یه‌ك ئه‌م بابه‌ته‌ نه‌بێته‌ كێشه‌ بۆ عێراق، ئێمه‌ وای ده‌بینین. وه‌ك پێشتریش باسم كرد ده‌بێت چاره‌سه‌رێكی گونجاو بۆ ئه‌و بابه‌ته‌ بدۆزرێته‌وه‌ له‌ مه‌وداى دوور، له‌ مه‌وداى نزیك و له‌ ماوه‌یه‌كی كورتيشدا ده‌بێت هه‌وڵ بدرێت ئاگربه‌ست ڕابگه‌یه‌نرێت و هاوكاریی مرۆیی ده‌بێت بگاته‌ غه‌ززه‌. ئه‌وه‌ی ئه‌مڕۆ له‌ غه‌ززه‌ ده‌كرێت پێمانوایه‌ شتێكی دروست نییه‌ و ورده‌ ورده‌ دوای ئه‌و هاوكارییانه‌ی‌ ده‌درێت، ئه‌م كێشه‌یه‌ له‌ ماوه‌یه‌كی درێژخاندا‌ به‌ شێوه‌یه‌كی ئاشتیانه‌ چاره‌سه‌ر بكرێت. ئه‌و بابه‌ته‌ی په‌یوه‌ندیی به‌ ئێرانه‌وه‌ هه‌یه‌، با له‌وه‌وه‌‌ ده‌ستپێ بكه‌م كه‌ ڕێككه‌وتنێكی ئه‌منی له‌نێوان عێراق و ئێراندا هه‌يه‌، هه‌رێمی كوردستانیش به‌شێك بووه‌ له‌م ڕێككه‌وتنه‌ى له‌گه‌ڵ كۆماری ئیسلامیی ئێراندا ئیمزا كراوه‌. له‌ هه‌رێمی كوردستان پابه‌ندی ئه‌م ڕێككه‌وتنه‌ین و پره‌نسیپێكمان هه‌یه‌ ئه‌ویش ئه‌وه‌یه‌ كه‌ ناكرێت عێراق و هه‌رێمی كوردستان ببێته‌ سه‌رچاوه‌ی ئاژاوه‌ و دروستكردنى كێشه‌ بۆ دراوسێكانمان. ناكرێ هه‌رێمی كوردستان ببێته‌ په‌ناگایه‌ك بۆ هه‌ر گرووپێكی چه‌كدار كه‌ ده‌یانه‌وێ له‌ وڵاتانی دراوسێ كێشه‌ دروست بكه‌ن و بگه‌رێنه‌وه‌ بۆ هه‌رێمی كوردستان. هێزه‌ ئۆپۆزسیۆنه‌ كوردییه‌كانی ئێران خۆشبه‌ختانه تێگه‌یشتنێكی ته‌واویان له‌سه‌ر بارودۆخی هه‌رێمی كوردستان هه‌یه‌ و له‌و بابه‌ته‌دا تا حه‌ددێكی زۆر یارمه‌تیده‌رن. ئێمه‌ پابه‌ندی ئه‌و ڕێككه‌وتنه‌ین و ده‌بێ ئه‌و ڕێككه‌وتنه‌ وه‌ك ئه‌وه‌ی كه‌ واژۆ كراوه،‌ جێبه‌جێ بكرێت".

سه‌باره‌ت به‌ گارانتیی پاراستنی گیانی په‌نابه‌رانى سڤیلی كوردستانى ئێران له‌ كه‌مپه‌كاندا، سه‌رۆك نێچیرڤان بارزانی ئاشكرای كرد "نه‌خشه‌ڕێگه‌ی ئه‌م بابه‌ته‌ كه‌ چۆن چاره‌سه‌ر بكرێت ئه‌وه‌یه‌ دوای ئه‌وه‌ی ئه‌و هێزانه‌ وه‌ك باسم كرد یارمه‌تیده‌ر بوون و تێگه‌یشتنی باشیان هه‌بووه‌ بۆ دۆخه‌كه‌، هاتنه‌ ناو كه‌مپه‌كان، ئێستا له‌گه‌ڵ نه‌ته‌وه‌ یه‌كگرتووه‌كان به‌رده‌وام له‌سه‌ر هێڵین و قسه‌یان له‌گه‌ڵدا ده‌كه‌ین كه‌ ئه‌وان ده‌بێت پارێزه‌ری ئه‌م كه‌مپانه‌ بن. بێگومان ئه‌گه‌ر یووئێن هاته‌ ناو بابه‌ته‌كه‌وه‌، ئه‌م كه‌مپانه‌ ده‌بێت كه‌مپی سڤیل بن و ناكرێ چه‌كداری تێدا بێت. ئه‌مه‌ وه‌ك پره‌نسیپی هه‌ر كه‌مپێك له‌ جیهان. ئێستا نه‌خشه‌ڕێگاكه‌مان بۆ چاره‌سه‌ری ئه‌م كێشه‌یه‌ به‌م شێوه‌یه‌یه‌ و هێزی چه‌كدار نابێت له‌و شوێنانه‌ هه‌بێت. ئه‌وانی دیكه‌ وه‌ك سڤیل له‌و كه‌مپانه‌ ده‌مێننه‌وه‌، ئینجا دوای ئه‌وه‌ بڕیاری خۆیان ده‌ده‌ن له‌ كوردستان بمێنن به‌ خێر و سه‌لامه‌ت، يان ده‌یانه‌وێ بۆ شوێنێكی دیكه‌ بچن؟ ئه‌وه‌ زیاتر په‌یوه‌ندی به‌ خۆیانه‌وه‌ ده‌بێت".

The post سه‌رۆك نێچيرڤان بارزانى: عێراق نابێت ببێته‌ به‌شێكى ئاڵۆزييه‌كانى ناوچه‌كه‌ appeared first on Presidency of the Kurdistan Region of Iraq.

به‌ڕێزيان سه‌ره‌تا گوتى:

"هاتنی ئێمه‌ بۆ به‌غدا به‌ پله‌ی یه‌ك به‌شداری بوو له‌ ڕۆژی شه‌هیدی عێراقيدا، له‌و ڕێوڕه‌سمه‌دا‌ به‌شدار بووین و دواتر له‌ دوێنێوه‌ تا ئه‌مڕۆ كۆمه‌ڵێك دیدار و گفتوگۆمان له‌گه‌ڵ هه‌موو هێزه‌ سیاسییه‌كانی عێراق، له‌گه‌ڵ سه‌رۆك وه‌زیران، له‌گه‌ڵ لایه‌نه‌ سیاسییه‌كانی عێراق ئه‌نجامداوه‌. بێگومان ئه‌م دیدارانه‌ ده‌بێت به‌ شێوه‌یه‌كی ئاسایی وه‌ربگیرێن، چونكه‌ ماده‌م ئێمه‌ له‌م جوگرافیایه‌ ده‌ژین و له‌م وڵاته‌ ده‌ژین، زۆر ئاساییيه‌ سه‌ردانی به‌غدا بكه‌ين و هه‌وڵ بديه‌ن ئه‌و كێشانه‌ی هه‌یه‌ له‌گه‌ڵ به‌غدا گفتوگۆیان له‌باریه‌وه‌ بكه‌ین و هه‌وڵ بده‌ين چاره‌سه‌ريان بۆ بدۆزينه‌وه‌.

له‌م دیدارانه‌ی كه‌ ئه‌مڕۆ و دوێنێ كراوه،‌ زیاتر دوو بابه‌تی سه‌ره‌كیمان گفتوگۆ كردووه،‌ یه‌كه‌میان پرسی قووتی خه‌ڵكی كوردستان كه‌ به‌ بۆچوونی ئێمه‌ حكوومه‌تی هه‌رێمی كوردستان هه‌موو پابه‌ندييه‌كانى خۆی به‌رامبه‌ر به‌ به‌غدا جێبه‌جێ كردووه‌ و ئێستا پێویسته‌ ده‌رباره‌ى بابه‌تی مووچه‌ چۆن هه‌ڵسوكه‌وت له‌گه‌ڵ هه‌موو پارێزگاكانی عێراق ده‌كرێت، ده‌بێت له‌گه‌ڵ هه‌رێمی كوردستانيش به‌و شێوه‌یه‌ بێت. ناكرێت مووچه‌ بكرێته‌ بابه‌تێكی سیاسی، یان كارتێكى فشار له‌سه‌ر هه‌رێمی كوردستان. بێگومان جه‌نابی سه‌رۆك وه‌زیران تێگه‌یشتنێكی یه‌كجار باشی هه‌بووه‌ بۆ ئه‌م پرسه‌ و دڵنیام له‌وه‌ی هه‌موو هه‌وڵێكی خۆی ده‌دات بۆ ئه‌وه‌ی ئه‌م كێشه‌یه‌ چاره‌سه‌ر بكرێت. هه‌روه‌ك ده‌زانن هه‌ر ئه‌مڕۆش بڕیارێكى له‌ ئه‌نجومه‌نی وه‌زیران داوه‌، به‌ سوپاسه‌وه‌ بۆ جه‌نابی سه‌رۆك وه‌زیران كه‌ ئه‌مه‌ هه‌ر له‌ ئه‌جێندای كۆبوونه‌وه‌شدا نه‌بووه‌، به‌ڵام زۆر به‌ په‌رۆشه‌وه‌ جه‌ختى له‌سه‌ر ئه‌وه‌ كردۆته‌وه‌ كه‌ ده‌بێت ئه‌مه‌ بخرێته‌ ناو ئه‌جێندای كۆبوونه‌وه‌ی ئه‌نجومه‌نی وه‌زیرانه‌وه‌. به‌ دیدی ئێمه‌ ئه‌و بڕیاره‌ی ئه‌مڕۆ سه‌ره‌تایه‌كی باشه‌ بۆ چاره‌سه‌ركردنی كێشه‌كان.

بابه‌تی دیكه‌ پرسی ئه‌منییه‌ كه‌ ئێمه‌ پێمانوایه‌ ناردنی ئه‌م درۆنانه‌ بۆ هه‌رێمی كوردستان، ئاسایشی هه‌رێمی كوردستان و ئاسایشی عێراقیش تێكده‌ده‌ن، چونكه‌ هه‌موو پێكه‌وه‌ به‌ستراوه‌ و ناكرێت له‌ یه‌كتری جیا بكرێنه‌وه‌. ئه‌مه‌ بابه‌تێكی سه‌ره‌كی بوو كه‌ له‌گه‌ڵ هه‌موو لایه‌نه‌كانیش ئه‌م باسه‌مان كرد. بێگومان ئه‌مه‌ گفتوگۆی زیاتری ده‌وێت، به‌ڵام ئێمه‌ هیوادارین ئه‌م بابه‌ته‌ش چاره‌سه‌ر بكرێت.

لێره‌دا جێی خۆیه‌تی جارێكی دیكه‌ سوپاسی خۆڕاگريی خه‌ڵكی هه‌رێم و مووچه‌خۆرانی هه‌رێمی كوردستان بكه‌ین. سوپاسیان بكه‌ین كه‌ به ‌ڕاستی له‌ هه‌موو كوردستانه‌وه‌ زۆر خۆڕاگر بوون و زۆر به‌رگه‌يان گرتووه‌. هیوادارین ئه‌مساڵ بابه‌تى مووچه‌ جارێكی دیكه‌ نه‌بێته‌ بابه‌تی میدیایی و له‌ ڕاگه‌یاندن باس بكرێت. بابه‌تێك بێت كه‌ به‌ شێوه‌یه‌كی ئاسایی و نۆرمال وه‌ك هه‌موو مووچه‌خۆرانی دیكه‌ له‌ عێراق، مووچه‌ی مووچه‌خۆرانی هه‌رێمی كوردستانیش دابین بكرێت."

دواتر له‌ وه‌ڵامی پرسیارێكدا سه‌باره‌ت به‌ واده‌ی چاره‌سه‌ركردنی كێشه‌ی مووچه‌ی مووچه‌خۆرانی هه‌رێمی كوردستان و گفتوگۆكانى حكوومه‌تى هه‌رێمى كوردستان و حكوومه‌تى فيدرالى له‌مباره‌يه‌وه‌، سه‌رۆك نێچیرڤان بارزانی گوتی:

"به‌ سوپاسه‌وه‌ شاندی هه‌رێمی كوردستان، شاندی حكوومه‌تی هه‌رێمی كوردستان زۆر به‌ جددی كاریان له‌سه‌ر ئه‌م بابه‌ته‌ كردووه‌، پرسه‌كه‌ ئه‌وه‌ نییه‌ كه‌ ته‌نیا به‌نده‌، حكوومه‌تی هه‌رێمی كوردستان و ئه‌و شاندانه‌ی كه‌ له‌ هه‌ولێره‌وه‌ هاتوون بۆ به‌غدا به‌ شێوه‌یه‌كی زۆر ڕێكوپێك كاریان له‌سه‌ر ئه‌م دۆسیایه‌ كردووه‌ و به‌ ته‌واوه‌تی هه‌موو هه‌وڵی ئێمه‌ ئه‌وه‌یه‌ ئه‌م پرسه‌ له‌ ڕێشه‌وه‌ چاره‌سه‌ر بكرێت و نه‌بێته‌ بابه‌تێكی میدیایی، مووچه‌ هات، مووچه‌ گه‌یشت، مووچه‌ وایلێهات. ئێستا به‌ هیوای ئه‌وه‌ین ئه‌مساڵ بتوانین ئه‌م بابه‌ته‌ به ‌شێوه‌یه‌ك چاره‌سه‌ر بكه‌ین كه‌ په‌نا به‌خوا نه‌بێته‌ بابه‌تی میدیایی".

سه‌باره‌ت به‌ پرسی هه‌مواری یاسای بودجه‌ و چاره‌سه‌ركردنی شایسته‌كانی هه‌رێمی كوردستان تیایدا، به‌ڕێزیان ڕایگه‌یاند:

"بێگومان ته‌نیا بۆ دابینكردنی مووچه‌ له‌ هه‌رێمی كوردستان زیاتر له‌ ده‌ورى هه‌شتسه‌د و حه‌فتا و پێنج ملیار دینار پێویسته‌، ئه‌مه‌ ته‌نیا بۆ مووچه، ئه‌مه‌ بابه‌تێكه‌ حكوومه‌تی هه‌رێمی كوردستان زۆر به‌ شێوه‌یه‌كی شه‌فافانه‌ هه‌ڵسوكه‌وتی له‌سه‌ر ئه‌م بابه‌ته‌ كردووه‌ و هه‌موو داتاكانی داوه‌ته‌ به‌غدا. ئێستا نۆره‌ی ئه‌وه‌یه‌ كه‌ پابه‌ندى له‌ به‌غداوه‌ بكرێت و مووچه‌ی مووچه‌خۆرانی هه‌رێمی كوردستان دابین بكرێت".

له‌ وه‌ڵامی پرسیارێكی دیكه‌دا ده‌رباره‌ى په‌يوه‌نديى بڕیاره‌كه‌ى ئه‌نجومه‌نی وه‌زیرانی عێراق به‌ ناردنی شه‌شسه‌د و پازده‌ ملیار دینار بۆ هه‌رێمی كوردستان له‌گه‌ڵ سه‌ردانى جه‌نابيان بۆ به‌غدا، سه‌رۆك نێچیرڤان بارزانی ئاشكرای كرد:

"به‌ سوپاسه‌وه‌، دوێنی جه‌نابی سه‌رۆك وه‌زیران باسی ئه‌وه‌ی كرد كه‌ ئه‌م بابه‌ته‌ ده‌خرێته‌ كۆبوونه‌وه‌ی ئه‌نجومه‌نی وه‌زیرانه‌وه‌، به‌ڵام ئه‌وه‌ ته‌نیا ئه‌وه‌ نییه‌ كه‌ هه‌وڵی من بێت، پێش منیش حكوومه‌تی هه‌رێم شاندی ناردووه‌ته‌ به‌غدا، به‌ به‌رده‌وامی له‌سه‌ر هێڵ بوون له‌گه‌ڵ به‌غدا و هه‌وڵێكی زۆریان داوه‌‌، هه‌موو لایه‌كمان هه‌وڵمان داوه‌ بۆ ئه‌وه‌ی ئه‌م كێشه‌یه‌ په‌نا به‌خوا له‌گه‌ڵ به‌غدا چاره‌سه‌ر بكرێت".

سه‌باره‌ت به‌وه‌ی تا چه‌ند له‌ كۆبوونه‌وه‌كانیدا له‌ به‌غدا باس له‌ چۆنیه‌تيی ڕێگریكردن له‌ هێرشى درۆنى بۆ سه‌ر هه‌رێمی كوردستان و گارانتيی ئه‌و بابه‌ته‌ كراوه‌، به‌ڕێزیان ڕایگه‌یاند:

"ئه‌و درۆنانه‌ی كه‌ بۆ هه‌رێمی كوردستان ده‌نێردرێن، ئه‌وه‌ پێشێلكردنی سه‌روه‌ریی عێراقه‌، كه‌مكردنه‌وه‌ی ده‌سه‌ڵات و بۆچوونی سه‌رۆك وه‌زیرانی عێراقیشه‌ وه‌ك فه‌رمانده‌ی گشتیی هێزه‌ چه‌كداره‌كان. هه‌ڵوێستی ئێمه‌ ئاشكرایه‌، ئێمه‌ له‌گه‌ڵ ئه‌وه‌داین ئه‌م كێشانه‌ چاره‌سه‌ر بكرێن و دووباره‌ نه‌بنه‌وه‌، وه‌ك گارانتیش، من هیچ گارانتییه‌كم وه‌رنه‌گرتووه‌، به‌ڵام هه‌ڵوێستی خۆمان وه‌ك هه‌رێمی كوردستان زۆر به‌ ڕوونی له‌ قسه‌كانم، له‌و ڕێوڕه‌سمه‌دا هه‌ڵوێستی هه‌رێمی كوردستانم باس كردووه‌. جارێكی دیكه‌ ئه‌و هه‌ڵوێسته‌مان دووپات ده‌كه‌ینه‌وه‌ و ئه‌وانه‌ی كه‌ له‌ ده‌ره‌وه‌ی یاسا ئه‌م كارانه‌ ده‌كه‌ن، یه‌كه‌م شت سه‌روه‌ریی عێراق پێشێل ده‌كرێت، چونكه‌ چ جیاوازییه‌ك هه‌یه؟!‌ بۆ نموونه‌ جیاوازيی نێوان هه‌ولێر و به‌غدا چییه‌؟ هه‌ولێریش شارێكی عێراقییه‌ و سه‌روه‌ریی به‌غدا و سه‌روه‌ریی هه‌ولێر یه‌ك سه‌روه‌رین كه‌ سه‌روه‌ریی عێراقه‌. پێشێلكردنی سه‌روه‌ریی عێراق له‌لایه‌ن هه‌ندێك گرووپی چه‌كداره‌وه‌، پێشێلكردنی سه‌روه‌ریی هه‌موو عێراقه‌ نه‌ك ته‌نیا هه‌رێمی كوردستان. ده‌بێت ئه‌مه‌ بوه‌ستێت و ناكرێت ئه‌مه‌ به‌رده‌وام بێت. تێگه‌یشتنێكی باش هه‌یه‌ بۆ ئه‌م پرسه‌. ده‌توانم بڵێم تێگه‌یشتنی باش هه‌یه‌ و به ‌هیواین په‌نا به‌خوا ئه‌مه‌ چاره‌سه‌ر بكرێت".

هه‌ر سه‌باره‌ت به‌ بودجه‌ و دیاریكردنی واده‌یه‌ك و چۆنیه‌تیی هه‌مواركردنه‌وه‌ی یاساكه‌ و كۆبوونه‌وه‌ی چاوه‌ڕوانكراوی كۆمسیۆنی سه‌ربه‌خۆی هه‌ڵبژاردنه‌كانی عێراق له‌گه‌ڵ سه‌رۆكایه‌تیی هه‌رێمی كوردستان له‌مباره‌يه‌وه‌ سه‌رۆك نێچیرڤان بارزانی گوتی:

"هه‌موو هه‌وڵێكی حكوومه‌تی هه‌رێمی كوردستان ئه‌وه‌یه‌ یاسای بودجه‌ به‌ شێوه‌یه‌ك دابڕێژرێ كه‌ ده‌سته‌به‌ری مافی مووچه‌خۆرانی هه‌رێمی كوردستان بكات. له‌سه‌ر پرسی هه‌ڵبژاردن، زۆر به‌داخه‌وه‌ هه‌ڵبژاردنه‌كان زۆر دواكه‌وتن و زیاتر دواكه‌وتنی هه‌ڵبژاردن بابه‌تی شه‌رعییه‌تی داموده‌زگاكانی هه‌رێمی كوردستان ده‌خاته‌ ژێر پرسیاره‌وه‌. داوامان كردووه‌ شاندی كۆمسیۆنی باڵا سه‌ردانی هه‌ولێر بكات و سبه‌ی و دووسبه‌ی له‌گه‌ڵ هاوكارانم كۆده‌بنه‌وه‌ له‌ سه‌رۆكایه‌تیی هه‌رێم و قسه‌ له‌سه‌ر واده‌یه‌ك ده‌كه‌ین كه‌ دڵنیا بین له‌و واده‌یه‌دا هه‌ڵبژاردن ده‌كرێت. زۆر به‌داخه‌وه‌ كه‌ له‌‌ سه‌رۆكایه‌تیی هه‌رێم ڕۆژی هه‌ڵبژاردن دیاری ده‌كه‌م و له‌به‌ر زۆر هۆكار ناكرێت. هیوادارم ئه‌مه‌ كۆتا جار بێت".

ده‌رباره‌ی ئه‌وه‌ی كه‌ ته‌مه‌نی كۆمسیۆن كێشه‌ بۆ پرۆسه‌ی هه‌ڵبژاردن دروست ناكات، به‌رێزیان ڕایگه‌یاند "ده‌بێت هه‌وڵ بده‌ین پێش ئه‌وه‌ هه‌ڵبژاردن بكرێت".

هه‌ر سه‌باره‌ت به‌ چاره‌سه‌رنه‌كردنی كێشه‌ی مووچه‌ و شایسته‌ داراییه‌كانی هه‌رێمی كوردستان له‌گه‌ڵ به‌غدا، له‌ وه‌ڵامى پرسيارێكى ديكه‌دا ئاشكرای كرد:

"هیوادارین و ئه‌وه‌ی بینیم له‌ جه‌نابی سه‌رۆك وه‌زیران له‌ به‌غدا، هه‌موو لایه‌نێك ده‌یه‌وێ ئه‌م كێشه‌یه‌ چاره‌سه‌ر ببێت و هه‌موو هه‌وڵێكی ئێمه‌ش ئه‌وه‌یه‌ كه‌ ئه‌م كێشه‌یه‌ به‌پێی یاسا چاره‌سه‌ری بۆ بدۆزرێته‌وه‌".

هه‌ر سه‌باره‌ت به بڕياره‌كه‌ى حكوومه‌تی عێراق به‌ ناردنى پاره‌ بۆ هه‌رێمی كوردستان بنێرێت، هه‌روه‌ها ده‌رباره‌ى پێشبینيی هه‌نارده‌كردنه‌وه‌ی نه‌وتی هه‌رێمی كوردستان، سه‌رۆك نێچیرڤان بارزانی گوتی:

"پرسی هه‌نارده‌كردنه‌وه‌ی نه‌وتی هه‌رێمی كوردستانیش یه‌كێك له‌ بابه‌ته‌كان بوو كه‌ ئێمه‌ له‌گه‌ڵ سه‌رۆك وه‌زیران و وه‌زیری نه‌وت گفتوگۆمان كرد و به‌هیوای ئه‌وه‌ین ئه‌م پرسه‌ش له‌ ماوه‌یه‌كی كورتدا چاره‌سه‌ر بكرێت، ناتوانم بڵێم كه‌ی، به‌ڵام پێموایه‌ له‌سه‌ر ڕێگه‌یه‌كی دروستین بۆ ئه‌وه‌ی ئه‌م كێشه‌یه‌ش په‌نا به‌خوا چاره‌سه‌ر بكرێت. هه‌روه‌ك باسم كرد مووچه‌خۆرانی هه‌رێمی كوردستان مافی خۆیانه‌ كه‌ ده‌بێت مووچه‌ وه‌رگرن و هیوادارین ئه‌م بڕیاره‌ی ئه‌مڕۆی ئه‌نجومه‌نی وه‌زیران سه‌ره‌تایه‌ك بێت بۆ كۆتاییهێنان به‌و كێشه‌یه‌".

دواتر له‌ وه‌ڵامى پرسیارێكدا ده‌ر‌باره‌ی هه‌نگاوه‌كانی دياريكردنى پۆستی پارێزگاری كه‌ركووك، به‌ڕێزیان ئاشكرای كرد:

"دوای ئه‌وه‌ی ئه‌نجامه‌كان ڕاده‌گه‌یه‌نرێت و دوای ئه‌وه‌ی تانه‌لێدان ته‌واو ده‌بێت، بێگومان ده‌كه‌وینه‌ گفتوگۆكردن. له‌لایه‌ن خۆمانه‌وه‌ با وا قسه‌ بكه‌م وه‌ك پارتی، ئێمه‌ له‌گه‌ڵ یه‌كێتیی نیشتمانیی كوردستان ئه‌م باسه‌ گفتوگۆ ده‌كه‌ین. په‌نا به‌خوا هه‌وڵ ده‌ده‌ین چ له‌ مووسڵ و چ له‌ كه‌ركووك، بگه‌ینه‌ لێكگه‌یشتنێك كه‌ له‌ به‌رژه‌وه‌ندیی خه‌ڵكی كوردستاندا بێت. زۆر سوپاس".

The post سه‌رۆك نێچيرڤان بارزانى: له‌گه‌ڵ به‌غدا له‌سه‌ر پرسی قووتی خه‌ڵكی كوردستان گفتوگۆمان كرد appeared first on Presidency of the Kurdistan Region of Iraq.

له‌ كۆبوونه‌وه‌يه‌كدا كه‌ به‌ڕێزان جێگرانى سه‌رۆكى هه‌رێمى كوردستان و وه‌زيرى پێشمه‌رگه‌ ئاماده‌ى بوون، هه‌ردوولا خواستى بره‌ودان به‌ په‌يوه‌ندييه‌كانى ئيستۆنيا له‌گه‌ڵ عێراق و هه‌رێمى كوردستانيان دووپات كرده‌وه‌، به‌تايبه‌تى له‌ بوارى بازرگانى و كه‌رتى تايبه‌ت و له‌و بوارنه‌دا كه‌ هه‌رێمى كوردستان ده‌توانێت سوود له‌ ئه‌زموون و پسپۆڕيى ئيستۆنيا وه‌ربگرێت، وه‌ك بوارى ئايتى و حكوومه‌تى ئه‌له‌كترۆنى و بيناكردنى دامه‌زراوه‌كان.

سه‌رۆك نێچيرڤان بارزانى سوپاس و پێزانينى هه‌رێمى كوردستانى بۆ پشتگيرى و ڕۆڵى ئيستۆنيا له‌ هاوپه‌يمانيى نێوده‌وڵه‌تيى دژى داعش و ئه‌ركى تيمى ڕاوێژكاريى سه‌ربازييان و هاوكارييان له‌گه‌ڵ پێشمه‌رگه‌دا ده‌ربڕى و هيواى خواست له‌ بواره‌كانى ديكه‌ى سه‌ربازيدا هاوكاريى پێشمه‌رگه‌ بكه‌ن.

لاى خۆيه‌وه‌ سه‌رۆك كاريس خۆشحاڵيى خۆى به‌ يه‌كه‌م سه‌ردانى بۆ عێراق و هه‌رێمى كوردستان و به‌سه‌ركردنه‌وه‌ى تيمى سه‌ربازيى وڵاته‌كه‌ى له‌ هه‌رێمى كوردستان نيشان دا، هه‌روه‌ها دووپاتى كرده‌وه‌ كه‌ وڵاته‌كه‌ى ئاماده‌يه‌ له‌ هه‌موو بواره‌كاندا، زياتر بره‌و به‌ په‌يوه‌ندييه‌كان و هاريكاريى هاوبه‌ش له‌گه‌ڵ عێراق و هه‌رێمى كوردستاندا بدات.

له‌ ته‌وه‌رێكى ديكه‌ى كۆبوونه‌وه‌كه‌دا، دۆخى سياسى و ئه‌منيى عێراق و هه‌رێمى كوردستان، هێرشى سه‌ر هه‌ولێر، شه‌ڕ له‌ غه‌ززه‌ و دۆخى ئاڵۆزى ڕۆژهه‌ڵاتى ناوه‌ڕاست، شه‌ڕ له‌ ئۆكراينا و لێكه‌وته‌كانى، تاوتوێ كران.

پاشان هه‌ردوو سه‌رۆك له‌ لێدوانێكى ڕۆژنامه‌وانيى هاوبه‌شدا، باسيان له‌ ناوه‌ڕۆكى كۆبوونه‌وه و گفتوگۆكانيان كرد.

سه‌ره‌تا سه‌رۆك نێچيرڤان بارزانى گوتى:

به‌خێر بێن..

زۆر خۆشحاڵم كه‌ ئه‌مڕۆ له‌ هه‌ولێر پێشوازى له‌ جه‌نابى سه‌رۆك (كاريس) ده‌كه‌م. به‌ گه‌رمى به‌خێرهاتنى جه‌نابیان ده‌كه‌م بۆ هه‌رێمى كوردستان و عێراق، جێى خۆشحاڵى و پێزانينه‌ كه‌ له‌ يه‌كه‌م سه‌ردانيدا بۆ عێراق، سه‌ردانى هه‌رێمى كوردستانيش ده‌كات، دواى ئه‌وه‌ى هاوينى ڕابردوو به‌ڕێز وه‌زيرى به‌رگرييان هاته‌ هه‌ولێر.

كۆبوونه‌وه‌يه‌كى باشمان له‌گه‌ڵ جه‌نابى سه‌رۆك هه‌بوو ئه‌مڕۆ. باسمان له‌ بره‌ودان به‌ په‌يوه‌نديی ئيستۆنيا له‌گه‌ڵ عێراق و هه‌رێمى كوردستان، ده‌رفه‌ته‌كانى هاريكاريى هاوبه‌ش و گرنگيى پاراستنى ئارامى و سه‌قامگيرى له‌ ناوچه‌كه‌ كرد. هه‌روه‌ها ده‌ر‌باره‌ى هێرشه‌كانى سه‌ر هه‌ولێر، پێشهاته‌كانى ناوچه‌كه‌، دۆخى مرۆيى له‌ غه‌ززه‌ و شه‌ڕ له‌ ئۆكراينا، بيروڕامان ئاڵوگۆڕ كرد‌.

سوپاس و پێزانينمان بۆ گه‌ل و حكوومه‌تى ئيستۆنيا دووپات كرده‌وه‌ كه‌ له‌ چوارچێوه‌ى هاوپه‌يمانيى نێوده‌وڵه‌تيى دژى داعش، هاوكاريى عێراق و هه‌رێمى كوردستانيان كردووه‌. ئێستاش هێزێكى سه‌ربازييان له‌ هه‌رێمى كوردستان له‌ ئه‌ركدان و ڕاوێژ و يارمه‌تى پێشكه‌ش به‌ پێشمه‌رگه‌ ده‌كه‌ن، سوپاس و ده‌ستخۆشييان لێده‌كه‌ين.

جگه‌ له‌ هاوبه‌شيمان له‌ به‌ره‌نگاربوونه‌وه‌ى تيرۆر، ڕووبه‌ڕووبوونه‌وه‌ى ده‌مارگيرى وتوندڕه‌وى، ئێمه‌ له‌ هه‌رێمى كوردستان خوازيارين له‌ پسپۆڕى و ئه‌زموونى سه‌ركه‌وتووى ئيستۆنيا له‌ چه‌ند بوارێكدا سوود وه‌ربگرين. وه‌ك: بوارى ئاى تى و حكوومه‌تى ئه‌له‌كترۆنى كه‌ ئه‌وان له‌م بواره‌دا پێشه‌نگن.

بۆ ئه‌م مه‌به‌سته‌ كاتى خۆى چه‌ند جارێك شاندى حكوومه‌تى هه‌رێمى كوردستان سه‌ردانی ئيستۆنيای كردووه‌، هه‌روه‌ها له‌ بوارى شه‌فافيه‌ت و بيناكردنى دامه‌زراوه‌كان و له‌ هه‌ر بوارێكى ديكه‌دا‌ كه‌ ئێمه‌ بتوانين سوود له‌ ئه‌زموونى ئه‌وان وه‌ربگرين.

لێره‌دا دووباره‌ زۆر سوپاسی جه‌نابى سه‌رۆك ده‌كه‌ین بۆ ئه‌م هاتنه‌ی. هاتنیان نيشانه‌ى بايه‌خدان و پشتگيريیه‌ له‌ عێراق و له‌ هه‌رێمى كوردستان و بۆ ئێمه‌ گرنگه‌. هيوادارم بتوانين له‌ هه‌موو ئاست و بواره‌كاندا، بره‌و به‌ په‌يوه‌ندييه‌كان و هاريكاريى هاوبه‌شى داهاتوومان بده‌ين.

دیسانه‌وه‌ جه‌نابی سه‌رۆك به ‌خێر بێی.

زۆر سوپاس..

پاشان له‌ لێدوانه‌كه‌يدا سه‌رۆك ئالار كاريس گوتى:

جه‌نابى سه‌رۆك، سوپاس بۆ پێشوازیى گەرم و میوانداریتان، سوپاس بۆ گفتوگۆى ورد و ڕاشکاوانه‌مان. شانازییەکی گەورەیە کە یەکەم سەرۆکی ئیستۆنیا بم سەردانێکی فەرمی بۆ هەرێمی کوردستانی عێراق بکات.

خۆشحاڵم کە شانسێكی كه‌سيم هه‌بوو ئەو گۆڕانکارییە ئەرێنییە مه‌زنانه‌ى گەلی کوردستان ببينم ئه‌وانه‌ى لە بواری سیاسی، ئابووری و ئەمنیدا کردوویەتی. هەندێ له‌ دینامیکييه‌كان زۆر ئەرێنین، وەک پەرەپێدانی فرەیی لە ژیانی سیاسیدا.

لە په‌يوه‌نديى دوولايه‌نه‌شدا، بە خۆشحاڵییەوە ئاماژە بەوە دەکەم کە ئێمە لە بواری دیجیتاڵکردندا هاوکارییەکی باشمان هەیە. هیوادارم لە داهاتوودا بتوانین ئەم هاوكارييه‌ بۆ بوارەکانی ديكه‌ش فراوان بکەین.

هەروەها لە پرسە ئەمنییەکاندا هاوکارین. ئیستۆنیا بە درێژایيی ساڵان چالاکانە بەشداری لە ڕێكارى نێودەوڵەتيی جۆراوجۆردا کردووە بۆ ئەوەی بەشداری لە ئاسایش و سەقامگیريی عێراق و ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاستدا بکات.

سەربازەکانمان لێره لە هەولێرن، ستایشی میوانداری و میهرەبانيی خەڵکی ناوچەکە دەکەن. سوپاس جەنابی سەرۆک بۆ میوانداریکردنیان. ئێمە لێرەین بۆ پشتگیری و یارمەتیدانتان، بۆ ئەوەی هەرێمی کوردستان لەوەى هه‌يه‌ زیاتر ئاوەدان و ئارامتر بێت و گەشە بکات.

هۆکاری ديكه‌ى گرنگ بۆ هاتنمان‌ ئەوەیە کە ئێمە خوازیارين له‌ جیهاندا ئاشتى هه‌بێت، هه‌روه‌ها بۆ ئێمە دیموکراسی و ئازادی زۆر بايه‌خدارن، ئه‌وانه‌ ئه‌و به‌هايانه‌ن کە هەوڵ ده‌ده‌ين به‌ديبێن و بپارێزرێن.

ئیستۆنیا بە توندی هەموو جۆرە ئەگەرێكى تیرۆر سه‌ركۆنه‌ دەکات، چونکە مەترسییەکی گه‌وره‌يه‌ بۆ سەر ئاسایش و ئاشتيی نێودەوڵەتی. ئێمە لەگەڵ هەموو هاوپەیمانەکانمان لە شەڕی دژی تیرۆردا پێکەوە وەستاوین، هەروەها بە توندی سه‌ركۆنه‌ى هێرشە بەردەوامەکانی سەر هێزەکانی هاوپەیمانان لە عێراق دەکەم و سەرەخۆشيی قووڵم بۆ خەڵکی ناوچەکە کە لە هێرشی دوێنێدا لێرە لە هەولێر خۆشه‌ويستانيان لەدەستداوە.

ئەمڕۆ ئاڵنگارييه‌كانى چۆنيه‌تيى مامەڵەکردنمان لەگەڵ بارودۆخى ئەمنیی ئاڵۆزدا تاوتوێ كرد كه‌ چ لە ئەوروپا و چ لە ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاست، له‌ ئارادان‌. بارودۆخی غەززە بۆ ئێمە مايه‌ى نیگەرانییەکی گەورەیە، پشتیوانی له‌ هەموو هەوڵێك دەکەین بۆ چارەسەركردنی ئاشتیانەی ئەم ململانێیە.

هەروەها باسمان لە دەستدرێژيی ڕووسیا بۆ سەر ئۆکرانیا کرد. ئیستۆنیا دڵنیایە ئەگەر ڕێگە بدەین دەستدرێژکار ئامانجه‌كانى بپێكێت، ئه‌وه‌ ده‌بێته‌ هانده‌ر بۆ هەموو دەوڵەتە شەڕانگێزەکانی دیکە بۆ ئه‌وه‌ى كار بۆ به‌ديهێنانى ئامانجە ئیمپریالیستەکانیان بكه‌ن.

ناتوانین ڕێگە بدەین ئەمە ڕووبدات، ناتوانین ڕێگە بە هیچ دەوڵەتێک بدەین بنەماکانی سستمى نێودەوڵەتی تێکبدات. بۆیە ده‌بێ هەموو وڵاتانی دیموکراسی و ئازادیخواز، پێکەوە کار بکەن بۆ پاراستنی جیهانێک كه‌ هەمووان تيايدا بتوانن سەرفراز بن و بە ئارامی بژین.

جەنابی سەرۆک، دووباره‌ زۆر سوپاس بۆ گفتوگۆى ڕاشکاوانە و بۆ ئەو میواندارییە گەرمەی له‌ خۆم و شاندەکەم کرا. هیوای ئارامی و سەرفرازیتان بۆ دەخوازم!

The post سه‌رۆك نێچيرڤان بارزانى له‌گه‌ڵ سه‌رۆكى ئيستۆنيا كۆبووه‌وه‌ appeared first on Presidency of the Kurdistan Region of Iraq.

سەرەتا بەڕێزیان لە وتەیەكدا گوتی: "سەردانمان بۆ كۆماری ئیسلامیی ئێران، سەردانێكی باش بوو و پێمان وایە ئەم سەردانە سەرەتایەكی نوێ لە پەیوندیی هەرێمی كوردستان لەگەڵ كۆماری ئیسلامیی ئێراندا دەستپێدەكاتەوە. لەم سەردانەدا بە سوپاسەوە ئێمە پێشوازی كراین، یەكەم لەلایەن ڕابەری كۆماری ئیسلامیی ئێرانه‌وه‌، هەروەها سەرۆك كۆمار و سەرۆكی پەرلەمان و دەبیری شورای ئەمنییەتی پێدەڵێن. كۆبوونەوەكان بە شێوەیەكی گشتی هەموویان زۆر بە باشی بەڕێوە چوون، سوپاسی پێشوازيی هەموو لایەكیان دەكەین لە شاندی هەرێمی كوردستان. سەبارەت بە ئێمە لە هەرێمی كوردستان پەیوەندیی لەگەڵ كۆماری ئیسلامیی ئێراندا، پەیوەندییەكی زۆر گرنگە، پەیوەندییەكی مێژوویيیە و زۆر شتی هاوبه‌شى پێكەوەمان هەیە كە ئێمە بەیەكەوە دەبەستێتەوە لە مێژوو. دوای سەركەوتنی كۆماری ئیسلامیی ئێران و تا ئێستاش زۆر شتی زۆر گرنگمان هەیە كە ئێمە لە هەرێمی كوردستان لەگەڵ كۆماری ئیسلامیی ئێراندا پێكەوە دەبەستێتەوە. ئێمە سوپاسی هەموو ئەو هاوكاری و پشتیوانییانەمان كرد كە لە قوناغە سەختەكاندا هەمیشە پشتیوانییان كردین، بێگومان هەندێك كێشە لەم ڕێگەیەدا هەیە، وا نییە كێشە نەبێت، بەڵام ئەوەی گرنگە و ئەوەی دەيبینم و گرنگە بۆ ئێمە، دەبێت هەوڵ بدەین ئەو كێشانە چارەسەر بكرێن، ئیرادەیەكی زۆر جددی دەبینین لەم سەردانەمان بۆ كۆماری ئیسلامیی ئێران بۆ چارەسەركردنی ئەو كێشانەی هەن لەنێوان ئێمە. بێگومان هەرێمی كوردستانیش خوازیاری باشترین پەیوەندییە لەگەڵ كۆماری ئیسلامیی ئێراندا وەك دراوسێيه‌كى هەرە گرنگ، وەك دراوسێیەك كە هەمیشە لە ڕۆژە سەختەكاندا یارمەتیی هەرێمی كوردستانی داوە. ئەو شتانەی دەبنە هۆی ناكۆكی لەو پەیوەندییەدا، هەست دەكەم لە كۆماری ئیسلامی ئێران و بێگومان لە هەرێمی كوردستانيش ئیرادەیەكی جددیمان هەیە بۆ ئەوەی ئەمانە نەهێڵین. هەرێمی كوردستان دەیەوێ بەردەوام بە فاكتەری سەقامگیری و ئاسایش لە ناوچەكەدا بمێنێتەوە، ئەمە سیاسەتێكی نەگۆڕی هەرێمی كوردستانە و لەم سیاسەتەش بەردەوم دەبین".

دواتر لە وەڵامی پرسیارێكدا سەبارەت بە بەڕێوەچوونی هەڵبژاردنی پەرلەمانی كوردستان و گفتوگۆكردنی ئەو بابەتە لەگەڵ بەرپرسە باڵاكانی كۆماری ئیسلامیی ئێراندا، سەرۆك نێچیرڤان بارزانی ڕایگەیاند: "سەرەتا با ئەو زانیارییەت بۆ ڕاست بكەمەوە، بە هیچ شێوەیەك باسی هەڵبژدارنەكانی هەرێمی كوردستانمان وەك بابەتێك لە كۆبوونەوەكانمان لە هیچ شوێنێك باس نەكردووە و تەنها لە یەك شوێن نه‌بێت كه‌ پرسیار كراوە سەبارەت بە هەڵبژاردنەكانی هەرێمی كوردستان ئاخۆ كەی ئەنجام دەدرێت؟ لەوە زیاتر بابەتێكی كۆبوونەوەكانی ئێمە لە تاران نەبووە. وەڵامی ئێمە بۆ ئەو پرسیارە و ئەوەی كە پەیوەندی بە سەرۆكاتی هەرێمەوە هەیە، وادەی هەڵبژاردنمان دەستنیشان كردووە، تا ئەم ساتەش ئێمە ڕۆژەكەمان نەگۆڕیوە، بەڵام ئەوەی گرنگە پێویستە هەڵبژاردنێك ئەنجام بدرێت. خۆی هەڵبژاردن بۆ چی دەكرێت؟ هەڵبژاردن بەو مەبەستە دەكرێت كە پێكەوە كار بكەین بۆ خزمەتی هەموو هاووڵاتیانی هەرێمی كوردستان، دەبێت هەڵبژاردنێكیش بكرێت كە هەموو لایەنەكان لەسەری ڕێككەون، هەڵبژاردنێك نەبێتە هۆی لێكترازانی زیاتری هەرێمی كوردستان. بەرپرسیاریەتیی من وەك سەرۆكی هەرێم ئەوە نییە پشتگیریی هیچ لایەنێك و حزبێك بكەم، دەسەڵاتی من وەك سەرۆكی هەرێم پاراستنی بەرژوەندیی هەرێمی كوردستانە، بەرژه‌وه‌ندیی هەرێمی كوردستانیش لە سەرووی بۆچوونی حزبەكانه‌وه‌ دەبینم، بێگومان هەر هەنگاوێكیش بنێم لە چوارچێوەی بەرژوەندیی هەرێمی كوردستاندا ده‌بێت. لە چوارچێوەی ئەو بەرژەوەندییەدايە نابێت ببێتە هۆی لێكترازانی زیاتری هەرێمی كوردستان. حزبەكان چ بەرژەوەندییەكیان هەیە، كەیفی خۆیانە و حەقی خۆیانە و دروستە، بەڵام ئەو ئەركەی لەسەر شانی منە وەك سەرۆكی هەرێم، پاراستنی بەرژەوەندیی هەرێمی كوردستانە. ڕۆژەكەم نەگۆڕیوە، بەڵام حەز دەكەم هەڵبژاردنێك بكرێت هەموو لایەك لەسەری ڕێككەون. دەمەوێ هەڵبژاردنێك بكرێت هیچ لایەنێك نە خۆی بە دۆڕاو و نە خۆی بە براوە بزانێت. حەز ناكەم هەڵبژاردنێك بكرێت خاڵ لەسەر یەكتری تۆمار بكرێت، ئێمە وامان كرد، ئێمە ئێوەمان ناچاركرد و وا و هه‌ تا دوايى.. ئەم قسانە هەمووی ڕاست و دروست نییە و بە ڕاستی بەرژەوەندیی هاووڵاتیانی هەرێمی كوردستانی تێدا نییە. هەوڵی ئێمە لەگەڵ ڕێز و سوپاسیشم بۆ بەغدا و جەنابی سەرۆك وەزیران و دادگای فیدراڵی، بۆ فایەق زێدان سەرۆكی دەستەی قەزائی، هەوڵی هەموو لایەكمان بە ڕاستی بەردەوامە، من سوپاسیان دەكەم كە لەم بابەتەدا لەگەڵ هەرێمی كوردستان، لەگەڵ سەرۆكایەتیی هەرێمی كوردستاندا، ئەوانیش هاودەنگن لەوەی كە ناكرێت شتێك بكرێت ببێتە هۆی ئەوەی هەرێمی كوردستان زیاتر پەرتەوازە بكرێت. كەواتە ڕۆژەكەم داناوە، تا ئێستاش ئەو قسانەی دەڵێن ڕۆژەكەم گۆڕیوە و نەمگۆڕیوە و ئەمانە هەمووی ڕاست نییە".

سەبارەت بە كێشەكانی نێوان هەولێر و بەغدا و په‌يوه‌ندى له‌گه‌ڵ تاران و ڕۆڵى ئێران لە چارەسەركردنی كێشەكانی هەولێر ـ بەغدا، بەڕێز سەرۆكی هەرێمی كوردستان ئاشكرای كرد: "خۆی هەر خودی ئەم سەردانەمان بەو پێكهاتەیەی كە هاتووین بۆ تاران و ئاستی دیدارەكانمان لە تاران، هەمووی نیشانەی ئەوەیە كە قۆناغێكی نوێمان لە پەیوەندی دەستپێكردووە. ئەم قوناغە نوێیە هەردوولامان دەبێت زۆر بە وردی چاودێری بكەین و بیپارێزن و هەرچی كێشەيه‌ك هەبێت لەم نێوانەدا پێویست دەكات بە گفتوگۆ و لێكگەیشتن و پێش ئەوەی كێشە دروست ببێت، دەبێت چارەسەری بكەین. هەر خودی سەردانەكە، سەردانێك نەبووە بە شەو و ڕۆژێك دروست بووبێت. ئەم چەند مانگە كارێكی بەردەواممان كردووە. دیسانەوە هەم لە بەغدا بە سوپاسەوە بۆ ڕۆڵی سەرۆك وەزیرانی عێراق به‌ڕێز ئه‌لسوودانی لەم بابەتەدا بەڕاستی یارمەتیدەر بووە و چەندین كۆبوونەوەی دوورودرێژمان بە نهێنی ئەنجامداوە تا گەیشتووینەتە ئەوەی لە ئەنجامدا ئەمڕۆ ئەم دیارەمان هەبێت لە تاران. ڕۆڵی كۆماری ئیسلامیی ئێران ئەوەی كە خۆیان لێرە لە هەموو بەرپرسانی كۆماری ئیسلامیی ئێران گوێمان لێی بووە، ڕۆڵیان ئەوەيه‌ دەیانەوێ هانی هەردوولا بدەن بۆ ڕێككەوتن، هانی هەردوولاش بدەن بۆ ئەوەی كێشەكان چارەسەر بكرێن. ئەمەمان لە هەموو بەرپرسانی ئەم وڵاتە بینی وەك دۆستی هەردوولا. ویست و خواستیان ئەوەیە كێشەكانی هەرێمی كوردستان و بەغدا چارەسەر بكرێن، بێگومان وەك دۆستی هاوبەش ئێمەش ئەو داوایەمان كردووە كە یارمەتیمان بدەن بۆ ئەوەی ئەم كێشانە چارەسەر بكرێن".

دەربارەی ناوەڕۆكی كۆبوونەوەی بەڕێزیان لەگەڵ ڕابەری كۆماری ئیسلامیی ئێران، سەردانی چاوەڕوانكراوی سەرۆك كۆماری ئێران بۆ بەغدا و بانگهێشتكردنی بۆ هەولێر و گرنگیدانی زۆری میدیای ئێرانی بە سەردانی بەرێزیان بۆ تاران كە بە باڵیۆزی ئاشتیی هەرێمی كوردستان لە تاران ناساندوویانە، سەرۆك نێچیرڤان بارزانی ڕایگەیاند: "ده‌رباره‌ى كۆبوونەوەمان لەگەڵ ڕابەری كۆماری ئیسلامیی ئێران، شەرەفمەند بووم كە ئەو دیدارەم لەگەڵ جەنابیاندا هەبوو، كۆبوونەوەیەكی زۆر باش بوو، زۆر لوتفى هه‌بوو، ڕوونیش بوو كە ئەو پشتیوانە بۆ ئەوەی لەگەڵ كورد بە شێوەیەكی گشتی، لەگەڵ هەرێمی كوردستان و لەگەڵ عێراقدا، پشتگیری لەوە دەكات هەموو كێشەكان بە ئاشتی و بە گفتوگۆ چارەسەر بكرێت. لەوە زیاتر ناتوانم بچمە ناو وردەكاریی كۆبوونه‌وه‌كه‌مان‌ لەگەڵ ڕابەری كۆماری ئیسلامیی ئێران كە چی باسكراوە. سەبارەت بە سەرۆك كۆماری ئیسلامیی ئێران، بەڵی لە كۆبوونەوەكەدا باسی سەردانی جەنابیان كرا بۆ بەغدا، هەر لەو چوارچێوەیەشدا بەندە وەك سەرۆكی هەرێم بانگهێشتی جەنابیانم كردووە و هیوادارم قبووڵی بكات. بانگهێشتێكی فەرمیم كردووە كە لە چوارچێوەی سەردانەكەتدا بۆ بەغدا، سەردانی هەرێمی كوردستانیش بكەیت. پێم وايە بە جددی وەریگرت و دەمێنێتەوە لەسەر ئەوەی خۆیان دانیشتن بكەن و هەڵسەنگاندنی بۆ بكەن بەپێی كات و دۆخه‌كه‌ و ئەوانە، بەڵام ئه‌رێنى بوو كە قبووڵی بكات. من مانشێتەكەم نەبینیوە، بەڵام ڕۆڵی هەرێمی كوردستان بەگشتی، ڕۆڵێكی ئاشتیانەیە لە ناوچەكەدا، ڕۆڵێكی سەقامگیرییە لە ناوچەكە، هەر وەك لە سەرەتای قسەكانیشمدا باسم كرد، كۆماری ئیسلامیی ئێران بۆ ئێمە وڵاتێكی زۆر زۆر گرنگە، زۆر گرنگە و پەرەپێدان بە پەیوەندیی دووقۆڵی لەگەڵ ئێران چ وەك عێراق و چ وەك هەرێمی كوردستان، لە كارە لەپێشینەكانمانە".

لە وەڵامی پرسیارێكی دیكەدا دەربارەی دۆخی ئەمنیی ناوچەكە، سەرۆك نێچیرڤان بارزانی گوتی: "بەشێك لە كۆبوونەوەكانمان لەسەر ئەم بابەتە بووە، بێگومان ئێوە ئاگادارن، لەگەڵ عێراق كۆمیتەیەكی ئەمنیمان هەیە، نوێنەری هەرێم لەم كۆمیتەیەدا وەزیری ناوخۆی هەرێمی كوردستان كاك ڕێبەر ئەحمەدە كە ئەویش لەگەڵ شاندی ئێمە بەشدار بووە لە كۆبوونەوەكان، ئەوەی من لە هەموو كۆبوونەوەكان گوێم لێبووە ئەمڕۆ، سوپاسی ڕۆڵ و كاری وەزیری ناوخۆی هەرێمیان كردووە لە بەرەوپێشبردنی دۆسیەی ئەمنی، بەڵام با من باسی پرەنسیپی بابەتەكە بكەم، هەرێمی كوردستان ناكرێ و نابێت ببێتە سەرچاوەی هەڕەشە بۆ دراوسێكان و دیسانەوە دەیڵێم كە ئێران دراوسێیەكی گرنگی ئێمەیە و ناكرێت هێزێكی چەكدار بە هەر ناوێك و بە هەر شێوەیەك لە هەرێمی كوردستان بن و لە هەرێمی كوردستانەوە بێن بۆ ناو خاكی ئێران و چالاكیی سەربازی بكەن و بگەڕێنەوە بۆ هەرێمی كوردستان! چ وڵاتێك ئەمە قبووڵ دەكات؟! لە كام ياساى نێوده‌وڵه‌تيدا ئەمه‌ پەسەندە؟ هەرێمی كوردستانیش وەك دراوسێیەك لەسەر ئەم پرەنسیپەیە چ سەبارەت بە توركیا، چ سەبارەت بە ئێران و چ سەبارەت بە سووریا. واتە ئەم پرەنسیپە پرەنسیپێكی تەواو دروستە لە پەیوەندیی دووقۆڵی لەگەڵ وڵاتاندا و هەرێمی كوردستان پابەندی ئەو پرەنسیپەیە. لەم چوارچێوەیەدا كاری باش كراوە و كاری زۆر كراوە، زۆرێك لەو نيگەرانیانەی ئێران هەیانبووە لە پرسی ئەمنیدا، وەك باسم كرد چەندین جار سوپاسی وەزیری ناوخۆی ئێمەیان كردووە، بەڵێ كار ماوە بكرێت بەڵام ئەوەی گرنگە هەست دەكەین لەسەر ڕێگەیەكی ڕاست دەڕۆین بۆ چارەسەركردنی ئەم كێشەیە بە تەواوی، هیوادارین ئەو لایەنانەش تێگەیشتنیان بۆ دۆخی هەرێمی كوردستان هه‌بێت، بە سوپاسیشەوە كردوویانە. هیوادارین زیاتر ئەوان تێگه‌يشتنيان بۆ ئەو دۆخە هه‌بێت و بەرەو قۆناغێك بڕۆین، ناكرێت ئەم بابەتە ببێتە بابەتی كۆبوونەوەكانی نێوان هەرێمی كوردستان و ئێران".

دەربارەی ئەو قۆناغە نوێیەی نێوان هەرێمی كوردستان و كۆماری ئیسلامیی ئێران و گاریگەریی لەسەر دۆخی سیاسی و ئابووری و ئەمنیی هەرێم و ڕێككەوتنەكانی نێوان هەولێر و بەغدا، بەڕێز سەرۆكی هەرێمی كوردستان ئاشكرای كرد: "زۆر شت هەبووە و زۆر دەست هەبووە كە بۆتە هۆكاری ئەوەی نیگەرانی دروست ببێت، بەڵام بە بۆچوونی من له‌ هه‌مووى گرنگتر ئەوە بووە كە دانیشتن لەگەڵ یەكتر كەم بووە، هەر كێشەیەك هەبێت بە هەر شێوەیەك بێت، گەر دانیشتن و كۆبوونەوە و میكانيزمێك هەبێت، كە ئێمە ئێستا لەگەڵ تاران لەسەر ئەو میكانيزمە ڕێككەوتووين چ جۆرە میكانزمێكمان هەبێت، ئەگەر كێشەیەك هاتە پێش، ڕێگری لێ بكرێت، نەك بەجێی بهێڵین و دوای ئەوەی كە ڕوویدا بچیت چارەسەری بۆ بدۆزینەوە. ئێستا لەسەر میكانيزمێك ڕێككەوتووین كە نامەوێ لێرەدا بچمە ناو ناوەڕۆكی، بەڵام وەك پرەنسیپ لەسەر ئەو میكانيزمە ڕێككەوتووین و دەبێت بە وەرەقە و ڕێككەوتووین كە چۆن ئەم میكانيزمە جێبەجێی بكەین. لەلایەن خۆمانەوە وەك هەرێمی كوردستان، بێگومان ئەمە كاریگەریی لەسەر بواری بازرگانی، كاریگەریی لەسەر دڵنياييی خەڵك لە هەرێمی كوردستان و كاریگەری لەسەر هاتوچۆی هاووڵاتیانی هەرێمی كوردستان بۆ ئێران و هاووڵاتیانی ئێران بۆ هەرێمی كوردستان ده‌بێت كە ئەمە سەبارەت بە ئێمە زۆر گرنگە ئەنجام بدرێت. لەو كۆبوونەوانەی ئەمڕۆ و دوێنێ هەمانبووە لە تاران، سوپاسی هەرێمی كوردستان و هاووڵاتیانی هەرێمی كوردستان نەك حكوومەتی هەرێم بە تەنیا، سوپاسی حكوومەتی هەرێمیان كرد، بەڵام سوپاسی هاووڵاتیانی هەرێمی كوردستانیشیان كرد كە بەو شێوە جوانە لە چلەی ئیمام حوسێندا چ پێشوازییەك لەو حاجیانە كراوە ئەوانەی بەرەو كەربەلا ڕۆیشتوون. وڵاتێك بەم شێوەیە ئەگەر هاتوچۆی هەبێت، ئابووريیەكەی بەرەوپێشەوە دەڕوات و دڵنیایی دەدرێت بە خەڵك و بازرگانی زیاتر دەبێت و ئەمانە هەموو لە بەرژوەندیی هەردوولادایە، لە بەرژەوەندیی هەرێمی كوردستانیشدايە، لە بەرژەوەندیی ئێرانیشە. سەرەتایە نوێییەكە ئەمەیە، ڕێككەوتنێكی نوێ دەكەین و میكانيزمێكی نوێش دادەنێین بۆ ئەوەی كارەكان بەرەو باشتر بڕۆن و هیچ كات شاهدی ئەوە نەبین كە ڕۆژێك لە ڕۆژان كێشەیەكی دیكە لەنێوان ئێمەدا دروست ببێت. سەبارەت بە ڕۆڵی ئێران لە پرسی جێبەجێكردنى ڕێككه‌وتنى ‌نێوان هه‌رێمى كوردستان و به‌غدا، خۆتان دەزانن ماوەیەك پێش لە بەغدا بووم و لەگەڵ سەرۆك وەزیران و لەگەڵ سەرۆكی دادگای فیدراڵیش كۆبوونەوەم هەبووە، لەوێش هەست دەكەین كێشەكان بەرەو چارەسەر دەڕۆن و ئەو ڕێككەوتنە لەنێوان حكوومەتی هەرێمی كوردستان و بەغدا كراوە كە من زۆر جار گوتوومە، لێرەشەوە دەیڵێم حكوومەتی هەرێمی كوردستان پابەند بووە جێبەجێی بكات، تا ڕادەیەكی زۆر حكوومەتی هەرێم جێبەجێی كردووە، چاوەڕێی ئەوەین كە دەبێت ئەوەی پەیوەندی بە بەغداوە هەیە، جێبەجێی بكات، ئەوەی گرنگیشە وەك ئامانج ئەوەیە ناكرێت و ناشبێت مووچەی مووچەخۆرانی هەرێمی كوردستان ببێتە هەواڵ. ئەمەیە ئامانجی ئێمە و ئەمە نابێت دووبارە ببێتەوە. لە كۆبوونەوەی سێقۆڵیى بەندە و سەرۆك وەزیران و سەرۆكی دادگای فیدراڵيش، لەسەر ئەو پرەنسیپە ڕێككەوتووین كە بە هیچ شێوەیەك هەر چەند كێشە هەیە لەنێوان هەرێمی كوردستان و بەغدا، بەڵام ناكرێت مووچەی مووچەخۆرانی هەرێمی كوردستان تێكەڵ بە كێشەی نێوان دوو حكوومەت بكرێت. ئەمە دووپاتی لەسەر كراوەتە و سەرۆكی دادگای فیدراڵیش لە كۆبوونەوە لەگەڵ سوودانيدا كە بەندە و هەرسێكمان ئامادە بووین، ئەم خاڵە دووپات كرایەوە، بێگومان پەنا بەخوا بەرەو ئەو چارەسەره‌ دەڕۆین".

لە وەڵامی كۆتا پرسیاریشدا سەبارەت بە داواكاریی هەرێمی كوردستان و كۆماری ئیسلامیی ئێران لە یەكتری لەسەر پرسە ئەمنییەكان و هاوكاریی زیاتری ئابووری كولتووريى نێوان هەولێر و تاران، سەرۆك نێچیرڤان بارزانی گوتی: "بەڵێ ئێمەش داواكاریمان هەبووە لەڕووی ئەمنییەوە، بەڵام ئەمە لە كۆمیتەی ئەمنی باس ده‌كرێن كە نوێنەری هەرێمی كوردستان ئه‌وه‌ى سەرپەرشتيی ئەو دۆسیە دەكات، وەزیری ناوخۆی هەرێمی كوردستانە. زۆر بە ڕوونیش لەم كۆبوونەوانە ئێمەش ئەو شتانەی جێی نیگەرانیی هەرێمی كوردستانن باسمان كردوون، بەڵام ئەمە لە چوارچێوەی ئەو میكانيزمەی ئێستا بۆ ئێوە باسم كرد، لە چوارچێوەی ئەو میكانيزمە باسی لێدەكەین. پرسی كولتوورى و ئەوانە، جارێ با ئێمە ئەو كێشانە چارەسەر بكەین، بێگومان دێینە سەر ئەو بابەتانەش، بەڵام ئەوەی ئێستا كاری لەپێشینەیە بۆ ئێمە، ڕەواندنەوەی ئەم نیگەرانی و ئەو كێشانەیە كە ئێستا هەیە، بە هیوای ئەوەین ئەو كێشانە چارەسەر ببن و وەك دوو دراوسێی زۆر لەیەك نزیك لە هەموو ڕوویەكەوە، لە ڕووی كولتوورييه‌وه‌، لە ڕووی خوێندنی باڵا و لە هەموو بوارەكاندا بتوانین پەیوەندییەكی باش لەگەڵ كۆماری ئیسلاميدا دروست بكەین".

The post سه‌رۆك نێچيرڤان بارزانى: ڕێككه‌وتنێكى نوێمان له‌گه‌ڵ ئێراندا ده‌بێت appeared first on Presidency of the Kurdistan Region of Iraq.

سەرەتا بەڕێزیان گوتی: "سەبارەت بە سەردانمان بۆ نەمسا، هەروەك خۆتان ئاگادارن پەیوەندییەكی زۆر كۆنمان لەگەڵ نەمسا هەیە كە دەگەڕێتەوە بۆ ساڵانی زۆر كۆن و كۆتا جار كە وەزیری دەرەوەی نەمسا سەردانی هەرێمی كوردستان و عێراقی كرد، داوەتێكی بۆ ئێمە نار بۆ ئەوەی سەردانی نەمسا بكەین، ئێمەش لەسەر ئەم داوەتە هاتووین. ئەمڕۆ كۆبوونەوەیەكی زۆر باش و دوورودرێژمان هەبوو لەگەڵ به‌ڕێز وەزیری دەرەوە، ئێستاش لەگەڵ به‌ڕێز سەرۆككۆمار. لەم كۆبوونەوانەدا باسی چۆنیەتیی بەرەوپێشبردنی پەیوەندیی نێوان عێراق بە شێوەیەكی گشتی و هەرێمی كوردستان كرا هەم لەگەڵ سەرۆككۆمار و هەم لەگەڵ وەزیری دەرەوە وا هەست دەكەین نەمسا خوازیاری ئەوه‌يه‌ ئەم پەیوەندییە هەم لەڕووی سیاسییەوە و هەم لەڕووی ئابوورییەوە، پەرەی پێ بدرێت. بێگومان ئەوان ئێستا باڵیۆزخانەی خۆیان لە بەغدا كردۆتەوە، داوامان كرد كە كونسوڵخانەش لە هەولێر بكرێتەوە. جەنابی باڵیۆزی خۆمان، باڵیۆزی عێراق بەدواداچوون بۆ ئەم بابەتە دەكات و ئەوەی كە بینیم تێگەیشتنێكی باشیان هەیە هەم بۆ پەیوەندیی ئابووری و هەم بۆ پەرەسەندنی پەیوەندیی سیاسی لەگەڵ عێراق و لەگەڵ هەرێمی كوردستان. سوپاسی پێشوازيی ئه‌مڕۆى سەرۆككۆمارمان كرد و هیوادارین ئەم پەیوەندییە بەرەوپێشەوە بڕوات لە هەموو ڕوویەكەوە".

دواتر لە وەڵامی پرسیارێكدا سەبارەت بە ئاستی پەیوەندییەكانی نێوان بەغدا و هەولێر لە قۆناغی ئێستادا، بەڕێزیان ڕایگەیاند: "پێموایە ئێستا پەیوەندیی هەرێمی كوردستان و بەغدا لە ئاستێكی باشدایە، ئەمە مانای ئەوە نییە بڵێم هەموو كێشەكانمان چارەسەر كردووە، بەڵام ئەو سەردانانەی بۆ بەغدا ئەنجاممان دا، من خۆم و سەرۆك وەزیرانی هەرێمی كوردستان بۆ بەغدا، هەروەها شاندی دیكەی حكوومەتی هەرێمی كوردستان، ئەمانە هەمووی لەو چوارچێوەیەدایە كە بتوانین ئەو كێشانەی هەیە چارەسەر بكرێن. ئەوەی من دەبینم بەغداش هەر بەو شێوەیە هەڵسوكەوت لەگەڵ هەرێمی كوردستاندا دەكات، بەغداش جددیيە لەوەی هەوڵێكی جددی بدات بۆ ئەوەی ئەم كێشانە چارەسەر بكرێن. لەو باوەڕەدا نیم ئەم كێشانە لە شەو و ڕۆژێكدا هەمووی چارەسەر ببن، بەڵام هەنگاوەكانی ئێستای هەردوولامان بەرەو چارەسەری كێشەكانە. بێگومان وەك ڕۆڵی خۆمان لە هەرێمی كوردستان بەردەوام دەبین بۆ ئەوەی بتوانین ئەو كێشانەی هەیە چارەسەریان بۆ بدۆزینەوە و لە ئەنجامدا ئێمە لەو جوگرافیایەدا دەژین، لە ئەنجامدا بەغدا پایتەخی ئێمەشە و دەبێت هەوڵی جددی بدەین ئەو كێشانەی كە هەیە بەتایبەتی ئەوانەی پەیوەندییان بە ژیان و گوزەرانی خەڵكی هەرێمی كوردستانەوە هەیە، چارەسەر بكرێن".

دواتر سەبارەت ئەنجامی لێكۆڵینەوەكانی هۆكاری سووتاندنی بازاڕەكان له‌ شارەكانی هەولێر و كەركووك و دهۆك و دەستگیركردنی چەند كەسێك بەو هۆیەوە سەرۆك نێچیرڤان بارزانی گوتى: "خۆتان بینیتان ئەوانەی كە دەستگیر كران لە ئەنجامی ئۆپەراسیۆنێكی هاوبەشى بەغدا بوو لەگەڵ هەرێمی كوردستان، لەگەڵ وەزارەتی ناوخۆی هەرێمی كوردستان، لەگەڵ دەزگا ئەمنییەكانی هەرێمی كوردستان كە هەماهەنگییەكی تەواویان لەگەڵ بەغدا هەبوو لەسەر ئەم بابەتە. پرسەكە یەكلایەنە نەبووە، پرسەكە ئەوە نییە هەرێمی كوردستان یەكلایەنە ئەمانەی دەستگیر كردوون، ئەمە لە ئەنجامی كارێكی هاوبەشی نێوان دەزگا ئەمنییەكانی هەرێمی كوردستان و بەغدا كراوە و ئەوەی كە باس كراوە، ئەوەی كە دیارە و ڕوونه‌ پەكەكە لە پشت ئەم مەسەلەیە بووە، هەم ئەمانەی كە لە هەولێر ڕوویداوە و هەم ئەوانەی لە كەركووكیش ڕوویداوە. ئەوەی پەیوەندیی بە یەكێتیی نیشتمانیی كوردستانەوە هەبێت، هیچ بەڵگەیەك نییە كە یەكێتیی نیشتمانی وەكو حزب پاڵپشتیی ئەم پرسەی كردبێت و لەو لێكۆڵینەوەیەی كە كراوە لە بەغدا و هەمووتان بینیتان لە تەلەڤزیۆنەكان پشاندرا، وەكو ڕێكخستن ڕه‌نگه‌ چه‌ند كه‌سێك هەبن وەكو كه‌س ئەندام بن یان پێشتر ئەندام بووبن، ئەمە پرسێكی دیكەیە، بەڵام وەكو هێزێكی سیاسی، هیچ بەڵگەیەكی وا نییە كە هێزێكی سیاسی وەكو یەكێتی لە پشت ئەم مەسەلەیەوە بێت.

The post سه‌رۆك نێچيرڤان بارزانى له‌ ڤيه‌ننا: نه‌مسا خوازياره‌ بره‌و به‌ په‌يوه‌نديى سياسى و ئابوورى بدات appeared first on Presidency of the Kurdistan Region of Iraq.

The post سه‌رۆك نێچيرڤان بارزانى: له‌گه‌ڵ به‌غدا وه‌ك‌ تيمێك كار ده‌كه‌ين appeared first on Presidency of the Kurdistan Region of Iraq.

لە كۆبوونەوەیەكدا جەختیان له‌ بره‌ودان به‌ پەیوەندییەكانی كۆمارى ئيسلاميى ئێران له‌گه‌ڵ عێراق و هەرێمی كوردستان و فراوانكردنى هاريكاريى هاوبه‌شى نێوانيان له‌و بوارانه‌دا كرده‌وه‌ كه‌ بۆ هه‌ردوولا گرنگن، به‌تايبه‌تى بوارى ئابوورى. هه‌روه‌ها ده‌رباره‌ى به‌ڕێوه‌چوونى ڕێككه‌وتنى عێراق و ئێران بۆ پاراستنى ئاسايشى سنووره‌كان و ڕۆڵ و هاوكاريى هه‌رێمى كوردستان له‌مباره‌يه‌وه‌، بيروڕايان گۆڕييه‌وه.

سەرۆك نێچیرڤان بارزانی دووپاتی كردەوە كە هەرێمی كوردستان هەمیشە خوازیاری ئەوەیە فاكتەری ئارامی و سەقامگیری بێت لە ناوچەكەدا و بە هیچ شێوەیەك نابێتە سه‌رچاوه‌ى هەڕەشە و ناسەقامگیری بۆ وڵاتانی دەوروبەر، هه‌روه‌ها باسى لە گرنگيی پەیوەندیی هەرێمی كوردستان و كۆماری ئیسلامیی ئێران لەسەر بنەمای دراوسێیەتیی باش و بەرژەوەندیی هاوبەش كرد.

تاوتوێكردنی دۆخی ناوچەكە بەگشتی و چه‌ند پرسێكى ديكه‌ى جێى بايه‌خى هاوبه‌ش، ته‌وه‌رێكى دیكەی كۆبوونەوەكە بوو.

دواى كۆبوونه‌وه‌كه‌ش به‌ڕێزان سه‌رۆكى هه‌رێمى كوردستان و جێگرى وه‌زيرى ده‌ره‌وه‌ى ئێران، له‌ لێدوانێكى هاوبه‌شى ڕۆژنامه‌وانيدا، باسيان له‌ ناوه‌ڕۆكى كۆبوونه‌وه‌كه‌ كرد. له‌مباره‌يه‌وه‌ سه‌رۆك نێچيرڤان بارزانى گوتى:

بە گەرمی بەخێرهاتنی بەڕێز ئاغای دكتۆر مەجید ته‌خت ڕه‌وانچی، جێگری وەزیری دەرەوەی كۆماری ئیسلامیی ئێران بۆ هەرێمی كوردستان دەكەم. جەخت لە گرنگيی پەیوەندیی مێژووییمان لەگەڵ كۆماری ئیسلامیی ئێران دەكەینەوە كە لەسەر بنەمای دراوسێیەتیی باش و بەرژەوەندیی هاوبەش دامەزراوە. كۆماری ئیسلامیی ئێران هەمیشە هاوبەشێكی گرنگ بووە بۆ هەرێمی كوردستان و بۆ عێراق، پێزانینی خۆمان بۆ پشتگیرییەكانیان لە قۆناغە جیاجیاكاندا دەردەبڕین و سوپاسیان دەكەین.

ئێمە لە هەرێمی کوردستان بڕوامان وایە كە پەیوەندیی بەهێز و هاوسەنگ لەنێوان عێراق و کۆماری ئیسلامیی ئێراندا، بۆ بەهێزکردنی سەقامگیریی ناوچه‌كه،‌ زۆر پێويست و گرنگە‌. عێراق و هەرێمی کوردستان هەمیشە هەوڵ دەدەن پەیوەندییەک له‌گه‌ڵ وڵاتانى دراوسێ به‌ تايبه‌تى كۆمارى ئيسلامى بنیات بنێن لەسەر بنەمای ڕێز و به‌رژه‌وه‌نديى هاوبه‌ش و هاوکاری لە هەموو بوارەکاندا.

جەخت لەسەر گرنگیی بەهێزکردنی هاوکاریی هاوبەشی ئێران له‌گه‌ڵ عێراق و هەرێمی کوردستان ده‌كه‌ينه‌وە لەپێناو بەدیهێنانی ئاسایش و سەقامگیری و فراوانکردنی هاوكاریی هاوبەش لە هەموو بوارە جیاجیاكاندا، لە بواری ئابووری و بازرگانی و فەرهەنگی و لە بواری ئەمنیدا.

دووپاتی دەكەینەوە كە هەرێمی كوردستان فاكتەری ئارامی و سەقامگیری دەبێت لە ناوچەكە و بە هیچ شێوەیەك ڕێگە نادات ببێتە سەرچاوەی هەڕەشە بۆ سەر وڵاتانی دراوسێ، بەتایبەتی كۆماری ئیسلامیی ئێران".

لەم دیدارەدا جەختمان كردۆتەوە لەسەر بەرەوپێشبردنی پەیوەندیی ئابووری لەگەڵ كۆماری ئیسلامیی ئێراندا و دووپاتمان كردووه‌تەوە لە پابەندبوونی خۆمان لە چوارچێوەی ئەو میكانيزمەی كە دانراوە لەڕووی ئەمنییەوە كە یارمەتیدەر بێت بۆ ئەوەی بە هیچ شێوەیەك عێراق بەتایبەتی هەرێمی كوردستان نەبێتە سەرچاوەیەكی هەڕەشە بۆ ئاسایشی ئێران. دووبارە زۆر زۆر بە گەرمی بەخێرهاتنی جێگری جەنابی وەزیری دەرەوەی ئێران دەكەین كە ئەمە یەكەم جاریەتی تەشریف دەهێنێت بۆ هەرێمی كوردستان، زۆر بە خێر بێيت بە سەر چاو.

دواتر بەڕێز جێگری وەزیری دەرەوەی كۆماری ئیسلامیی ئێران لە وتەیەكدا گوتی:

بە ناوی خوای گەورە و میهرەبان، زۆر دڵخۆشم لەوەی كە ئەمڕۆ دەرفەتێك دروست بوو و ئەمڕۆ لەگەڵ ئێوەم لە هەرێمی كوردستانی عێراق. من بۆ گفتوگۆی سیاسی كە لەگەڵ وەزارەتی دەرەوەی حكوومەتی عێراق هەمانە، دوێنێ سەردانی بەغدام كرد و دانوستانێكی زۆر باشمان لەگەڵ بەرپرسانی عێراقیدا هەبوو لە بوارە جیاوازەكاندا لەنێوان هەردوو وڵاتی دراوسێ كە هاوبەشییەكی زۆرمان پێكەوە هەیە، هەروەها پرسێكی زۆر هەیە كە گفتوگۆی لەسەر بكەین و ئەو ڕوانگە باشانەی كە لە بەغدا هەبوون.

ئەمڕۆ بەیانییش لە هەولێرم و گفتوگۆی باشمان هەبوو لەگەڵ بەرپرسانی حكوومەتی هەرێمی كوردستان، لەگەڵ بەڕێزان مەسعوود بارزانی و مەسروور بارزانی و ئێستاش لە خزمەت بەڕێز نێچیرڤان بارزانى ـ دام و زۆر سوپاسی پێشوازیكردنی گەرمی ئەوان لە ئێمە دەكەین.

زۆر بواری باش ئەمڕۆ گفتوگۆمان لەسەر كرد وەك دوو وڵات، وڵاتانی دراوسێ عێراق و ئێران، هەروەك ڕامگەیاند هاوبەشییەكی زۆرمان پێكەوە هەیە و لەگەڵ هەرێمی كوردستانیشدا بە هەمان شێوە هاوبەشییەكی زۆری كولتووری، ئایینی، زمانی، مێژوویی و شارستانیمان هەیە و هەموو ئەوانە هاوكاریمان دەكەن كە پەیوەندییەكانمان زیاتر لە جاران بەهێز بكەین، لە زۆر بواری جیاوازدا هاوكاریمان هەیە بەتایبەت لە بواری ئابووری و زۆر كاری دیكە دەتوانین ئەنجامی بدەین.

ئەمڕۆ لە گفتوگۆكانماندا لە هەولێر، بەتایبەتى باسمان لە پرسی ئابووری لەگەڵ وڵاتی دراوسێ كرد، هەروەها بە شێوەیەكی سروشتی ئێمەش هەر لەم چوارچێوەیەدا كارەكانمان بەردەوام دەبێت لە بواری گەشتیاری و ئەزموونی كار لەنێوان هەردوو حكوومەتدا. بواری زۆر باش هەیە كە دەتوانین بەكاری بهێنین بۆ پتەوكردنی پەیوەندییەكانی گەلانی هەردوولا.

هەروەها بابەتی ئاسایشیش یەكێك لەو بابەتانە بوو كە گفتوگۆمان لەسەر كردووە و بەدواداچوونی بۆ دەكەین و پێمانوایە ئاسایشی عێراق ئاسایشی ئێمەیە. ئاسایشی هەرێمی كوردستانی عێراق ئاسایشی ئێمەیە و دەبێت دەست بدەینە دەستی یەكتری و ئەو كێشە و گرفتانەی كە هەیە بتوانین چارەسەری بكەین.

جارێكی دیكە سوپاسی بەڕێز نێچیرڤان بارزانی و بەرپرسانی دیكەی هەرێمی كوردستان دەكەم بۆ ئەو پێشوازییەی كە لە ئێمەیان كرد و هیوادارین كە ئەم گفتوگۆیانە بەردەوام بن.

The post سه‌رۆك نێچيرڤان بارزانى له‌گه‌ڵ جێگری وەزیری دەرەوەی ئێران كۆبووه‌وه‌ appeared first on Presidency of the Kurdistan Region of Iraq.

The post سەر‌ۆك نێچيرڤان بارزانى: داوا ده‌كه‌م هه‌مووان بچن بۆ ده‌نگدان appeared first on Presidency of the Kurdistan Region of Iraq.

The post سەرۆک نێچیرڤان بارزانی کۆتایی بە بەشدارییەکەی لە کۆنفرانسی ئاسایشی میونشن هێنا appeared first on Presidency of the Kurdistan Region of Iraq.